फ्रान्सका राष्ट्रपतिले संयुक्त राष्ट्र महासभामा भने, ‘हामी सबै लज्जित हुनुपर्छ’
काठमाडौं । फ्रान्सका राष्ट्रपति इम्यानुएल म्याक्रोंले गाजापट्टीमा शान्ति कायम भएको अमेरिकी राष्ट्रपति डोनाल्ड ट्रम्पको दाबीमाथि प्रश्न उठाएका छन् । संयुक्त राष्ट्रसंघको महासभाको वार्षिक सत्रलाई सम्बोधन गर्दै म्याक्रोंले शान्तिको घोषणा गरिए पनि गाजामा अहिलेसम्म कुनै मानवीय करिडोर पुनः नखोलिएको बताएका छन् । म्याक्रोंले गाजाको अवस्थाप्रति अन्तर्राष्ट्रिय समुदायको भूमिकामाथि पनि प्रश्न उठाए । उनले भने, ‘विश्वसामु यस्तो दृश्य छ, जसमा हामी सबै लज्जित हुनुपर्छ ।’ म्याक्रोंले ट्रम्पको गाजा शान्ति योजनालाई कूटनीतिक उपलब्धिका रूपमा प्रस्तुत गरिएकोप्रति पनि आलोचना गरे । म्याक्रोंले भने, ‘यदि हामी गाजाको विषयमा लगातार सन्तुष्ट भएर बसिरह्यौं भने हाम्रो विश्वसनीयता के रहन्छ ? केही मानिस कथित शान्तिको प्रशंसा गरिरहेका छन् । तर यो शान्तिले मानवीय उद्देश्यका लागि एक सेकेन्डका लागि पनि पहुँच सुनिश्चित गरेको छैन । के हामी चुपचाप उभिएर यस्तो दृश्य हेरिरहने हो, जसमा हामी सबै लज्जित हुनुपर्छ ?’ यसैबीच, म्याक्रोंले रुस र युक्रेनबीच जतिसक्दो चाँडो सार्थक वार्ता सुरु गराउन फ्रान्सले हरसम्भव प्रयास गर्ने बताएका छन् ।
दक्षिण कोरियाकी पूर्व प्रथम महिला किम केअनहीको कैद सजाय ५ वर्षमा झर्यो
काठमाडौं । दक्षिण कोरियाको एक पुनरावेदन अदालतले पूर्व राष्ट्रपति युन सुक–योलकी पत्नी किम केअन–हीलाई दिइएको सात वर्षको जेल सजाय घटाएर पाँच वर्ष कायम गरेको छ । मंगलबार सिओल उच्च अदालतले गरेको फैसलामा केही अभियोगमा उनलाई सफाइ दिँदै सजायमा दुई वर्ष कटौती गरिएको हो । सिओल उच्च अदालतले सरकारी पद बिक्री र भ्रष्टाचारसम्बन्धी मुद्दामा सुनुवाइ गर्दै पूर्व प्रथम महिला किम केअन–हीविरुद्धको सजाय घटाएको हो । अदालतले उनलाई केही साना अभियोगबाट सफाइ दिए पनि मुख्य भ्रष्टाचारका मुद्दामा दोषी ठहर गरेको छ । फैसलासँगै अदालतले उनले उपहारस्वरूप लिएका सामग्री जफत गर्ने आदेश दिएको छ भने २४.४ मिलियन वन (करिब १८ हजार अमेरिकी डलर) जरिवाना तोकेको छ । अनुसन्धानको नेतृत्व गरेका विशेष काउन्सिल मिन जोङ–कीको टोलीले पदको दुरुपयोग गरी बहुमूल्य गहना र विलासी वस्तुहरू लिएको भन्दै सात वर्षको सजाय माग गरेको थियो । यद्यपि, अदालतले सन् २०२२ मा एक रोबोट डग व्यवसायीबाट लिएको विलासी घडी र केही तस्बिरसम्बन्धी अभियोगमा पर्याप्त प्रमाण नभएको भन्दै उनलाई ती आरोपबाट सफाइ दिएको छ । अदालतले अन्य गम्भीर भ्रष्टाचारका अभियोग भने कायमै राखेको छ । किमले सन् २०२२ को मार्चदेखि मे महिनाको अवधिमा एक व्यवसायीबाट बहुमूल्य गहना (हार, ब्रोच र झुम्का) लिएर उनका ज्वाइँलाई सरकारी नियुक्ति दिलाएको पुष्टि भएको छ । त्यस्तै, एक पादरीबाट विलासी झोला र अन्य सामग्री तथा पूर्व शिक्षा आयोग प्रमुखबाट सुनको कछुवा लिई नियुक्तिमा अनुचित प्रभाव पारेको अभियोगमा उनी दोषी ठहरिएकी छिन् । साथै, सन् २०२३ मा राजनीतिक मनोनयनका लागि पूर्व सरकारी वकिलबाट पेन्टिङ उपहार लिएको मुद्दा पनि अदालतले सदर गरेको छ । अगस्ट २०२५ मा पक्राउ परेपछि हिरासतबाटै मुद्दा खेपिरहेकी किम दक्षिण कोरियाको इतिहासमा हिरासतमा रही सुनुवाइ हुने पहिलो पूर्व राष्ट्रपति पत्नी हुन् ।
६ वर्षको अनुसन्धानपछि गुगललाई ६ हजार ८८० करोड जरिवाना
काठमाडौं । गुगललाई आयरल्यान्डको डेटा संरक्षण आयोग (डीपीसी) ले लोकेसन डेटा प्रयोग गरेको विषयमा ४० करोड ३० लाख युरो (६ हजार ८८० करोड ) जरिवाना गरेको छ । यो आयरल्यान्डको डेटा सुरक्षा निकायले लगाएको सबैभन्दा ठूलो जरिवानामध्ये एक हो । टेक कम्पनी गुगलविरुद्ध ६ वर्षअघि सुरु गरिएको अनुसन्धानपछि उक्त जरिवाना गरिएको हो । युरोपका विभिन्न उपभोक्ता अधिकारसम्बन्धी संस्थाले गुगलविरुद्ध उजुरी गरेका थिए । डीपीसीले सोमबार जारी गरेको विज्ञप्तिमा अनुसन्धानका क्रममा गुगलले डेटालाई ‘कानुनी’, ‘निष्पक्ष’ वा ‘पारदर्शी’ तरिकाले प्रयोग नगरेको पाइएको जनाएको छ । अनुसन्धान गुगलका तीनवटा सुविधामा लोकेसन डेटा प्रयोग गरिएको विषयमा केन्द्रित थियो । तीमध्ये वेब एन्ड एप एक्टिभिटी, लोकेसन हिस्ट्री र लोकेसन एक्युरेसी रहेका छन् । अनुसन्धानमा २५ मे २०१८ देखि ४ फेब्रुअरी २०२० सम्मको डेटा प्रयोगलाई समेटिएको थियो । लोकेसन डेटा भन्नाले कुनै व्यक्तिको भौगोलिक स्थान पत्ता लगाउन सकिने कुनै पनि प्रकारको डेटालाई जनाउँछ। डीपीसीका डेपुटी कमिस्नर ग्राहम डोयलले सोमबार जारी गरेको बयानमा लोकेसन डेटाबाट कुनै व्यक्तिबारे पर्याप्त जानकारी प्राप्त गर्न सकिने र त्यसमा अत्यन्तै निजी जानकारीसमेत हुन सक्ने बताएका छन् । रिपोर्टअनुसार गुगलले डेटा प्रयोग गर्ने क्रममा जनरल डेटा प्रोटेक्सन रेगुलेसन (जीडीपीआर) को उल्लंघन गरेको पाइएको छ । जीडीपीआर युरोपेली संघको डेटा गोपनीयता तथा सुरक्षा सम्बन्धी कानुन हो, जुन २५ मे २०१८ देखि लागू भएको थियो । डोयलले भनेका छन्, ‘जनरल डेटा प्रोटेक्सन रेगुलेसनले सम्पूर्ण युरोपेली आर्थिक क्षेत्रमा मानिसको व्यक्तिगत डेटालाई व्यापक सुरक्षा प्रदान गर्छ। यसअन्तर्गत व्यक्तिगत डेटा कानुनी, निष्पक्ष र पारदर्शी तरिकाले प्रयोग गर्नुपर्छ ।’ गुगलले के भन्यो ? गुगलले एक विज्ञप्तिमार्फत यो विषय पुराना नीतिसँग सम्बन्धित रहेको र ती नीतिहरू अहिले अद्यावधिक भइसकेको जनाएको छ । गुगलले भनेको छ, ‘यो मामला अहिले अद्यावधिक भइसकेका पुराना नीतिसँग सम्बन्धित छ । सन् २०१९ यता हामीले आफ्ना प्रक्रियामा उल्लेखनीय परिवर्तन गरेका छौं र लोकेसन डेटा व्यवस्थापन गर्न सहज हुने थप प्रभावकारी उपकरणहरू पनि सुरु गरेका छौं ।’ गुगलले पछिल्ला वर्षमा डेटा सुरक्षालाई थप मजबुत बनाउन विभिन्न कदम चालिएको पनि जनाएको छ । त्यसमा ‘इन्डस्ट्री-फर्स्ट अटो-डिलिट कन्ट्रोल्स’ पनि रहेको कम्पनीको भनाइ छ । यस सुविधामार्फत प्रयोगकर्ताले आफ्नो खातामा डेटा प्रत्येक तीन, १८ वा ३६ महिनामा स्वतः मेटिने गरी सेट गर्न सक्छन् । कम्पनीका अनुसार व्यक्तिगत डेटाको सुरक्षा गर्न अन्य उपायसमेत लागू गरिएको छ । त्यसमध्ये ‘सिम्पल एड्स म्यानेजमेन्ट’ सुविधा पनि रहेको छ, जसबाट प्रयोगकर्ताले व्यक्तिगत रुचिका आधारमा देखाइने विज्ञापन पूर्ण रूपमा बन्द गर्न सक्छन् । गुगलले डेटा प्रयोगमा थप पारदर्शिता ल्याइएको दाबी पनि गरेको छ । यसअन्तर्गत लोकेसन डेटा प्रयोग र खाता सेटिङसँग सम्बन्धित विस्तृत जानकारी एउटै स्थानमा उपलब्ध गराइएको कम्पनीले जनाएको छ ।
