डाटा सेन्टरदेखि स्की रिसोर्टसम्म लगानी गर्न युएईका लगानीकर्तालाई ढकालको आग्रह
काठमाडौं । नेपाल उद्योग वाणिज्य महासंघका निवर्तमान अध्यक्ष तथा आइएमई समूहका अध्यक्ष चन्द्रप्रसाद ढकालले संयुक्त अरब इमिरेट्स (युएई) का लगानीकर्तालाई नेपालका सम्भावनायुक्त क्षेत्रमा लगानी गर्न आग्रह गरेका छन् । युएईको रास अल खैमाहमा आयोजित ‘आरएके इन्भेस्टमेन्ट समिट २०२६’ मा सहभागी हुन त्यहाँ पुगेका ढकालले बिहीबार दुबईमा युएईका विदेश व्यापारमन्त्री डा. थानी बिन अहमद अल जेउदीसँग भेटवार्ता गर्दै यस्तो आग्रह गरेका हुन् । भेटका क्रममा नेपाल–युएई द्विपक्षीय सम्बन्ध, व्यापार विस्तार तथा नेपालमा उपलब्ध लगानीका अवसरबारे छलफल भएको थियो । सो अवसरमा ढकालले नेपालमा जलविद्युत्, पर्यटन, कृषि, सूचना प्रविधि तथा डाटा सेन्टरका क्षेत्रमा लगानीको उच्च सम्भावना रहेको बताए । नेपालमा पर्याप्त स्वच्छ ऊर्जा र चिसो हावापानी उपलब्ध रहेकाले सूचना प्रविधि तथा डाटा सेन्टर स्थापनाका लागि उपयुक्त गन्तव्य बन्न सक्ने उनको भनाइ थियो । त्यस्तै, केबलकार र स्की रिसोर्टजस्ता उच्चस्तरीय पर्यटन पूर्वाधारमा समेत लगानीको ठूलो अवसर रहेको उनले युएईका मन्त्रीलाई जानकारी गराए । नेपाल र युएईबीच कूटनीतिक सम्बन्ध स्थापना भएको ५० वर्ष पूरा हुन लागेको सन्दर्भमा दुवै पक्षले खुसी व्यक्त गरेका थिए । सन् २०२७ मा मनाइने कूटनीतिक सम्बन्धको स्वर्ण जयन्तीका अवसरमा विशेष समारोह आयोजना गर्ने मन्त्री अल जेउदीको सोचको ढकालले स्वागत गरे । स्वर्ण जयन्तीलाई दुई देशबीचको सम्बन्ध थप सुदृढ बनाउने अवसरका रूपमा उपयोग गर्नुपर्नेमा जोड दिँदै उनले सरकारी तथा निजी क्षेत्रबीच उच्चस्तरीय भ्रमण आदानप्रदानलाई निरन्तरता दिनुपर्ने बताए । लगानीकर्तालाई नीतिगत तथा नियमनकारी स्पष्टतासहित विश्वास दिलाउन द्विपक्षीय लगानी सम्झौता (बीआईए) र दोहोरो कर मुक्ति सम्झौताजस्ता कानुनी आधारलाई थप सुदृढ बनाउनुपर्ने आवश्यकता पनि ढकालले औँल्याए । यसैगरी, ढकालले फ्लाई दुबईले युएईबाट पोखरा अन्तर्राष्ट्रिय विमानस्थलसम्म सिधा उडान सुरु गरेकोमा प्रशंसा गर्दै भैरहवास्थित गौतमबुद्ध अन्तर्राष्ट्रिय विमानस्थलमा पनि सिधा उडान सञ्चालनका लागि पहल गरिदिन आग्रह गरे । भैरहवामा युएईबाट सिधा उडान सुरु भएमा युएईलाई गौतमबुद्धको जन्मस्थल लुम्बिनीसँग प्रत्यक्ष जोड्ने महत्वपूर्ण प्रवेशद्वार बन्न सक्ने उनको धारणा थियो । ढकालले सन् २०२७ मा मनाइने नेपाल–युएई कूटनीतिक सम्बन्धको स्वर्ण जयन्तीले दुई देशबीच साझा समृद्धि र बलियो आर्थिक साझेदारीको नयाँ अध्याय सुरु गर्ने विश्वास व्यक्त गरे ।
स्वास्थ्य सामग्री बेच्ने विराट हेल्थकेयरको आम्दानी ६१ करोड
काठमाडौं । स्वास्थ्यसम्बन्धी सामग्रीको बजारमा आफ्नो उपस्थिति विस्तार गर्दै आएको विराट हेल्थकेयर इन्डस्ट्रिज प्रालिले स्थापनाको छोटो अवधिमै कारोबारको आकार उल्लेख्य रूपमा बढाएको छ । सन् २०२१ मार्चमा स्थापना भएको कम्पनीले स्वास्थ्य सामग्रीको उत्पादन तथा व्यापारबाट सुरु गरेको व्यावसायिक यात्रा अहिले शिशु तथा वयस्कका लागि प्रयोग हुने डाइपर उत्पादनसम्म विस्तार गरेको छ । उत्पादनको दायरा विस्तार र बजारमा बढ्दो उपस्थितिको परिणामस्वरूप कम्पनीको सञ्चालन आम्दानी गत आर्थिक वर्ष २०८२/८३ मा ६० करोड ९० लाख रुपैयाँ पुगेको छ । यो अघिल्लो आर्थिक वर्षको तुलनामा ३५.३३ प्रतिशत अर्थात् १५ करोड ९० लाख रुपैयाँ बढी हो । आर्थिक वर्ष २०८१/८२ मा कम्पनीले ४५ करोड रुपैयाँ सञ्चालन आम्दानी गरेको थियो । आर्थिक वर्ष २०७८/७९ मा जम्मा १ करोड ९० लाख रुपैयाँ सञ्चालन आम्दानी गरेको कम्पनीले आर्थिक वर्ष २०७९/८० मा ९ करोड ३० लाख रुपैयाँ र आर्थिक वर्ष २०८०/८१ मा ३६ करोड २० लाख रुपैयाँ आम्दानी गरेको थियो । मोरङको विराटनगरमा उत्पादन कारखाना सञ्चालन गर्दै आएको कम्पनीले सुरुमा स्वास्थ्य सामग्रीको उत्पादन तथा बिक्रीमा केन्द्रित भएर व्यवसाय अघि बढाएको थियो । क्रमशः उत्पादनको दायरा फराकिलो बनाउँदै लगेको कम्पनीले अहिले सेनिटरी प्याड, शल्यक्रियामा प्रयोग हुने मास्क तथा पञ्जा, परीक्षणमा प्रयोग हुने पञ्जा, एकपटक प्रयोग गरिने मास्क, शल्यक्रियामा प्रयोग हुने टोपी, शिशुका डाइपर र वयस्कका डाइपर उत्पादन तथा बिक्री गर्दै आएको छ । यसका अतिरिक्त डिस्पोजेबल क्याप, शिशुका लागि प्रयोग हुने वाइप्स र अल्ट्रासाउन्ड जेललगायतका सामग्री पनि कम्पनीको उत्पादन तथा बिक्री गर्दै आएको छ । ह्वाइट मुन सेनिटरी प्याड, विराट टुलिप्स ग्लोभ्स, बेबी मुन डाइपर र विराट टुलिप्स एडल्ट डाइपर कम्पनीका प्रमुख ब्रान्ड हुन् । नेपाली बजारमा स्थापित यी ब्रान्डमार्फत कम्पनीले आफ्ना उत्पादन उपभोक्तासम्म पुर्याउँदै आएको छ । बजारको मागअनुसार विभिन्न आकार, प्रकार र प्याकेजिङमा उत्पादन उपलब्ध गराउने रणनीतिले प्रतिस्पर्धात्मक बजारमा आफ्नो उपस्थिति कायम राख्न कम्पनीलाई सहयोग पुगेको जनाएको छ । विराट हेल्थकेयरको अध्यक्ष चिकित्सा क्षेत्रमा करिब चार दशकको अनुभव हासिल गरेका डा. ज्ञानेन्द्रमान सिंह कार्की हुन् । उनले सन् १९९१ देखि १९९४ सम्म तीन वर्ष स्त्रीरोग विशेषज्ञका रूपमा परामर्श सेवा प्रदान गरेका थिए । डा. कार्की विराट नर्सिङ होमका संस्थापक, अध्यक्ष तथा प्रबन्ध निर्देशकसमेत हुन् । उनले सन् २००८ देखि २००९ सम्म नोबेल मेडिकल कलेजको प्रमुख कार्यकारी अधिकृतका रूपमा काम गरेका थिए । त्यस्तै, सन् २००६ देखि २०११ सम्म ग्लोबल अस्पतालको अध्यक्ष तथा प्रबन्ध निर्देशकको जिम्मेवारी पनि सम्हालेका थिए । कम्पनीको प्रमुख कार्यकारी अधिकृतका रूपमा सरोज खड्का कार्यरत छन् । डाइपर उत्पादनले बदलिँदो व्यावसायिक स्वरूप विराट हेल्थकेयरको व्यावसायिक विस्तारमा डाइपर उत्पादनको प्रवेश महत्त्वपूर्ण कदम बनेको छ । आफ्नै उद्योगबाट डाइपर उत्पादन सुरु गरेपछि कम्पनीको उत्पादनको दायरा मात्र बढेको छैन, उत्पादन व्यवस्थापन र लागत संरचनामा समेत परिवर्तन आएको छ । यसले तेस्रो पक्षका उत्पादकबाट वस्तु खरिद गर्नुपर्ने निर्भरता घटाउँदै आफ्नै उत्पादन क्षमताको उपयोग गर्ने अवसर दिएको छ । यसको प्रभाव कम्पनीको सञ्चालन मुनाफामा पनि देखिएको छ । आर्थिक वर्ष २०८१/८२ मा २.५९ प्रतिशत रहेको ब्याज, कर, मूल्यह्रास तथा परिशोधनअघिको सञ्चालन मुनाफा अनुपात आर्थिक वर्ष २०८२/८३ मा बढेर ९.७८ प्रतिशत पुगेको छ । बिक्री परिमाणमा वृद्धि, वस्तुको बिक्री मूल्यमा सुधार र आफ्नै उद्योगबाट उत्पादित सामग्रीको योगदान बढ्नुले मुनाफा सुधारमा सहयोग गरेको कम्पनीले जनाएको छ । कम्पनीको ब्याज, कर, मूल्यह्रास तथा परिशोधनअघिको सञ्चालन मुनाफा अघिल्लो आर्थिक वर्षको १ करोड २० लाख रुपैयाँबाट बढेर गत आर्थिक वर्षमा ६ करोड रुपैयाँ पुगेको छ । त्यस्तै, अघिल्लो वर्ष खुद घाटामा रहेको कम्पनीले गत आर्थिक वर्षमा ६० लाख रुपैयाँ खुद नाफा कमाएको छ । कुल नगद सञ्चिति पनि अघिल्लो वर्षको नगद घाटाको अवस्थाबाट सुधार हुँदै १ करोड ९० लाख रुपैयाँ पुगेको छ । कारोबार र उत्पादनको दायरा विस्तार हुँदै जाँदा विराट हेल्थकेयरका लागि कार्यशील पुँजी व्यवस्थापन भने चुनौतीपूर्ण बन्दै गएको छ । विभिन्न प्रकारका सामग्री उत्पादन तथा बिक्री गर्नुपर्ने भएकाले कम्पनीले बजारको मागअनुसार कच्चा पदार्थ र तयारी वस्तुको पर्याप्त मौज्दात राख्नुपर्ने हुन्छ । डाइपर उत्पादन सुविधा सञ्चालनमा आएपछि यस्तो आवश्यकता थप बढेको छ । यसको असर कम्पनीको वस्तु भण्डारण अवधिमा देखिएको छ । अघिल्लो वर्ष ७४ दिन रहेको भण्डारण अवधि बढेर १५५ दिन पुगेको छ । आफ्नै उद्योगबाट डाइपर उत्पादन सुरु गरेपछि उत्पादनका लागि आवश्यक कच्चा पदार्थ तथा तयारी वस्तुको मौज्दात बढाउँदा भण्डारण अवधि लम्बिएको जनाएको छ । प्रतिस्पर्धात्मक बजारमा आफ्ना उत्पादनको बिक्री बढाउन कम्पनीले विशेषगरी वितरकलाई उधारोमा वस्तु उपलब्ध गराउँदै आएको छ । आर्थिक वर्ष २०८२/८३ मा ग्राहकबाट भुक्तानी सङ्कलन गर्न लाग्ने औसत अवधि करिब १०८ दिन रहेको छ । एकातिर ठूलो परिमाणमा वस्तु मौज्दात राख्नुपर्ने र अर्कोतिर बिक्री भएको रकम उठ्न लामो समय लाग्ने भएपछि कम्पनीको कार्यशील पुँजी चक्र लम्बिएको हो । दैनिक व्यावसायिक सञ्चालनका लागि आवश्यक रकम जुटाउन कम्पनीलाई बैंक तथा वित्तीय संस्थाको ऋणमा निर्भर बनाएको छ । कम्पनीले विभिन्न बैंक तथा वित्तीय संस्थाबाट कुल १ अर्ब ५० करोड रुपैयाँ ऋण लिएको छ । यसमध्ये ५२ करोड ५४ लाख रुपैयाँ दीर्घकालीन र ९७ करोड ४५ लाख रुपैयाँ अल्पकालीन ऋण रहेको छ । यसअघि कम्पनीको कुल ऋण १ अर्ब ३ करोड ६४ लाख रुपैयाँ थियो । चीनबाट आयातित कच्चा पदार्थ र डलरको जोखिम विराट हेल्थकेयरको अर्को चुनौती कच्चा पदार्थको मूल्यमा हुने उतारचढाव हो । कम्पनीले उत्पादनका लागि आवश्यक अधिकांश कच्चा पदार्थ चीनबाट आयात गर्दै आएको छ । आयातित कच्चा पदार्थको मूल्य बजारमा आधारित हुने भएकाले अन्तर्राष्ट्रिय बजारमा मूल्य परिवर्तन हुँदा कम्पनीको उत्पादन लागतमा सीधा असर पर्न सक्छ । गत आर्थिक वर्षमा कम्पनीको कुल सञ्चालन आम्दानीमा कच्चा पदार्थको लागतको हिस्सा करिब ७७ प्रतिशत रहेको छ । यसले कम्पनीको लागत संरचनामा कच्चा पदार्थको ठूलो हिस्सा रहेको देखाउँछ । त्यसमाथि आयातित कच्चा पदार्थको मूल्य अमेरिकी डलरमा आधारित हुने भएकाले विदेशी मुद्रा विनिमय दरको जोखिम पनि कम्पनीले बेहोर्नुपरेको जनाएको छ ।
बोटलर्स नेपाल बालाजुको नाफा ६.४४ र तराईको २६.९४ प्रतिशत बढ्यो
काठमाडौं । बोटलर्स नेपालका दुवै कम्पनीले चालु आर्थिक वर्ष २०८३÷८४ को पहिलो त्रैमासमा खुद नाफा बढाएका छन् । बोटलर्स नेपाल (बालाजु) को खुद नाफा ६.४४ प्रतिशतले बढेर ३४ करोड २४ लाख २४ हजार रुपैयाँ पुगेको छ भने बोटलर्स नेपाल (तराई) को खुद नाफा २६.९४ प्रतिशतले वृद्धि भएर ३४ करोड ७५ लाख ९१ हजार रुपैयाँ पुगेको छ । बोटलर्स नेपाल (बालाजु) ले चालु आर्थिक वर्ष २०८३/८४ को पहिलो त्रैमासमा ३४ करोड २४ लाख २४ हजार रुपैयाँ खुद नाफा आर्जन गरेको छ । यो गत आर्थिक वर्ष २०८२/८३ को सोही अवधिको ३२ करोड १६ लाख ७४ हजार रुपैयाँको तुलनामा ६.४४ प्रतिशतले बढी हो । कम्पनीले चालु आर्थिक वर्षको असोज मसान्तसम्म ३ अर्ब ७७ करोड १२ लाख २४ हजार रुपैयाँ सञ्चालन आम्दानी गरेको छ । गत आर्थिक वर्षको सोही अवधिमा कम्पनीको सञ्चालन आम्दानी ३ अर्ब ६९ करोड ११ लाख ८० हजार रुपैयाँ रहेको थियो । समीक्षा अवधिमा कम्पनीको अन्य सञ्चालन आम्दानी पनि बढेको छ । गत वर्षको पहिलो त्रैमासमा ६९ लाख ९९ हजार रुपैयाँ रहेको अन्य सञ्चालन आम्दानी चालु आर्थिक वर्षको सोही अवधिमा बढेर १ करोड २० लाख ५२ हजार रुपैयाँ पुगेको छ । कम्पनीको कुल नाफा भने सामान्य बढेको छ । गत आर्थिक वर्षको पहिलो त्रैमासमा १ अर्ब १५ करोड ६८ लाख १२ हजार रुपैयाँ रहेको कुल नाफा चालु आर्थिक वर्षको असोजसम्म १ अर्ब १५ करोड ९१ लाख ९७ हजार रुपैयाँ पुगेको छ । यस्तै, गत वर्षको असोजसम्म ४१ करोड १८ लाख ६४ हजार रुपैयाँ रहेको सञ्चालन नाफा चालु आर्थिक वर्षको सोही अवधिमा बढेर ४१ करोड ३० लाख ६० हजार रुपैयाँ पुगेको छ । समीक्षा अवधिमा कम्पनीको बिक्री लागत २ अर्ब ६१ करोड २० लाख २७ हजार रुपैयाँ रहेको छ । गत वर्षको सोही अवधिमा यस्तो खर्च २ अर्ब ५३ करोड ४३ लाख ६८ हजार रुपैयाँ थियो । यसैगरी, बिक्री तथा वितरण खर्च ५६ करोड ८६ लाख ९५ हजार रुपैयाँ र प्रशासनिक खर्च १८ करोड ९४ लाख ९४ हजार रुपैयाँ रहेको छ । गत वर्ष यी खर्च क्रमशः ५७ करोड ९९ लाख ७७ हजार र १७ करोड १९ लाख ६८ हजार रुपैयाँ थिए । कम्पनीको चुक्ता पुँजी १९ करोड ४८ लाख ८९ हजार रुपैयाँ रहेको छ भने जगेडा कोषमा ६ अर्ब ८२ करोड ८० लाख ९१ हजार रुपैयाँ सञ्चित छ । कम्पनीको प्रतिसेयर आम्दानीमा पनि सुधार देखिएको छ । गत आर्थिक वर्षको असोजमा ६०८ रुपैयाँ रहेको प्रतिसेयर आम्दानी चालु आर्थिक वर्षको सोही अवधिमा बढेर ६३७ रुपैयाँ पुगेको छ । कम्पनीको मूल्य आम्दानी अनुपात २३ गुणा र प्रतिसेयर नेटवर्थ ३ हजार ८२० रुपैयाँ रहेको छ । कम्पनीको स्वपुँजीमा प्रतिफल १८.४ प्रतिशत र कुल सम्पत्तिमा प्रतिफल ९.४ प्रतिशत रहेको छ । यस्तै, त्रैमासिक अवधिमा प्यासिफिक रिफ्रेसमेन्ट्स प्रालिबाट कन्सन्ट्रेट खरिदबापत ९३ करोड ६४ लाख ७१ हजार रुपैयाँको कारोबार गरेको छ । त्यस्तै, बोटलर्स नेपाल तराईलाई तिर्नुपर्ने स्थानान्तरण शुल्क ७ लाख ५१ हजार रुपैयाँ र सोही कम्पनीबाट प्राप्त गर्नुपर्ने स्थानान्तरण शुल्क ४ करोड ६६ लाख १९ हजार रुपैयाँ रहेको छ । बोटलर्स नेपाल (तराई) ले चालु आर्थिक वर्षको पहिलो त्रैमासमा ३४ करोड ७५ लाख ९१ हजार रुपैयाँ खुद नाफा आर्जन गरेको छ । यो गत आर्थिक वर्षको सोही अवधिमा कमाएको २७ करोड ३८ लाख ५३ हजार रुपैयाँको तुलनामा २६.९४ प्रतिशतले बढी हो । कम्पनीले चालु आर्थिक वर्षको असोज मसान्तसम्म २ अर्ब ८३ करोड १५ लाख ७२ हजार रुपैयाँ सञ्चालन आम्दानी गरेको छ । गत आर्थिक वर्षको सोही अवधिमा कम्पनीको सञ्चालन आम्दानी २ अर्ब ६१ करोड ४८ लाख ९२ हजार रुपैयाँ रहेको थियो । समीक्षा अवधिमा कम्पनीको अन्य सञ्चालन आम्दानी १ करोड ९ लाख ५५ हजार रुपैयाँ रहेको छ । गत आर्थिक वर्षको सोही अवधिमा यस्तो आम्दानी ७८ लाख ८७ हजार रुपैयाँ रहेको थियो । कम्पनीको कुल नाफा पनि बढेको छ । गत आर्थिक वर्षको पहिलो त्रैमासमा ९२ करोड ५१ लाख ३७ हजार रुपैयाँ रहेको कुल नाफा चालु आर्थिक वर्षको सोही अवधिमा बढेर ९४ करोड ८६ लाख २७ हजार रुपैयाँ पुगेको छ । यद्यपि, कम्पनीको सञ्चालन नाफा भने घटेको छ । गत आर्थिक वर्षको असोजसम्म ४२ करोड ४ लाख ९६ हजार रुपैयाँ रहेको सञ्चालन नाफा चालु आर्थिक वर्षको सोही अवधिमा घटेर ३७ करोड ६९ लाख १६ हजार रुपैयाँमा सीमित भएको छ । समीक्षा अवधिमा कम्पनीको बिक्री लागत १ अर्ब ८८ करोड २९ लाख ४५ हजार रुपैयाँ रहेको छ । गत वर्षको सोही अवधिमा यस्तो खर्च १ अर्ब ६८ करोड ९७ लाख ५५ हजार रुपैयाँ थियो । त्यस्तै, बिक्री तथा वितरण खर्च ४२ करोड ८ लाख १७ हजार रुपैयाँ र प्रशासनिक खर्च ११ करोड ८२ लाख ७१ हजार रुपैयाँ रहेको छ । गत वर्ष यी खर्च क्रमशः ४३ करोड ७९ लाख ६४ हजार र ११ करोड ८१ लाख ४४ हजार रुपैयाँ थिए । कम्पनीको चुक्ता पुँजी १२ करोड १० लाख रुपैयाँ रहेको छ भने जगेडा कोषमा ४ अर्ब ४३ करोड १३ लाख रुपैयाँ सञ्चित छ । कम्पनीको प्रतिसेयर आम्दानीमा उल्लेख्य सुधार देखिएको छ । गत आर्थिक वर्षको असोजमा ९०५ रुपैयाँ रहेको प्रतिसेयर आम्दानी चालु आर्थिक वर्षको सोही अवधिमा बढेर १ हजार १४९ रुपैयाँ पुगेको छ । कम्पनीको मूल्य आम्दानी अनुपात १० गुणा र प्रतिसेयर नेटवर्थ ३ हजार ७६२ रुपैयाँ रहेको छ । कम्पनीको स्वपुँजीमा प्रतिफल ३१ प्रतिशत र कुल सम्पत्तिमा प्रतिफल १४.९ प्रतिशत रहेको छ ।