गर्मी महिनामा फाउन्डेसन र बिबि क्रिमको प्रयोग कम गरौं, छालाको स्याहार यसरी गरौँ
काठमाडौं। सुन्दर छाला हरेक व्यक्तीको चाहना हो। आजको सोसियल मिडिया प्रेमी युगमा आफ्नो स्वरुप र सुन्दरताले जति प्राथमिकता पाएसँगै सुन्दर र स्वस्थ छाला प्रतिको मानिसहरुको सचेतना पनि बढ्दो छ। यधापी बढ्दै गएको वातवरण प्रदुषण र मौसमी विविधताले छालालाई थप असर पार्दै पनि गईरहेको छ। त्यसैले यस्तो वातवरणमा छालालाई स्वच्छ एवम् सुन्दर राख्न मानिसहरुले धेरै कुरामा ध्यान दिनु पर्छ। मानिसको खानपान, जीवनशैली, व्यवसाय, योग, घामको एक्सपोजर लगायत् दैनिक जीवनमा प्रयोग हुने कस्मेटिक्स् र क्रिमहरुको छालामा महत्वपुर्ण भूमिका छ। कस्मेटिक (cosmeceutical) र पोषणयुक्त आहार Neutraceutical को व्यापार चुलिएको औद्योगिक युगमा सहि खानेकुरा र कस्मेटिक्स् छान्न गाह्रो छ। अहिले बजारमा मकेअप र क्रिमहरु च्याउझैँ उत्पादन र बिक्री भैरहेका छन् तर यि सबै क्रिमहरु भने पक्कै पनि लाभदायी छैनन्। विशेष गरी गर्मी महिनामा फाउन्डेसन र बि.बि क्रिमहरुको व्यापक प्रयोगले गर्दा डन्डीफोर, चाया, पोतो र एलर्जी निम्त्याउँछन्। हिजोआज बजारमा उपलब्ध धेरै क्रिममा स्टिरोइड नामको कडा केमिकल मिसिएको पाइएको छ। मिसावट भएको क्रिम लगाउदा छाला बिग्रिन सक्छ। यसरी बिग्रिएको छाला संवेदनशील हुन्छ र यसलाई चिसो, तातो, हावा र अन्य कुराले छिटो एलर्जी गर्ने किसिमको हुन्छ। त्यसैले सही किसिमको क्रिम र आफ्नो छालालाई सुहाउँदो प्रकारको क्रिम छान्न चिकित्सकको परामर्श लिदा राम्रो हुन्छ। विज्ञापनको पछाडी नलागी आफ्नो छाला र छालाको प्रकृति हेरेर डाक्टरको सल्लाह अनुसारको कस्मेटिक्सको नियमित प्रयोगले धेरै पैसा खर्च नगरी छालाको उचित स्याहार गर्न सकिन्छ। छालालाई आवश्यक सामाग्री : छालाको लागि आवश्यक र अनिवार्य रूपमा प्रयोग गर्नुपर्ने क्रिमहरु सनस्क्रिन, फेसवास, भिटामिन सि सिरम ,रेटिनोल र मोइस्चुराइजर् पर्छन्।सनस्क्रिनको नियमित प्रयोगले घामबाट हुने पोतो, दाग एलर्जी, चाउरी र क्यान्सरबाट जोगाउँछ। सम्पूर्ण सरक्षाका लागि ब्रोड स्पेक्ट्रम सनस्क्रिन दिनको ३ पटक १-१ चम्चा अनुपातमा प्रयोग गर्नुपर्छ। धेरै सनस्क्रिनमा सानो पाउडरयुक्त रसायन हुनाले सनस्क्रिन लगाउदा धेरै माड्न हुदैन। कसैकसैलाई माडेर लगाउदा एलर्जी हुन सक्छ। कसरी स्याहार गर्ने ? छालालाई स्वस्थ राख्न जहिले पनि साँझ सफा गरेर धुन पर्दछ र सबै मकेअप पुस्नु पर्छ। दिनभरिको विकारक तत्वले अनुहारका स- साना नली(pores) थुनिने हुनाले फेसवास अत्यनत जरुरी छ। प्रदुषण र धुलोबाट जोगिन फेसवास प्रयोग गर्नुपर्छ। छालाको सतहमा १-२ मिनेट मात्र रहने फेसवासको प्रमुख काम छालाको सफाई गर्नु हो। पानीले मात्रमुख धुँदा सबै विकार र प्रदुषणका कण फाल्न सक्दैन। त्यसैले फेसवास र नरम किसिमका क्लेनजरले पानीले मात्र नजाने तैलिय विकारक केमिकललाई अनुहारबाट फाल्छन्। फेसवास किन्दा आफ्नो छाला अनुसार किन्दा फाइदा छ। तैलिए छाला हुनेले जेल बेसको फेसवास प्रयोग गर्ने र सुख्खा छाला हुनेले क्रिम बेसको फेसवास प्रयोग गर्ने हो। फेसवासले छालाको बिकारसंगै हामीलाई चाहिने छालाको स्वास्थ्यबर्दक प्राकृतिक तेल पनि फाल्न सक्छ।त्यसैले दिनमा एक पटक मात्र साझमा जेन्टल फेसवास प्रयोग गर्नु पर्छ। सकेसम्म छालाको तेलको सतहलाई विगार्ने एसिडयुक्त फेसवास प्रयोग नगरेको राम्रो हो तर धेरै चिल्लो छाला हुने र डन्डीफोर हुने व्यक्तिले यस किसिमका एसिडयुक्त फेसवास प्रयोग गरेमा , त्यसपछि मोइस्चुराइजर् क्रिम लगाउनुपर्छ। यसरी नै राति सुत्ने बेला के-के लगाउने भन्न कुरा धेरैले सोध्छन्। राति मुख धोएर सफा भएपछी भिटामिन सि सिरम लगाउने अनि हाइरोनिक एसिड क्रिम लगाउने हो। २० वर्ष उमेर कटेपछि छालामा कोलाजेन सतह घट्दै जाने हुनाले यो उमेरपछि रेटिनोल अथवा भिटामिन ए क्रिम राति नै लगाउन जरुरी छ। दिनहुँ राति भिटामिन सि युक्त क्रिम लगाउनाले धेरै कोलाजन सतह बनाउने कुरा रिसर्चले देखाएको छ। यसले छालाको सतह बाक्लो र जवान राख्न मद्दत गर्छ। लामो अन्तरालमा चाउरी पर्न दिदैन। यसरी नै छालाका क्रिमहरु लगायत पोषणयुक्त खानेकुराले पनि छालालाई सुन्दर र स्वास्थ्य राखन ठुलो भूमिका निर्वाह गर्छ। सोया मील्क, सोयाविन, क्याल्सियम, आइरन, जिङ्क, प्रोवायोटिक, दहि, वॊलिभ आयल, ग्रीनटी, गाजर, हरियो काउली, बदाम, वाइन, फर्सीको सीड, माछाको तेल, कागती, कटहर, अंगुर इत्यादी खानाले कपाल र छाला स्वस्थ राख्न मद्दत गर्छ भने धेरै कर्बोहाइडेट रहेका खानेकुराले छालाका विभिन्न समस्या निम्त्याउने कुरा रिसर्चहरुले पुष्टि गरेका छन्। यसै गरि अनुहारमा डन्डीफोर आउँदा कहिले पनि कोट्त्त्यौनु हुँदैन, यसो गर्नाले अनुहारमा दाग र खाटा बस्ने हुन्छ र छाला अस्वस्थ देखिन्छ। बरु चिकित्सकको सल्लाह लिएर यी समस्याको समाधान गर्न सकिन्छ। साथै चाया र पॊतोबाट जोगिनको लागि घामबाट बच्नु अत्यन्त जरूरी छ। चिकित्सककै सल्लाह बमोजिमको सामान प्रयोग गर्दा अझ लाभदायी हुने गरेको पाइन्छ। नियमित व्यायम र स्वस्थ खानपानले पनि छालालै स्वस्थ राख्न मद्दत पुर्याउँछ।
परोपकार प्रसुती तथा स्त्री रोग अस्पताल ६० बर्षमा: दैनिक ६१ जनाको डेलिभरी, वार्षिक २० करोड आम्दानी
काठमाडौं। थापाथली स्थित परोपकार प्रसुती तथा स्त्री रोग अस्पतालले स्थापनाको ६० औं बर्ष पार गरेको छ। सोही अवसरमा शुक्रबार एक समारोहका बीच वार्षिकोत्सव मनाएको छ । वार्षिकत्सवको अवसरमा अस्पतालका निर्देशक डा. जागेश्वर गौतमले अस्पताललाई आगामी दिनमा अझै राम्रो बनाउँदै लैजाने बताए । ‘५०० बेडको अस्पताललाई अझै ठुलो बनाउन हामी लागि परिरहेका छौं’- गौतमले भने । यस्तै, स्वास्थ्य सेवा विभागका महानिर्देशक डा. शुशिलनाथ प्याकुरेलले अस्पतालमा थप बेड थप्न भन्दा अन्य ठाउँमा सेवा विस्तार गर्न सुझाव दिएका छन्। कार्यक्रममा उपप्रधान तथा स्वास्थ्य मन्त्री उपेन्द्र यादव, स्वास्थ्य सचिव पुष्पा चौधरी, न्याम्सका भिसी तथा प्राध्यपक डिएन शाह तथा स्वास्थ्य सेवा विभागका महानिर्देशक प्याकुरेलको उपस्थिती रहेको थियो । अस्पतालले वार्षिकोत्सवको अवसर पारेर आफ्ना कर्मचारीहरुलाई विभिन्न विधामा पुरस्कृत गरेको थियो । स्थापना पुरानो नाम परोपकार श्री ५ ईन्द्र लक्ष्मी देवी प्रसुती गृह हो । तत्कालीन राजा महेन्द्र युवराज हुँदाको समयमा उनकी श्रीमतीलाई गर्भवती अवस्थामा जटिलता आएको कारण मृत्यु भएकै कारण राजपरिवारले यसको स्थापना गरेको हो । त्यसैले अस्पताललाई उनकै नाममा दिईयो । राजपरिवारले २०१० सालमा थापाथलीमा २८ रोपनी जग्गा र कुपन्डोलमा ३५ रोपनी जग्गा व्यवस्था गरेर परोपकार संस्थासँग अस्पताल निर्माण सुरु गरेको हो । २०१६ सालमा अस्पतालको भवन निर्माण भएको हो र २०१६ सालमा यो ४० बेडको अस्पतालको रुपमा सुरु भएको हो । त्यसपछी अस्पताललाई परोपकार संस्थाले चलाईरहँदा नेपाल सरकारले अस्पताललाई आफुले लिएर चलाउन थालेको छ । अहिले अस्पतालमा १० प्रतिशत नेपाल सरकारका कर्मचारी रहेका छन् भने बाँकी ९० प्रतिशत समितिका कर्मचारी रहेका छन् । ६३३ जना कर्मचारीको अहिले अस्पतालमा कार्यरत छन् । नेपालको मान्छे उत्पादन गर्ने फ्याक्ट्री नेपालमा सबैभन्दा बढी डेलिभरी हुने अस्पताल हो प्रसुती गृह, गत साल मात्र अस्पतालबाट २२ हजार १ सय जनाको डेलिभरी भएको थियो । अस्पतालमा हरेक दिन ६१ जनाको डेलिभरी हुने गर्छ । यस्तै ८ हजार मेजर अप्रेसन र २ हजार माईनर अप्रेसन भएका छन् । प्रसुती गृह मान्छे उत्पादन गर्ने फ्याक्ट्री जस्तो लाग्ने गरेको निर्देशक गौतम बताउँछन् । अस्पतालको शैक्षिक पाटो अस्पतालको आफ्नै नर्सिङ कलेज रहेको छ । यस्तै अस्पतालले एमडी लेभलको विद्यार्थीलाई पढाउने गरेको छ । अस्पतालले ग्लोबल स्तरको अनुसन्धान गर्दै आएको छ । अस्पतालले अनुसन्धानको आर्टिकलहरु अन्तरराष्ट्रिय जर्नलहरुमा प्रकाशित हुने गरेको छ । प्रसुतिका सबै सेवा नि:शुल्क अस्पतालको सबैभन्दा पुरानो भवनमा क्याबिन रहेको छ, जसमा उपचार गर्न भने शुल्क लाग्ने गर्दछ । त्यस बाहेक जेनेरल वार्डमा बस्ने बिरामीलाई डेलिभरी नि:शुल्क रहेको छ, साथै आमा बच्चालाई आईसियुमा राख्नु परे पनि नि:शुल्क र आमाको अपरेसन गर्नुपरे पनि नि:शुल्क रहेको छ । घर जाने बेला २ हजार खर्च र साथै ४ पटक एन्टीनेटल जचाउँन आउने बिरामीहरुलाई अस्पतालले २०० को दरले आठ सय रुपैंया दिने गरेको छ। नयाँ भवन भर्खरै नेपाल सरकारको समन्वय र जापान सरकार जाइकाको सहयोगमा परोपकारको नयाँ भवन बनेको छ । करिब १ करोड ३ अर्बमा अस्पताल निर्माण भएको हो । नेपाल सरकारले भने अस्पतालको फर्निचरको लागि १ करोड सहयोग गरेको छ । अस्पताल पहिलाको भन्दा राम्रो देखिएको छ। बच्चाको आईसियु १७ बेडबाट ४० बेड पुगेको छ। ३ वटा अपरेसन थिएटर, नर्सहरुले मात्र व्यवस्ता गर्ने लेबर रुम रहेको छ।अस्पताललाई सामान्य मानिसले सोच्दा प्रसुती सेवा मात्र उपलब्ध रहेको बुझ्छन् तर अस्पतालमा प्रसुती सेवासँगै महिला रोगसँग सम्बन्धित उपचार हुने गर्दछ । महिला स्वास्थ्यसँग सम्बन्धित हरेक रोगको निदान रहेको अस्पताल दाबी गर्दछ । अस्पतालले अब छिट्टै मै टेस्टयुब बेबी सेवा सुरु गर्ने जनाएको छ । ईमर्जेन्सीमा २४ सैं घण्टा डाक्टर अन्य अस्पतालहरुमा इमर्जेन्सीको लागि डाक्टर खोजिरहनु पर्दा परोपकार प्रसुती तथा स्त्री रोग अस्पतालमा भने २४ सै घण्टा १० जना डाक्टर जहिले पनि अस्पताल भित्रै रहिरहने निर्देशक गौतम बताउँछन् । डाक्टरहरु अस्पतालमा बस्ने खाने गर्ने गरेका छन् । अस्पतालमै जुन समयमा पनि अपरेसन गर्ने व्यवस्था छ । अस्पतालले एउटा डेलिभरी बराबर २५०० खर्च गर्ने गरेको छ । नेपाल सरकारले १५ सय रुपैयाँ दिने गरेको छ। एउटा अप्रेसन गर्दा अस्पतालको १० हजार खर्च हुन्छ भने नेपाल सरकारले ७ हजार दिने गरेको छ। आम्दानी ५ बर्षमा ९ करोड देखी २० करोड निर्देशक डा. जागेश्वर गौतम अस्पतालको आम्दानी बर्षमा २० करोड पुगेको छ। अस्पतालमा धेरै परिवर्तन भएको छ । अहिले अस्पतालमा ५०० बेड रहेको छ । ४१५ नेपाल सरकारबाट स्वीकृति प्राप्त रहेको छ भने बाँकी बेड अस्पतालले आँफै चलाएको छ । यस्तै ओपिडीमा ५ बर्ष अगाडि बिरामीको संख्या १ लाख थियो, अहिले बढेर २ लाख पुगेको छ ।
राप्ती स्वास्थ्य विज्ञान प्रतिष्ठानका चिकित्सकले दिए सामूहिक राजीनामा
घोराही । दाङको घोराहीस्थित राप्ती स्वास्थ्य विज्ञान प्रतिष्ठानमा कार्यरत चिकित्सकले सामूहिक राजीनामा दिएका छन् । प्रतिष्ठानका उपकुलपति डा सङ्गीता भण्डारीलगायत पदाधिकारीले पटकपटक चरम मानसिक पीडा दिएको, अपमान गर्ने गरेको भन्दै बिहीबार सामूहिक राजीनामा दिएका हुन् । प्रतिष्ठानमा कार्यरत विभिन्न रोगका २५ विशेषज्ञ चिकित्सकले एकैपटक राजीनामा दिएका हुन् । राजीनामा दिनेहरुमा फिजिसिएन डा जीतनारायण यादव, डा दिनेश उप्रेती, अर्थोपेडिक डा ओम अर्याल, डा अनिलप्रसाद यादव, डा सागर पन्थी, रेडियोग्राफी डा रामेश्वर देवकोटा, डा विक्रम बुढाथोकी, एनेस्थेसियालोजिष्ट डा सुरेन्द्र कवर, डा राजन शाक्य, पेडियाट्रिकस डा कृष्णहरि सुवेदी, गाईनेकोलोजिष्ट डा वसन्त लामिछाने, सर्जन डा ईश्वरी भुसाल, याम।डि।जि।पी डा अमित लाम्गाडे, डर्माटोलिजिष्ट डा जेम महर्जन र कमिनिटी मेडिसियन डा वर्षा मानन्धर रहेका छन् । यस्तै मेडिकल अधिकृतहरु डा अभ्यास पोखरेल, डा कृष्ण रिजाल, डा गौरव आचार्य, डा अनिल खाम, डा धना केसी, डा प्रितम डिसी, डा राजेन्द्र फुलारा, डा आयुष पौडेल उपाध्याय, डा सुर्वण बुढा र डा मनोज यादव रहेका छन् । डाक्टरहरुलाई बिरामी जाँचको क्रममा पनि पटकपटक हस्तक्षेप गर्ने, मौखिक रुपमा अपमानको भाषा बोल्नेलगायतको कार्य गरेको भन्दै आज बिहानैदेखि चिकित्सकहरु आन्दोलित भएका थिए । दिउँसो प्रतिष्ठानका पदाधिकारीहरुसँग पटक पटक वार्ताको प्रयास भए पनि सहमति हुन सकेको थिएन । विहीबार बेलुकी त्यहाँ कार्यरत सम्पूर्ण डाक्टरहरुले सामूहिक छलफल गरी प्रतिष्ठानको मानसिक यातना सहन नसक्ने भन्दै सामूहिक राजीनामा बुझाएका हुन् ।
