१६ सय पुँजीपतिले नेपाल आउन अनुमति पाएनन्, लगानी सम्मेलनमा नेपाली लगानीकर्ता बञ्चित
काठमाडौं । लगानी सम्मेलनमा भाग लिन आउने चाहाने १६ सय भन्दा बढी विदेशी उद्यमी व्यवसायीको प्रस्तावलाई सरकारले अस्वीकृत गरेको छ । लगानी बोर्डले निम्ता गरेपछि आउन तयार भएको सम्भावित लगानीकर्ताले अन्तिम समयमा सहमति नपाएका हुन् । सम्मेलनमा सहभागिताका लागि इच्छा देखाएका सबैलाई भित्र्याउने चाहना हुँदा हुँदै पनि सम्मेलन गर्ने हल सानो भएकोले आफ्नै निम्तापछि आउने तयार भएको १६ सय भन्दा बढी पुँजीपतिलाई सरकारले सहमति दिन नसकेको हो । त्यस्तै, लगानी सम्मेलनमा भाग लिन इच्छुक हजारौ नेपाली पनि अन्तराष्ट्रिय स्तरमा सम्बन्ध राख्ने उचित अवसर गुमाएका छन् । लगानी बोर्डका अनुसार चैत १५ र १६ गते आयोजना हुने लगानी सम्मेलनमा भाग लिन करिव ६ हजार मानिसलाई पत्र तथा इमेल गरिएको थियो । ‘सकेसम्म धेरै विदेशी लगानीकर्तालाई सहभागि गराउने उदेश्य थियो’ बोर्डका प्रबक्ता बलराम रिजालले भने–‘गत सम्मेलनमा लगानी गर्ने आसय व्यक्त गरेका, लगानी बोर्ड स्थापना भएदेखि लगानीको लागि नेपालमा लगानीको लागि चासो राख्दै बोर्डमा सम्पर्कमा गएको, विदेशस्थित नेपाली दुतावासहरुले पहिचाहन गरि नेपालमा लगानी गर्न सक्ने सम्भावना भएको पुँजीपतिहरुलाई हामीले लगानी सम्मेलनमा भाग लिन निम्ता गरेका थियौं ।’ हल सानो भएकोले बोर्डले ६ सय ५० जनालाई विदेशी पाउनालाई मात्र सम्मेलनमा भाग लिन पाउने अनुमति दिएको हो । ‘शुरूमै इच्छा प्रकट गर्ने ६३० जनालाई सहमति दियौं । पछि नेपालस्थित विभिन्न देशका राजदूताबासबाट अनुरोध आएपछि २० जनालाई थपेका छौं’ बोर्डको उच्च अधिकारले भने । ठूलो सम्मेलन हल नभएकोले लगानी सम्मेलनमा भाग लिन आवेदन गरेको विदेशीहरुलाई सहमति दिन नसकेको विषय प्रधानमन्त्री केपी शर्माले अध्यक्षता गरेको बैठकमा समेत उठेको तर अन्य विकल्प पनि नभएकोले सोल्टी होटलमा नै सम्मेलन गर्ने निर्णयमा पुगेको बोर्डका प्रमुख कार्यकारी अधिकृत महाप्रसाद अधिकारीले बताए । धेरै जना पाहुनालाई सहभागि गराउन सक्ने सुविधा सम्पन्न हलको अभावका कारण इच्छुक विदेशी र नेपाली इच्छुक सबैलाई सहभागी गराउन नसकिएको अर्थमन्त्री युवाराज खतिवडाले सार्वजनिक रुपमा नै बोलेका छन् । नेपालको एक मात्र अन्तराष्ट्रिय सम्मेलन स्थल ‘बीरेन्द्र अन्तराष्ट्रिय सम्मेलन केन्द्र’लाई सरकारले ससद् भवन बनाएपछि सुविधा सम्पन्न सम्मेलन हलको अभाव रहेको छ । लगानी सम्मेलनमा विदेशी लगानीकर्ता मात्र नभई स्वदेशी लगानीकर्ता समेत सहभागी हुन पाएका छैनन् । सम्मेलनमा नेपाल उद्योग वाणिज्य संघ र नेपाल उद्योग परिसंघ, चेम्बर अफ कमर्सका प्रतिनिधिलाई मात्र निम्ता गरिएको छ । सोल्टी होटलको हलमा ५०० जना सहभागि हुँदा सुविधाजनक रुपमा व्यवस्थापन गर्न सकिन्छ । तर बोर्डले हल भित्र र हल बाहिर गरी १ हजार २०० जनासम्म सहभागी गराउने तयारी गरेको छ । लगानी सम्मेलनका ठूलाे संख्यामा राजनीतिक नेतृत्व, प्रशासनिक नेतृत्व, कुटनीतिक नियाेगका प्रतिनिधि र सञ्चारकर्मीहरूलाई सहभागि गराउनु पर्ने वाध्यता रहेकाे बाेर्डका अधिकारीहरू बताउँछन् । नेपालमा प्रतिष्ठिन र उदाउदा सयौं व्यवसायीहरुले सम्मेलनमा सहभागि हुन इच्छा प्रकट गरेको तर स्थान अभावको जनाउँदै बोर्डले प्रवेश पास नदिएको व्यवसायीहरुको गुनासो छ । सम्मेलनमा भाग लिन नपाउँदा नेपालमा लगानी गर्न इच्छुक विदेशी उद्यमीसँग सम्बन्ध जाेड्ने राम्राे अवसर नेपाली व्यवसायीले गुमाएकाे पर्यटन व्यवसायी कुमार थपलियाले बताए । लगानी सम्मेलनमा नेपाल आउने, नेपालमा लगानीकाे वातावरण बुझ्न चाहाने १६ सय भन्दा बढी विदेशी उद्यमी व्यवसायीलाई नेपाल भित्र्याउन नसक्नु बढाे दुःख लाग्दाे खवर भएकाे नेपाल उद्याेग वाणिज्य महासंघका पूर्व अध्यक्ष सुरज बैद्य बताउँछन् । ‘हामी २० लाख पर्यटक भित्र्याउने लक्ष्यसहित भिजिट नेपाल २०२० मनाउँदै छाैं । यस्ताे तयारीकाे बेलामा लगानी सम्मेलनमा भाग लिन इच्छुक सबैलाई सहभागि गराउन सक्नु पर्दथ्याे’ बैद्यले भने । यस्ताे सम्मेलनमा आउने खगन्तुक खर्चालु हुने भएकाेले पर्यटन क्षेत्रलाई पनि ठूलाे टेवा पुग्ने बैद्य बताउँछन् । सम्मेलनमा सहभागी हुने विदेशीलाई सम्मेलनस्थलमा खान र बस्ने प्रबन्धका लागि मात्र सरकारी रकम खर्च हुने, बाँकी सबै खर्च सहभागी हुने आफैले गर्ने व्यवस्था गरिएकाे छ ।
गोल चक्करमा मेलम्चीः कसरी काम अघि बढाउने टुंगो छैन
काठमाडौं । बहुप्रतिक्षित मेलम्ची आयोजना अनिश्चितताको भूमरीमा फसेको छ । सुरुङ निर्माणको ठेक्का पाएको सिएमसी कम्पनीसँगको ठेक्का तोडिएपछि आयोजना कसरी अघि बढाउने भन्नेबारे अझैसम्म कुनै निष्कर्ष निस्किएको छ । यस्तो थियो पछिल्लो विकासक्रम सिएमसीले मंसिर २९ गते(डिसेम्बर १५, २०१८) मा एक लौटी रुपमा ठेक्का तोडेको पत्र पठाएको थियो । त्यसको केहि दिनपछि सिएमसीले पुनः काममा फर्किने व्यहोरोका पत्र पठाएको थियो । तर मेलम्ची खानेपानी विकास समितिले माघ २४ गते सिएमसीसँगको ठेक्का तोड्ने निर्णय गरेको थियो । त्यस अघि समितिले १४ दिन भित्र काममा फर्कने वा नफर्कने एकिन गरेर पत्र पठाउन सिएमसीलाई पत्र लेखेको थियो । पत्रको जवाफ नआएपछि ठेक्का तोड्ने निर्णय भएको थियो । विकास समितिको निर्देशन मेलम्ची खानेपानी आयोजनामा समस्या उत्पन्न भएपछि संसदको विकास तथा प्रविधि समितिले माघ १४ गतेको बैठकबाट मेलम्चीको बाँकी काम फास्ट ट्रयाकमा सम्पन्न गर्ने योजना बनाउन निर्देशन दिएको थियो । एडीबी र इप्टिसाको खाका तयार, सरकारको छैन मेलम्ची खानेपानी आयोजनामा उत्पन्न पछिल्लो परिस्तिथीपछि ऋण दाता एसियाली विकास बैंक(एडिबी)ले आयोजनाको बाँकी काम सम्पन्न गर्नेबारे योजना तयार पारेको छ । एडिबीले बाँकी काम बिभिन्न १० वटा प्याकेजमा स्वदेशी निर्माण व्यवसायीबाटै गराउन सकिने सुझाव सहितको प्रतिवेदन मार्च ७ तारिखका दिन अर्थमन्त्रालयमा बुझाएको हो । त्यस्तै, परामर्श दाता कम्पनी इप्टिसाले पनि मार्च २१ का दिन मेलम्ची खानेपानी विकास समितिलाई आयोजनाको बाँकी काम सम्पन्न गर्ने सम्बन्धी विस्तृत योजना बुझाएको छ । तर आयोजनाको मुल नेतृत्व अर्थात मेलम्ची खानेपानी विकास समितिले भने बाँकी काम सम्पन्न गरेर पानी ल्याउने सम्बन्धी कुनै योजना बनाएको छैन् । ‘एडिबी र इप्टिसाले आ आफ्नो योजना बुझाएका छन्, हामी भने अझै अध्ययन नै गरिरहेका छौं’, मेलम्ची खानेपानी विकास समिति उच्च श्रोतले भन्यो । मन्त्री र सचिवको दुई कित्तामा यतिबेला मेलम्ची खानेपानी आयोजनाको बाँकी काम सम्पन्न गर्नेबारे मन्त्री र सचिव दुई कित्तामा उभिएका छन् । सिएमसीलाई पुनः फर्काएर बाँकी काम गराउनुपर्ने अडानमा छिन् । अहिलेका खानेपानी सचिव दिपेन्द्र नाथ शर्मा भने सिएमसीलाई पुनः फर्काउने कानुनी आधार नभएको निष्कर्षमा छन् । मन्त्रीसँग यहि विषयमा विवाद उत्पन्न भएपछि तत्कालिन सचिव गजेन्द्र ठाकुरलाई सरुवा गरेर शर्मालाई मन्त्रालयमा ल्याईएको थियो । यतिबेला शर्मा पनि सोही अडानमा बसेपछि मन्त्रीलाई अप्ठेरो परेको छ । मन्त्री मगरलाई सल्लाह दिने अधिकांशले सिएमसीलाई पुनः फर्काउने आधार नभएकाले त्यसतर्फ अघि नबढ्नु उपयुक्त हुने बताएका छन् । ‘कुन बाटोबाट मेलम्चीको बाँकी काम गर्ने भन्नेबारे एकिन भैसकेको छैन्, मन्त्रीज्यू व्यापकर छलफलमा हुनुहुन्छ’, मन्त्रालय उच्च श्रोतले भन्यो । एक वर्ष लम्बिने ? एडिबी र इप्टिसाले तयार पारेको प्रतिवेदनमा मेलम्चीको बाँकी काम गर्न करिब एक वर्ष लाग्न सक्ने बताएका छन् । मेलम्चीको सुरुङ र हेड वक्र्स लगायतका काम गर्न अझै २ खर्ब ५० करोड भन्दा बढी रकम आवश्यक पर्ने र सन २०१९ को डिसेम्बरमा मात्रै निर्माण सम्पन्न हुने उनीहरुको निष्कर्ष छ ।
लगानी सम्मेलन स्थल सोल्टी होटल क्षेत्रमा यस्तो देखियो तयारी(फोटो फिचर)
काठमाडौँ । शुक्रबार र शनिवार नेपालमा लगानी सम्मेलन हुँदैछ । लगानी सम्मेलनमा सहभागी हुन विभिन्न ४० देशबाट ६०० भन्दा बढी लगानीकर्ता विहीबार साँझसम्म काठमाडौँ आइसकेका छन् । सम्मेलन शुक्रबार बिहान ८ बजे सोल्टी होटलमा उद्घाटन हुँदैछ । उक्त दुई दिने सम्मेलनमा नेपाल सरकार लगानी बोर्डले कृषि, जलविद्युत, उद्योग, पर्यटन , यातायात, सहरी पूर्वाधार एवं शिक्षा तथा स्वास्थ्य क्षेत्र सम्बन्धी सार्वजनिक क्षेत्रका ५० र निजी क्षेत्रका २७ गरी ७७ वटा परियोजनाहरु प्रस्तुत गर्नेछ । कार्यक्रमको पूर्व सन्ध्यामा बिहीबार सोल्टी होटल र वरपरको क्षेत्रमा सम्मेलनको तयारी यस्तो देखियो । हेर्नोस् यी दश तस्वीर: तस्वीरः राजाराम न्यौपाने/विकासन्यूज
सिभिल बैंक र एनबीआई बीच वित्तीय साक्षरता कार्यक्रम सम्बन्धी सम्झौता
काठमाडौँ । सिभिल बैंक र नेशनल बैंकिग ईन्स्टिच्यूट(एनबीआई) बीच वित्तीय साक्षरता कार्यक्रमलाई प्रभावकारी ढङ्गले विस्तार गर्नको लागि विहीबार सम्झौता पत्रमा हस्ताक्षर भएको छ । उक्त सम्झौतामा सिभिल बैंकको तर्फबाट प्रमुख कार्यकारी अधिकृत गोबिन्द गुरुङ र एनबिआईको तर्फबाट प्रमुख कार्यकारी अधिकृत सन्जीव सुब्बाले हस्ताक्षर गरे । यस सम्झौता अनुसार एनबिआइको वित्तीय साक्षरता सम्बन्धी मोबाईल एप्को संरचना र सुविधाहरुबारे सिभिल बैंकका कर्मचारीहरुलाई विस्तृत जानकारी गर्ने तथा बैंकले आफ्ना सञ्जालमा रहेका सबै शाखाका कर्मचारीहरुलाई उक्त एप्को बारेमा जानकारी गराई ग्राहकवर्ग माझ वित्तीय साक्षरता कार्यक्रमलाई विस्तार गर्नको लागि प्रेरित गर्नेछ । साथै बैंकले उक्तएप् मार्फत समाजका विभिन्नवर्गहरु जस्तै महिला समुह, किसान, रेमिट्यान्समाआश्रित परिवारहरु, शिक्षक–शिक्षिकाहरु तथा विद्यार्थीहरुलाई वित्तीय साक्षरताबारे जानकारी गराउनेछ । एनबिआईले बैंकलाई आवश्यक परेको खण्डमा वित्तीय साक्षरता सम्बन्धी सचेतना कार्यक्रमको समेत व्यवस्थापन गर्नेछ ।
सुजुकी इन्ट्रुडरको नयाँ वर्ष अफर, प्रत्येक खरिदमा बैंकक भ्रमण
काठमाडौँ । सुजुकी मोटरसाइकल तथा स्कुटरको लागि नेपालको आधिकारिक आयातकर्ता तथा बिक्रेता भीजी अटोमोबाइल्सले आफ्नो उत्कृष्ट बाइक इन्ट्रुडरको प्रत्येक खरिदमा बैंकक भ्रमण वा ४३ इन्च स्मार्ट एलइडी टिभीको योजना ल्याएको छ । चैत्र १३ गते देखि लागु गरिएको यस योजना अन्तर्गत प्रत्येक इन्ट्रुडर बाइकको खरिदमा ग्राहकले आधुनिक स्टाइलिस तथा विशेष गुणहरु भएको इन्ट्रुडर बाइकका साथै बैंकक वा ४३ इन्च स्मार्ट एलइडी टिभी प्राप्त गर्न सक्नेछन् । यो योजना नव वर्ष २०७६ लार्ई मध्य नजर गरी सीमित अवधीको लागि लागु गरिएको कुरा कम्पनीले जनाएको छ । इन्ट्रुडर बाइक आपैmमा आकर्षक हुनुको साथै स्टाइलिस हेडलाइट, डिजिटल मिटर, तीक्ष्ण अनुपम दोहोरो विश्वास, सुविधाजनक क्रुजरबाइकमा बस्ने पोजिसन सहितको विलासितापूर्ण स्टालिङ्ग रहेको छ । यो चालकको सुरक्षाको लागि १५० सी सी को बाइक समूहमा ए बि एस जडान गरिएको एक मात्र क्रुजर बाइक हो ।
राष्ट्र बैंकले मार्जिन कारोबारको बाटाे खोल्यो, ११ ब्रोकर स्वीकृतिकाे पर्खाइमा
काठमाडौं । नेपाल राष्ट्र बैंकले शेयर बजारमा मार्जिन कारोबार सञ्चालन गर्ने प्रक्रिया खुला गरिदिएको छ । बिहीबार एक निर्देशन जारी गर्दै बैंकले ब्रोकरहरुले नेपाल स्टक एक्सचेञ्जको सिफारिसमा आफ्नो स्वीकृति लिएर त्यस्तो कारोबार सञ्चालन गर्न पाउने व्यवस्था गरेसँगै मार्जिन कारोबारको लागि बाटो खुला भएकाे हो । बैंकले मार्जिन काराेबारकाे लागि व्यवस्था गरे पनि यसअघि भनिएजस्तै नेपाल राष्ट्र बैंकको स्वीकृति बिना भने ब्राेकरहरुले मार्जिन कारोबार गर्न नपाउने भएका छन् । नेपाल धितोपत्र बोर्डको पछिल्लो निर्देशनमा भने नेपाल राष्ट्र बैंकलाई मार्जिन कारोबारबारे जानकारी मात्रै गराउनु पर्ने व्यवस्था रहेको थियो । तर, नेपाल राष्ट्र बैंकले भने त्यसका लागि आफुबाट स्वीकृति लिनै पर्ने शर्त तेर्स्याएकाे हाे । बिहीबारकाे निर्देशन अनुसार नेपाल राष्ट्र बैंकले नेपाल धितोपत्र बोर्डको नीति अनुरुप मार्जिन कारोबार सञ्चालन गर्ने भएपनि त्यसको लागि राष्ट्र बैंकको निर्देशन आवश्यक पर्ने जनाएको छ । यसका लागि राष्ट्र बैंकले नेपाल राष्ट्र बैंक ऐन २०५८ को दफा ७९ ले दिएको अधिकारको प्रयोग गरेको समेत प्रष्ठ पारेकाे छ । स्वीकृतिका लागि ११ ब्रोकर नेप्सेमा धितोपत्र कारोबार सञ्चालन अनुमति पाएका ५० ब्रोकरहरु मध्ये ११ ओटा कम्पनीले नेपाल स्टक एक्सचेञ्जमा मार्जिन कारोबार सञ्चालनका लागि अनुमति मागेका छन् । नेप्सेका अनुसार उक्त संख्यामा धितोपत्र दलाल व्यवसायीहरुले कारोबारका लागि अनुमति माग गरेकोमा सबैले आवश्यक कागजात समेत पूरा गरी स्वीकृतिको अन्तिम तयारीमा रहेको जानकारी दिएको छ । नेप्सेका प्रवक्ता मुराहरि पराजुलीले मंगलबार ती ब्रोकरहरुको स्वीकृति प्रक्रिया अन्तिम चरणमा रहेको बताउँदै नेपाल राष्ट्र बैंकले मार्जिन कारोबार बारे स्पष्ट पारेपछि प्रक्रिया अघि बढ्ने बताएका थिए । नेपाल राष्ट्र बैंकको बिहीबारको निर्देशनसँगै यो प्रक्रिया अघि बढ्ने निश्चित भएको छ ।
माछापुच्छ्रे बैंकको ऋणपत्र निष्काशनमा एनएमबि क्यापिटल नियुक्त
काठमाडौं । माछापुच्छ्रे बैंक लिमिटेडको ऋणपत्र निष्काशन तथा बिक्री प्रबन्धकमा एनएमबि क्यापिटल लिमिटेड नियुक्त भएको छ । बैंकले बिहीबार एक कार्यक्रमबीच “१०.२५% माछापुच्छ्रे डिवेञ्चर-२०८५”नामक ३ अर्ब रुपैयाँ बराबरको ऋणपत्र निष्काशन गर्न उक्त क्यापिटललाई नियुक्त गरेको हो । उक्त नियुक्त गर्ने सम्झौतापत्रमा माछापुच्छ्रे बैंकको तर्फबाट प्रमुख कार्यकारी अधिकृत सुमन शर्मा तथा एनएमबि क्यापिटलको तर्फबाट प्रमुख कार्यकारी अधिकृत श्रीजेश घिमिरेले हस्ताक्षर गरेका छन् । सम्झौताअनुसार एनएमबि क्यापिटलले माछापुच्छ्रे बैंकको ३ अर्ब ऋणपत्र निष्काशनका लागि सम्पुर्ण कामहरु सम्पन्न गर्ने छ । बैंकले प्रति ऋणपत्र अंकित मूल्य १ हजार रुपैयाँ दरका ३० लाख कित्ताको सो मात्राको ऋणपत्र निष्काशन गर्न लागेको हो । सो मध्ये १८ लाख कित्ता ऋणपत्र परिपत्र विधि(प्राइभेट प्लेसमेन्ट) बाट र १२ लाख कित्ता ऋणपत्र सार्वजनिक निष्काशन प्रक्रियाबाट बिक्री गरीने बैंकले जनाएको छ । वार्षिक १०.२५ प्रतिशत दरको आकर्षक ब्याजदर रहेकोे उक्त ऋणपत्रको अवधि १० बर्ष रहने छ । कम्पनीका अनुसार बैंक तथा वित्तिय संस्थाहरुबाट ऋणपत्र धितो राखी आवश्यक पर्दा क्रण लिन सकिनेका साथै अर्ध बार्षिक रुपमा (६/६ महिनामा) ब्याजको भुक्तानी गरीने छ ।
अजोड इन्स्योरेन्सले दियो बीमा अभिकर्तालाई आधारभूत तालिम
काठमाडौँ । अजोड इन्स्योरेन्स लिमिटेडका बाली तथा पशुपंक्षी सम्बन्धि बीमा अभिकर्ताको आधारभूत तालिम गुल्मीको तम्घास बजारमा सम्पन्न भएको छ । गुल्मी शाखाको आयोजनामा तम्घासमा चैत्र १० र ११ गते सम्पन्न तालिममा बाली तथा पशुपंक्षी सम्बन्धि बीमा अभिकर्ताकोको सहभागिता रहेको थियो । तालिमको अवसरमा इन्स्योरेन्सका सहायक महाप्रबन्धक अनिलकुमार अर्यालले बीमाको परिचय, सिद्धान्त, बीमा व्यवसायको वर्तमान अवस्था र चुनौतिदेखी कृषि बीमाको बिकास र बिस्तार तथा कृषि बीमाको अभिकर्ताले निर्वाह गर्नु पर्ने भुमिका लगायतका विषयमा प्रशिक्षण प्रदान गरेका थिए । इन्स्योरेन्सका प्रवन्धक दीपक पोखरेलले बाली तथा पशुपक्षी बीमाको साथै अभिकर्ताको काम कर्तब्य र अधिकार तथा जिम्मेवारीको बिषयमा प्रकाश पारेका थिए । कार्यक्रममा ६६ जना कृषि तथा पशु बीमा अभिकर्ताको सहभागिता रहेको थियो ।