सानिमा क्यापिटलको ‘सानिमा इक्विटी फन्ड–२’ नेप्सेमा सूचीकृत
काठमाडौं । नेपाल स्टक एक्सचेञ्ज (नेप्से) मा सानिमा क्यापिटल लिमिटेडद्वारा व्यवस्थापन गरिएको बन्दमुखी सामूहिक लगानी कोष ‘सानिमा इक्विटी फन्ड–२’ सूचीकृत भएको छ । नेप्से र सानिमा क्यापिटल लिमिटेडबीच भएको सम्झौताअनुसार प्रतिइकाइ अंकित तथा चुक्ता मूल्य १० रुपैयाँ कायम रहेको १२ करोड ५० लाख इकाइ नेप्सेमा सूचीकृत गरिएको हो । सानिमा क्यापिटलले सर्वसाधारणका लागि सार्वजनिक निष्कासन गरेको १२ करोड ५० लाख इकाइ दोस्रो सामूहिक लगानी कोष इकाइ नेप्सेमा सूचीकरण भएको जनाएको छ । नेप्सेका अनुसार ‘सानिमा इक्विटी फन्ड–२’ को दोस्रो बजार कारोबार साउन २१ गतेदेखि सुरु हुनेछ । सूचीकरणपछि उक्त योजनाको आरटीएस सेवा सानिमा क्यापिटल लिमिटेडमार्फत उपलब्ध गराइनेछ ।
स्वास्थ्य बीमा नाफा–घाटाको विषय नभई नागरिकको अधिकार हो : पौडेल
स्वास्थ्य बीमा नाफा–घाटाको विषय नभई नागरिकको अधिकार हो ः पौडेल काठमाडौं । नेपाली कांग्रेसका महामन्त्री तथा पूर्वस्वास्थ्य तथा जनसंख्यामन्त्री प्रदीप पौडेलले स्वास्थ्य बीमा कार्यक्रमलाई वित्तीय नाफा–घाटाको आधारमा मूल्याङ्कन गर्नु कल्याणकारी राज्यको अवधारणाविपरीत हुने बताएका छन् । बिहीबार (आज) फेसबुकमार्फत भिडियो सन्देश सार्वजनिक गर्दै उनले स्वास्थ्य बीमा नागरिकको मौलिक अधिकारसँग जोडिएको कार्यक्रम भएकाले यसको निरन्तरता र सुधारमा सरकार गम्भीर हुनुपर्ने बताएका हुन् । सरकारका केही जिम्मेवार व्यक्तिहरूले ‘३५ सय रुपैयाँ शुल्क लिएर एक लाख रुपैयाँसम्मको सेवा कसरी दिन सकिन्छ ?’ भन्ने अभिव्यक्ति दिइरहेको उल्लेख गर्दै पौडेलले नागरिकको जीवनलाई ब्यालेन्स सिटको हिसाबले मापन गर्न नसकिने बताए । राज्यले जनतालाई दिने आधारभूत सेवा नै नाफा–घाटाको चस्माबाट हेर्ने हो भने राज्य र निजी व्यवसायबीच कुनै भिन्नता नरहने उनको तर्क छ । स्वास्थ्य बीमा कार्यक्रमप्रति पछिल्लो समय सरकार र त्यसका समर्थकहरूबाट नकारात्मक धारणा व्यक्त भइरहेको भन्दै पौडेलले यसले लाखौं नागरिकको उपचारको पहुँच नै जोखिममा पार्ने चेतावनी दिए । पूर्वमन्त्री पौडेलले आफ्नो कार्यकालमा स्वास्थ्य बीमा कार्यक्रमलाई व्यवस्थित र प्रभावकारी बनाउन विभिन्न नीतिगत तथा प्रशासनिक सुधार अघि बढाइएको दाबी गरे । उनका अनुसार सेवाको पहुँच सबै स्थानीय तहसम्म विस्तार गर्ने, बीमितले आफू बसेकै स्थानबाट सेवा लिन सक्ने व्यवस्था मिलाउने, दाबी भुक्तानी प्रक्रियालाई व्यवस्थित गर्ने र सेवा प्रदायक संस्थालाई पुनः सक्रिय बनाउने काम गरिएको थियो । उनले स्वास्थ्य बीमा ऐन, २०७४ ले व्यवस्था गरेअनुसार औपचारिक क्षेत्रमा कार्यरत कर्मचारीको अनिवार्य बीमा, कर्मचारी र रोजगारदाताबाट समान योगदान, स्वास्थ्यमा असर गर्ने वस्तुमा लगाइने करको निश्चित अंश स्वास्थ्य बीमा कोषमा परिचालन गर्ने तथा प्रदेश र स्थानीय तहलाई कार्यक्रमको साझेदार बनाउने प्रस्ताव अघि बढाइएको स्मरण गरे । ती व्यवस्था कार्यान्वयन भए स्वास्थ्य बीमाले भोगिरहेको वित्तीय दबाब उल्लेखनीय रूपमा कम हुने उनको विश्वास छ । पौडेलका अनुसार स्वास्थ्य बीमा कार्यक्रमलाई दीर्घकालीन रूपमा दिगो बनाउन प्रशासनिक संरचना सुधार, प्रत्येक स्थानीय तहमा स्वास्थ्य बीमा शाखा स्थापना, सेवा प्याकेजको पुनरावलोकन, औषधि तथा उपचार सेवाको वैज्ञानिक मूल्य निर्धारण र प्रविधिमैत्री दाबी परीक्षण प्रणाली विकास गर्ने तयारीसमेत गरिएको थियो । डा. शम्भु आचार्य नेतृत्वको अध्ययन समितिको प्रतिवेदन कार्यान्वयन गरे मात्रै पनि स्वास्थ्य बीमा कार्यक्रमका अधिकांश समस्या समाधान गर्न सकिने उल्लेख गर्दै उनले विश्वव्यापी अभ्यास र नेपालको आवश्यकता अनुसार कार्यक्रमलाई निरन्तर परिमार्जन गर्दै लैजानुपर्ने बताए । जर्मनीमा स्वास्थ्य बीमा प्रणाली सुरु भएको करिब १५० वर्षपछि पनि सुधारको प्रक्रिया जारी रहेको उदाहरण दिँदै उनले नेपालले भने छोटो समयमै कार्यक्रमको औचित्यमाथि प्रश्न उठाउनु उचित नहुने धारणा राखे । ‘विश्व अनुभवले पनि स्वास्थ्य बीमा चुनौतीपूर्ण भए पनि नागरिकका लागि अपरिहार्य कार्यक्रम भएको देखाएको छ । त्यसैले यसबाट सरकार पछि हट्ने छुट छैन,’ उनले भने । आफ्नो कार्यकालमा सबै योजना पूरा गर्न नसकेको स्वीकार गर्दै पौडेलले स्वास्थ्य बीमा कार्यक्रमलाई संकटबाट बाहिर निकाल्न आवश्यक आधार भने तयार पारिएको दाबी गरे । अहिले सरकारसँग पर्याप्त शक्ति र अवसर भएकाले विगतमा सुरु गरिएका सुधारलाई निरन्तरता दिँदै कार्यक्रमलाई अझ प्रभावकारी बनाउनु नै उचित हुने उनको भनाइ छ । ‘हामीले जस्तो कठिन परिस्थितिमा होइन, अहिले बलियो सरकार छ । त्यसैले यो शक्तिलाई जनहितमा प्रयोग गरी स्वास्थ्य बीमा कार्यक्रमलाई थप सुदृढ बनाउन सरकार अघि बढ्नुपर्छ,’ पौडेलले आग्रह गरेका छन् ।
लक्ष्मी सनराइज क्यापिटलको ‘एलएस होराइजन १२’ नेप्सेमा सूचीकृत
काठमाडौं । नेपाल स्टक एक्सचेञ्ज (नेप्से) मा लक्ष्मी सनराइज क्यापिटल लिमिटेडको व्यवस्थापनमा रहेको बन्दमुखी सामूहिक लगानी कोष ‘एलएस होराइजन १२’ सूचीकृत भएको छ । नेप्से र लक्ष्मी सनराइज क्यापिटलबीच सम्झौता सम्पन्न भएपछि प्रतिइकाइ अंकित तथा चुक्ता मूल्य १० रुपैयाँ कायम भएका १५ करोड इकाइ नेप्सेमा सूचीकृत गरिएको हो । सर्वसाधारणका लागि सार्वजनिक निष्कासन गरिएको उक्त योजनाका सबै १५ करोड इकाइ सूचीकृत गरिएको नेप्सेले जनाएको छ । नेप्सेका अनुसार ‘एलएस होराइजन १२’ को दोस्रो बजार कारोबार साउन २१ गतेदेखि सुरु हुनेछ । सूचीकृतिपछि आरटीएस सेवा लक्ष्मी सनराइज क्यापिटल लिमिटेडमार्फत उपलब्ध गराइनेछ ।
मुख्यसचिवको तलब ९० हजार, कार्यालय सहयोगीको २८ हजार ९८४
काठमाडौं । सरकारले आर्थिक वर्ष २०८३/८४ को बजेटमार्फत घोषणा गरेको निजामती तथा सार्वजनिक सेवामा कार्यरत कर्मचारीहरूको नयाँ तलबमान तथा सेवा–सुविधा कार्यान्वयनमा ल्याएको छ । नयाँ व्यवस्था साउन १ गतेदेखि लागू हुनेगरी मन्त्रिपरिषदले स्वीकृत गरेको हो । साउन ६ गते बसेको बैठकले नयाँ तलबमान, ग्रेड, प्राविधिक ग्रेड तथा मासिक प्रोत्साहन भत्तासम्बन्धी व्यवस्था स्वीकृत गरेको हो । निर्णयअनुसार निजामती कर्मचारी, नेपाली सेना, नेपाल प्रहरी, सशस्त्र प्रहरी बल नेपाल, नेपाल स्वास्थ्य सेवा, सङ्घीय संसद् सेवा, सामुदायिक विद्यालयका शिक्षक तथा प्रदेश र स्थानीय तहमा कार्यरत कर्मचारीका लागि अनुसूची–१ देखि अनुसूची–८ सम्म नयाँ तलबमान निर्धारण गरिएको छ । उक्त व्यवस्था निवृत्तिभरण प्रयोजनका लागि समेत लागू हुने उल्लेख गरिएको छ । नयाँ तलबमान अनुसार मुख्यसचिवको तलब ९० हजार ४२५ हुनेछ । उक्त तलबमा कर्मचारीको ग्रेड थपिँदा तलब यसभन्दा धेरै हुने अर्थ मन्त्रालयले जानकारी दिएको छ । सबैभन्दा धेरै तलब पाउने मुख्यसचिवले ९० हजारभन्दा माथि तलब लिँदा सबैभन्दा कम कार्यालय सहयोगीको तलब हुनेछ । नयाँ तलबमानअनुसार कार्यालय सहयोगीको तलब २८ हजार ९८४ रुपैयाँ कायम भएको छ ।
मल्टिपर्पस फाइनान्सले लाभांश नदिने
काठमाडौं । मल्टिपर्पस फाइनान्स लिमिटेडले सेयरधनीलाई कुनै पनि लाभांश वितरण नगर्ने निर्णय गरेको छ । कम्पनीको साउन २० गते बसेको सञ्चालक समितिको बैठकले आर्थिक वर्ष २०८१/८२ को वित्तीय विवरणका आधारमा नगद लाभांश तथा बोनस सेयर वितरण नगर्ने प्रस्ताव गर्ने निर्णय गरेको हो । उक्त निर्णय स्वीकृतिका लागि नेपाल राष्ट्र बैंकमा पेश गरिने कम्पनीले जनाएको छ । राष्ट्र बैंकबाट स्वीकृति प्राप्त भएपछि आगामी वार्षिक साधारणसभामा उक्त प्रस्ताव पेश गरिनेछ ।
अमेरिका जान झुटो बोली अन्तवार्ता दिए सधैंका लागि प्रवेशमा रोक
काठमाडौं । अमेरिकन दूतावासले भिसा अन्तवार्ताका क्रममा झुटो नबोल्न आग्रह गरेको छ । झुटो बोलेमा अमेरिकाको भिसा सधैंका लागि नलाग्ने दूतावासले चेतावनीसमेत दिएको छ । ‘भिसाको अन्तवार्ताको क्रममा सधैँ सत्य बोल्नुहोस्,’ दूतावासले भनेको छ, ‘झुटो बोलेमा तपाईंलाई भविष्यमा भिसा वा अमेरिका प्रवेशका लागि स्थायी रूपमा प्रतिबन्ध लाग्न सक्नेछ ।’ कन्सुलर अधिकारीहरूले विगतमा अध्यागमनसम्बन्धी नियम उल्लङ्घनबारे गरिएका गतिविधिका बारेमा जानकारी राख्ने पनि दूतावासले बताएको छ । त्यसैगरी, दूतावासबाहिर कसैले ‘दूतावासमा आफ्नो चिनजान छ’ भन्दै भिसा अन्तर्वार्ताको समय छिटो मिलाइदिने भने गरेको पाइएमा त्यो ठग हो भनेर बुझ्न पनि दूतावासले आग्रह गरेको छ । अन्तर्वार्ताको समय लिन वा परिवर्तन गर्न चाहेमा अमेरिकी दूतावासको आधिकारिक वेबसाइटमा जानुपर्ने पनि दूतावासले जनाएको छ ।
मस्कलाई एकैदिन ८९.६ अर्ब डलर घाटा
काठमाडौं । विश्वकै सबैभन्दा धनी व्यक्ति एलन मस्कको नेटवर्थमा बुधबार ठूलो गिरावट आएको छ । उनको कम्पनी स्पेशएक्सका सेयरमा बुधबार १३.६१ प्रतिशत गिरावट आएको थियो भने टेस्लाको सेयर पनि १.७७ प्रतिशतले घटेको थियो । ब्लूमबर्ग बिलिनेयर इन्डेक्सका अनुसार सेयर बजारमा आएको गिरावटका कारण मस्कको नेटवर्थ ८९.६ अर्ब अमेरिकी डलरले घटेको छ । यो मुकेश अम्बानीको नेटवर्थ ८५.७ अर्ब डलरभन्दा पनि बढी हो । यससँगै मस्कको कुल सम्पत्ति ६८७ अर्ब डलरमा झरेको छ । यद्यपि, यस वर्ष उनको नेटवर्थ अझै ६८.१ अर्ब डलरले बढेको छ । बुधबार विश्वका शीर्ष १० धनीमध्ये आठ जनाको नेटवर्थमा गिरावट आएको छ । मस्कपछि सबैभन्दा ठूलो क्षति ल्यारी पेजलाई भएको छ । गुगलका सहसंस्थापक पेजको नेटवर्थ ११.५ अर्ब डलरले घटेर ३०९ अर्ब डलरमा झरेको छ । त्यस्तै, उनका सहसंस्थापक सर्गेई ब्रिनको नेटवर्थमा १०.५ अर्ब डलरको कमी आएको छ । उनी २८८ अर्ब डलरको नेटवर्थसहित विश्वका धनी व्यक्तिको सूचीमा चौथो स्थानमा पुगेका छन् । जेफ बेजोस २९२ अर्ब डलरको नेटवर्थसहित तेस्रो स्थानमा छन् । यस वर्ष सबैभन्दा धेरै ९९.३ अर्ब नेटवर्थ थपेका माइकल डेल २३९ अर्ब डलरसहित पाँचौं स्थानमा छन् । त्यस्तै, मार्क जुकरबर्ग २१० अर्ब डलरसहित छैटौं, ल्यारी एलिसन १९७ अर्ब डलरसहित सातौं, जेन्सेन हुआङ १८२ अर्ब डलरसहित आठौं, स्टिभ बाल्मर १७१ अर्ब डलरसहित नवौं र बर्नार्ड आर्नो १६३ अर्ब डलरसहित दशौं स्थानमा छन् । भारत तथा एसियाका धनीमध्ये अग्रस्थानमा रहेका गौतम अडानी ११३ अर्ब डलरको कुल सम्पत्तिसहित विश्वका धनी व्यक्तिको सूचीमा १७औं स्थानमा छन् । अडानीको सम्पत्तिमा बुधबार २७.२ करोड डलर वृद्धि भएको छ । यस वर्ष उनको कुल सम्पत्ति २८.१ अर्ब डलरले बढेको छ । अर्कोतर्फ, अम्बानीको नेटवर्थमा बुधबार ५१.४ करोड डलरको गिरावट आएको छ । यस वर्ष भने उनको नेटवर्थ २२ अर्ब डलरले घटिसकेको छ ।
एकैदिन तोलामा ८ हजारले बढ्यो सुनको मूल्य, चाँदी पनि महँगियो
काठमाडौं । नेपाली बजारमा बिहीबार सुन र चाँदी दुवैको मूल्यमा उच्च वृद्धि भएको छ । एकैदिन सुनको मूल्य प्रतितोला ८ हजार रुपैयाँ र चाँदीको मूल्य ९५ रुपैयाँले बढेको हो । नेपाल सुनचाँदी व्यवसायी महासंघका अनुसार बिहीबार छापावाल सुनको मूल्य प्रतितोला २ लाख ९६ हजार रुपैयाँ कायम भएको छ । अघिल्लो दिन बुधबार सुन प्रतितोला २ लाख ८८ हजार रुपैयाँमा कारोबार भएको थियो । यस्तै, चाँदीको मूल्य पनि प्रतितोला ९५ रुपैयाँले बढेर ४ हजार ५७० रुपैयाँ पुगेको छ । बुधबार चाँदी प्रतितोला ४ हजार ४७५ रुपैयाँमा कारोबार भएको थियो । अन्तर्राष्ट्रिय बजारमा भएको मूल्य वृद्धिको प्रभावसँगै नेपाली बजारमा पनि सुनचाँदीको भाउ उकालो लागेको व्यवसायीहरूले बताएका छन् ।