चीनले २० जापानी संस्थालाई कालोसूचीमा राख्यो, निर्यातमा कडाइ
काठमाडौं । चीनले सोमबार २० जापानी संस्थालाई ब्ल्याकलिस्टमा थप गरेको छ । यसमा प्रमुख कम्पनीहरू समावेश छन् । वाणिज्य मन्त्रालयले दोहोरो उपयोग सामग्रीको निर्यात रोक्न यो कदम चालेको हो । यो कदमले बेइजिङ र टोकियोबीच महिनौँदेखि चलेको विवादलाई थप उग्र बनाएको छ । 'राष्ट्रिय सुरक्षा र हितको रक्षा गर्न तथा अप्रसारजस्ता अन्तर्राष्ट्रिय दायित्व पूरा गर्नका लागि जापानको सैन्य क्षमता वृद्धिमा संलग्न २० जापानी संस्थालाई निर्यात नियन्त्रण सूचीमा समावेश गर्ने निर्णय गरिएको छ,' वाणिज्य मन्त्रालयल जारी विज्ञप्तिमा भनिएको छ । जापानी प्रधानमन्त्री सानाए टाकाइचीले ताइवानमाथि आक्रमण भएमा टोकियोले सैन्य प्रतिक्रिया दिन सक्ने सङ्केत दिएपछि दुई देशबीचको सम्बन्ध नोभेम्बरमा तनावपूर्ण बनेको थियो । चीनले ताइवानलाई आवश्यक परे बल प्रयोग गरेर आफ्नो नियन्त्रणमा लिने बताउँदै आएको छ । चिनियाँ अधिकारीहरूले फेब्रुअरीमा टोकियोको सैन्य क्षमता वृद्धिमा संलग्न रहेको आरोप लगाउँदै दर्जनौं जापानी कम्पनीमाथि निर्यात प्रतिबन्ध लगाएर दबाब बढाएका थिए । सोमबार कालो सूचीमा थपिएका २० संस्थामा जापानको रक्षा क्षेत्रलाई विभिन्न सामान र इन्जिनियरिङ सहयोग पुर्याउने विशेषज्ञता प्राप्त सहायक कम्पनी तथा प्रविधि फर्महरू छन् । यीमध्ये राष्ट्रिय रक्षा अध्ययन संस्थान र ‘मित्सुबिशी इलेक्ट्रिक डिफेन्स एन्ड स्पेस टेक्नोलोजिज कर्पोरेशन’ दुई प्रमुख फर्म रहेका छन् । चीन विश्वको सबैभन्दा ठूला दुर्लभ खनिज उत्पादक र परिष्करणकर्तामध्ये एक हो । दुर्लभ खनिज विद्युतीय सवारी, स्मार्टफोन, मिसाइल निर्देशन प्रणाली र लेजर जस्ता उच्च प्रविधिका उत्पादनहरूका लागि अत्यावश्यक छ । 'जापान गलत बाटोमा अझ अगाडि बढेको छ र ‘नयाँ प्रकारको सैन्यवाद’ लाई तीव्रता दिइरहेको छ,' वाणिज्य मन्त्रालयका प्रवक्ताको नाममा जारी एक अलग्गै विज्ञप्तिमा भनिएको छ । 'चीनको यो कदम पूर्ण रूपमा न्यायोचित, उचित र कानुनी छ', उनले थपे, 'यो निर्णयले चीन र जापानबीचको सामान्य आर्थिक तथा व्यापारिक आदानप्रदानलाई प्रभावित गर्दैन ।' रासस
मृत्युदण्डको सजाय पाएकी बङ्गलादेशकी पूर्वप्रधानमन्त्री हसिनाले गरिन् स्वदेश फर्किने घोषणा
काठमाडौं । विद्यार्थी नेतृत्वको विद्रोहपछि भारतमा निर्वासनमा रहेकी बङ्गलादेशकी पूर्वप्रधानमन्त्री शेख हसीनाले यो वर्ष आफ्नो देश फर्किने प्रतिबद्धता जनाएकी छन् । उनले आइतबार प्रकाशित एक अन्तर्वार्तामा आफू यसै बर्ष स्वदेश फर्किने उल्लेख गरेकी छन् । उनीविरुद्ध गत महिनाहरूमा मानवता विरुद्धको अपराधमा अनुपस्थितिमै मृत्युदण्डको फैसला सुनाइएको थियो । सन् २०२४ को अगस्टमा विद्यार्थी नेतृत्वको विद्रोहले ७८ वर्षीया आवामी लिगकी नेतृसमेत रहेकी पूर्वप्रधानमन्त्री हसीनाको १५ वर्ष लामो कठोर शासन अन्त्य गरेपछि सुरक्षाका लागि केही निकट आफन्तसहित उनी छिमेकी भारततर्फ भागेकी थिइन् । त्यसपछि नयाँ दिल्लीको एउटा पत्रकार सम्मेलनमा जनवरीमा प्रसारित सम्बोधनमा बाहेक उनी सार्वजनिक रूपमा देखिएकी छैनन् । भारतीय ब्रोडकास्टर एनडिटिभीसँगको अन्तर्वार्तामा हसीनाले आफू मृत्युसँग नडराउने बताएकी छन् । उनले आफूलगायतका आफ्ना सहयोगीविरुद्धको फैसलालाई ‘अवैध, असंवैधानिक र राजनीतिक रूपमा प्रेरित’ प्रक्रियाको एक भाग भनेकी छन् । हसीनाले भनेकी छन्, ‘मेरो विरुद्ध धेरै षड्यन्त्र रचिएका छन् । तर, हरेक षड्यन्त्रको जाल तोड्दै मलाई जनताको मतबाट पाँच पटक प्रधानमन्त्री चुनिएको छ र मैले लामो समय देशको अभूतपूर्व विकासमा काम गरेको छु ।’ पूर्व प्रधानमन्त्री हसीनाले भनिन्, ‘म स्पष्ट रूपमा भन्न चाहन्छु, हरेक बाधा र हरेक षड्यन्त्रलाई पार गर्दै यो वर्ष म आफ्नो देश फर्किनेछु ।’ गत नोभेम्बरमा ढाका अदालतले हसीनालाई उत्तेजना फैलाउने, हत्या आदेश दिने र अत्याचार रोक्न नसकेको अभियोगमा दोषी ठहर गर्दै मृत्युदण्डको सजाय सुनाएको थियो । एक समय देशको सबैभन्दा लोकप्रिय दल उनको पूर्व सत्तारूढ दल अवामी लिगलाई कुनै गतिविधि गर्न अहिले प्रतिबन्धित गरिएको छ । हसीनाको भारत पलायनपछि बनेको अन्तरिम सरकारका समय नेतृ हसीनालाई सुपुर्दगी गर्न तत्कालिन सरकारले भारतमाथि दवाव दिएपछि बिग्रिएको भारत र बङ्गलादेशबीचको सम्बन्ध अहिले निर्वाचित सरकार आएसँगै सुधारिएको छ । फेब्रुअरीमा प्रधानमन्त्री तारिक रहमानले १७ करोड जनसङ्ख्या भएको बङ्गलादेशको प्रधानमन्त्री बन्न भारी मतले चुनाव जितेपछि यो सुधार भएको हो । यद्यपि, तनाव अझै कायम छ । बङ्गलादेशले बारम्बार हसीनाको सुपुर्दगीको माग गरिरहेको छ । एजेन्सीको सहयोगमा
१४ सय भन्दा बढीको मृत्यु, ठूला पराकम्पन जारी
काठमाडौं । दक्षिण अमेरिकी देश भेनेजुएलामा विनाशकारी भूकम्पको शृंखला अझै रोकिएको छैन । बुधबार दुई शक्तिशाली भूकम्पले ठूलो जनधनको क्षति पुर्याएको केही दिन नबित्दै आइतबार फेरि ५.६ म्याग्निच्युडको भूकम्प गएको छ । युरो-मेडिटेरेनियन सिस्मोलोजिकल सेन्टर (ईएमएससी) का अनुसार अरागुआ तटनजिक समुद्रमा केन्द्रबिन्दु भएर स्थानीय समयअनुसार आइतबार ५.६ म्याग्निच्युडको भूकम्प गएको हो । यसको केन्द्र पृथ्वीको सतहबाट करिब ३० किलोमिटर गहिराइमा रहेको जनाइएको छ । यसअघि जुन २४ को साँझ केही सेकेन्डको अन्तरमा ७.२ र ७.५ म्याग्निच्युडका दुई शक्तिशाली भूकम्पले भेनेजुएलालाई हल्लाएका थिए । ती भूकम्पपछि लगातार परकम्प (आफ्टरशक) आइरहेका छन्, जसका कारण उद्धार कार्य थप चुनौतीपूर्ण बनेको छ । हालसम्म विनाशकारी भूकम्पमा परी मृत्यु हुनेको संख्या १ हजार ४३० पुगेको छ । ३ हजार २ सयभन्दा बढी व्यक्ति घाइते भएका छन् भने हजारौं मानिस अझै सम्पर्कविहीन वा भग्नावशेषमा फसेको आशंकामा खोजी कार्य जारी छ । उद्धारमा स्वदेशी सुरक्षाकर्मीका साथै विभिन्न देशबाट पुगेका अन्तर्राष्ट्रिय टोलीसमेत परिचालित छन् । शनिबार पनि ४.९ म्याग्निच्युडको भूकम्प गएको थियो । त्यसको एक दिनपछि फेरि ५.६ म्याग्निच्युडको धक्का महसुस भएपछि प्रभावित क्षेत्रमा त्रास कायमै रहेको छ । विज्ञहरूले शक्तिशाली भूकम्पपछिका परकम्प केही दिनदेखि केही सातासम्म जारी रहन सक्ने भएकाले क्षतिग्रस्त भवनबाट टाढा रहन सर्वसाधारणलाई आग्रह गरेका छन् ।
