नागढुङ्गा-कलंकी सडकको ६ किलोमिटर बैशाखभित्रै कालोपत्रे
काठमाडौं । नागढुङ्गा- कलंकी सडक खण्डको ६ किलोमिटर सडक आगामी बैशाख भित्रै कालोपत्रे हुने भएको छ । सडक अतिक्रमण गरि निर्माण गरिएका भौतिक संरचना भत्काउने काम सम्पन्न भैसकेको ६ किलोमिटर सडक आगामी बैशाख भित्रै कालोपत्रे गर्ने प्रक्रिया अघि बढेको सडक विभागका महानिर्देशक देवेन्द्र कार्कीले बताए । ‘नागढुङ्गाबाट कलंकी तर्फको ६ किलोमिटर सडक बैशाख भित्रै पिच गर्न सकिन्छ, त्यसकाबिचमा केहि बिजुलीका पोल छन, तिनको व्यवस्थापनमा विद्युत प्राधिकरणले सघाउनु पर्छ’, महानिर्देशक कार्कीले भने । उनले अधिकतम ५ महिनाभित्रै सो खण्डको पिच सम्पन्न गर्ने प्रतिवद्धता पनि व्यक्त गरे । नेपाल विद्युत प्राधिकरणले सडकका बिच भागमा परेका बिजुलीका पोलहरुको व्यवस्थापनमा ढिलाई गरेकाले तत्काल कालोपत्रेको काम अघि बढाउन नसकिएको पनि उनले जानकारी दिए । कलंकीदेखि नागढुङगा तर्फको ६ किलोमिटर सडकमा भने अदालतले काम अघि नबढाउन अन्तरिम आदेश दिएको छ । अदालतले अन्तिम फैसला नगरेसम्म सो खण्डको सडक विस्तार तथा कालोपत्रे गर्ने काम अघि बढ्न नसक्ने पनि उनले जानकारी दिए । बिगत लामो समयदेखि १२ किलोमिटर लामो कलंकी–नागढुङगा सडक विस्तार सम्पन्न नहुँदा सवारी आवागमनमा असहजता उत्पन्न भैरहेको छ । भत्काइएका सडक र खनिएका ढलहरुका कारण धुलो उडेर यातायात सञ्चालनमा कठिनाई हुनुका साथै स्थानिय जनताको जनजीवन पनि कठिन बन्दै गएको छ । तर सडक विस्तारमा अदालतले अन्तरिम आदेश दिएपछि काम अघि बढ्न सकेको छैन जसले थप सास्ती दिईरहेको छ ।
रारामा ६ अर्ब खर्चेर पाँचतारे डिलक्स होटल बनाइँदै, मन्त्रीपरिषद्को बैठक रारामै बस्ने
काठमाडौं । मुगुको पर्यटकीय गन्तव्य रारामा रारा परियोजना नामक संस्थाले तीन वर्षदेखि पाँचतारे होटल बनाउने प्रस्ताव अगाडि सारेको छ । यो प्रस्तावको वातावरण मन्त्रालयले वातावरणीय प्रभाव मूल्यांकनको स्वीकृत र वन मन्त्रालयले पनि स्वीकृती दिएको छ । अब रारामामा पाँचतारे डिलक्स होटल निर्माण प्रक्रिया अगाडि बढ्ने भएको यसका एक संचालक बलरामा पाठकले बताए । उनका अनुसार सबै प्रक्रिया सकिएको भएपनि सरकारबाट अन्तिम स्वीकृति भने बाँकी रहेको छ । सरकारी स्वीकृति पाउँनासाथ रारामा करिब ६ अर्ब खर्चेर १२० कोठाको स्तरीय होटल बन्ने पनि पाठकले जानकारी दिए । यो परियोजनाले रारामा सात तारे होटल बनाउने प्रस्ताव गरेपनि नेपालको पर्यटन ऐन २०३५ र होटल तथा रेष्टुरेन्ट संचालन कार्यविधि २०६३ अनुसार भने पाँचतारे डिलक्ससम्म मात्रै निर्माण गर्न पाइन्छ । सरकारले कार्यविधि संशोधन गरेर पाँचतारे र त्यो भन्दा माथिका पाँचतारे डिलक्स हुने व्यवस्था गरेकोले रारा परियोजनाले बनाउने होटल पनि पाँचतारे डिलक्स नै हुने उल्लेख छ । परियोजनाका अनुसार तीन वर्ष वर्ष अगाडि रारामा होटल बनाउने लागत चार अर्ब रुपैयाँ रहेको भएपनि अहिले मूल्य बृद्धि, बजारमा सामानको उपलब्धता तथा अन्य आवश्यक सामग्रीमा भएको मूल्यका कारण परियोजनाले होटलको लागत ६ अर्ब रुपैयाँ हुने जानकारी दिएको छ । पर्यटन संभावनाको केन्द्र रारामा अहिलेसम्म स्तरीय होटल छैनन् । १८ वर्षदेखि संचालनमा रहेको डाँफे होटल र दुई वर्षदेखि खुलेको अर्को एक गेष्ट हाउसले नै अहिलेसम्म रारा पुग्ने पर्यटकलाई सेवा दिइरहेका छन् । पछिल्लो सयम पर्यटकीय चाप बढ्न थालेकोले रारामा स्तरीय होटलको अवाश्यकता देखिएको हो । परियोजनाको लागि सरकारले मन्त्रीपरिषद्बाट नै निर्णय दिने भएको छ । परियोजनाले होटलले ओगट्ने जमिन, जमिन भाडा, गल्फ कोर्स तथा वन क्षेत्रको जग्गा लिनुपर्ने भएकोले पनि सरकारको अनुमति माग गरेको छ । यो परियोजनाले करिब २ सय हेक्टरको जमिन माग गरेको पनि उल्लेख छ । मन्त्रीपरिषद्को बैठक रारामा हुँदै सरकारले राराको पर्यटनलाई प्राथमिकता दिन मन्त्रीपरिषद्को बैठक नै रारामा गर्ने भएको छ । प्रधानमन्त्री पुष्पकमल दाहाल (प्रचण्ड)ले सार्वजनिका कार्यक्रममै रारामा मन्त्रीपरिषद्को बैंठक गर्ने तयारी भइरहेको बताइसकेका छन् । अब सरकारले यो मितिमा रारामा बैठक गर्छ भनेर घोषाणा गर्न मात्रै बाँकी रहेको छ । यसको तयारी पनि भएको प्रचण्डले बताएका छन् । रारामा मन्त्रिपरिषद्को बैंठक गर्ने विषयमा प्रधानमन्त्रीले बोलेको विषय निकै सकारात्मक भएको पर्यटन मन्त्रालयका प्रवक्ता घनश्याम उपाध्यायले बताए । उनका अनुसार प्रधानमन्त्री र पर्यटन मन्त्रीबीच कुरा भएको हुनसक्छ । हामीले आवश्यक तयारी तथा प्रस्ताव तयार पार्न परे हामी तत्काल यसको प्रक्रिया अगाडि बढाउन तयार छौ, उपाध्यायले भने । उनका अनुसार पर्यटकीय गन्तव्यको प्रवद्र्धन गर्नु र सरकारले राराको पर्यटनलाई महत्व दिनु निकै सकारात्मक हो । रारालाई पर्यटन हब हुनसक्छ नेपाल उद्योग परिसंघले भखरै आयोजना गरेको पूर्वाधार सम्मेलनमा पनि रारालाई पर्यटकीय हब बनाउनुपर्ने नयाँ आइडिया आएको थियो । परिसंले संकलने गरेको १०० वटा आइडियामा यो टप ५ मा परेको पनि परिसंघले जानकारी दिएको छ । रारा अहिले पर्यटन आकर्षण गर्न लगानीको भर्जिन ल्याण्ड भएकोले पनि यसको महत्व बढेको परिसंघको भनाइ छ ।
कसले खान्छ २ अर्ब २० करोड मूल्यको एक करोड २७ लाख लिटर विदेशी रक्सी ?
काठमाडौं । सुन्दा अचम्म लाग्न सक्छ तर नेपालीले बर्षेनी २ अर्ब भन्दा बढि मुल्यका विदेशी रक्सी पिउँछन् । नेपालीले बर्षमै २ अर्ब २० करोड मूल्य बराबरको एक करोड २७ लाख ७५ हजार ३ सय ६७ लिटर विदेशी रक्सी खाएका हुन् । सरकारले रक्सीका कारण जनताको स्वास्थ्यमा गम्भिर असर गरेको र ठुलो मात्रामा स्वास्थ्य सेवाको लागत बढेको भन्दै रक्सी सेवन कटौती अभियान थालेको छ । सरकारी योजना अनुसार २१ बर्ष कम उमेरका, गर्भवति महिलाले मदिरा खरिद गर्न नपाउने, साँझ ५ देखि साँझ ७ बजेसम्म फुटकर मदिरा बिक्रि गर्न नपाइने व्यवस्था अघि सारेको छ । नयाँ व्यवस्था कार्यान्वयनले रक्सीको बजार कति नियन्त्रण गर्छ त्यो हेर्न बाँकी छ तर पनि विदेशी रक्सीको आयात भने निरन्तर वृद्धि नै भैरहेको तथ्यांकले देखाउँछ । गत आर्थिक बर्ष २०७२/७३ मा २ अर्ब २० करोड ३८ लाख मूल्य बराबरका विदेशी रक्सी नेपाल भित्रिएका छन् । आव २०६८/६९ मा एक अर्ब २० करोड ८५ लाख मूल्य बराबरका रक्सी मात्रै भित्रिएका थिए । तर पाँच बर्षको दौरान विदेशी रक्सी आयातको मात्रा २ अर्ब २० करोड पुगेको छ । नेपालमा अमेरिका, बेलायत, अष्ट्रेलिया, सिंगापुर, स्पेन, थाइल्याण्ड, दुबई, चीन, भारत, इरान, जर्मनी, टर्की, दक्षिण अफ्रिका, मेक्सिको लगायतका मुलुकबाट रक्सी आयात भएको देखिन्छ । ६७ करोड ३८ लाख मुल्य बराबरको ४ लाख २७ हजार लिटर ह्विस्की आयात भएको छ ।