सेयर कर्जाले पनि सुधार ल्याउन सकेन, बजार ३५ अंकले अाेरालाे
काठमाडौं । सेयर बजारमा आइतबार झण्डै २५ अंकले गिरावट आएको छ । विभिन्न बैंक तथा वित्तीय संस्थाले सेयर कर्जा लिनलाई सार्वजनिक रुपमा आब्हान गर्दा समेत बजार बढ्न सकेको छैन् । बजार घटेर १ हजार ५१९ अंकमा सीमित भएको छ । बजारमा सेयरको आपूर्ति अत्याधिक हुदा बिक्रीको चाँप बढ्दा बजार घट्न गएको हो । बजारमा तरलता बढेसंगै सेयर कर्जा पनि घट्न थालेको छ । गत बिहीबार १२ अंक घटेको बजारमा आइतबार पनि लगानीकर्तामा मनोवैज्ञानिक त्राश बढेर २ प्रतिशत भन्दा बढीले कमी आएको छ । आइतबार सबै परिसूचक घटेर राताम्मै भएका छन् । होटल, बैंकिङ, बीमा, जलविद्युत, उत्पादन र वित्त सबै समूहको सेयर मूल्य घटेको छ । आइतबार सबैभन्दा बढी गुमाउनेमा इन्स्योरेन्स समूह भएको छ । इन्स्योरेन्स समूह २९७ अंक घटेको छ । आइतबार सबैभन्दा बढी निर्धन उत्थान बैंकका लगानीकताले १०७ रुपैयाँ कमाएका छन् । निर्धनले ८० प्रतिशत बढी लाभांश घोषणा गरेपछि उसको सेयर मूल्य बढेको हो । राष्ट्रिय बीमा कम्पनी लिमिटेड र छिमेक लघुवित्त विकास बैंकका लगानीकर्ताले गुमाएका छन् । राष्ट्रिय बीमाका लगानीकर्ताले एकैदिन प्रतिकित्ता १ हजार २० र छिमेकका लगानीकर्ताले १६९ रुपैयाँ गुमाएका छन् । आइतबार ९४ करोड ४२ लाख रुपैयाँ बराबरको सेयर किनबेच भएको छ । सबैभन्दा बढी निर्धन उत्थान बैंकको सेयर किनबेच भएको छ । निर्धन उत्थानको प्रतिकित्ता २ हजार ४९५ रुपैयाँमा १० करोड ६७ लाख ९९ हजार रुपैयाँ बराबरको कारोबार भएको थियो । पछिल्लो समयमा बजारमा प्राथमिक सेयर (आईपीओ), थप निष्कासन (एफपीओ), हकप्रद सेयर आपूर्ति बढेपछि बजार बढ्न नसकेको नेपाल स्टक ब्रोकर्स एसोसियसनका पुर्वअध्यक्ष नरेन्द्र सिजापति बताउछन् । ठुला कम्पनीले बल्कमा सेयर बिक्री गर्न थालेपछि बजारमा सेयर किन्नेको भन्दा बेच्नेको संख्या बढी रहेको उनको भनाई छ । कम्पनीहरुको वित्तीय विवरण सार्वजनिक हुने समयमा सेयर बजार खस्किएको छ । गत वर्ष बजार बढेर १ हजार ८८१ अंकसम्म पुगेको थियो ।
स्थानीय तहका ६ हजार अस्थायी/करारका कर्मचारीलाई खाली हात घर फर्काइँदै, लोकसेवा पास नगरे स्वतः पदमुक्त
काठमाडौं । स्थानीय तहमा कार्यरत अस्थायी तथा ज्यालादारी कर्मचारीहरु खाली हाल घर फर्कनुपर्ने भएको छ । व्यवस्थापिका संसदको विकास समितिले स्थानीय तहका अस्थायी तथा करारका कर्मचारीलाई खाली हात घर फर्काउने गरि पास गरेको स्थानीय शासन ऐन २०७३ बिधेयक पास गरेको हो । पास गरिएको बिधेयकमा स्थानीय तहमा हाल कार्यरत अस्थायी तथा करारका कर्मचारीहरुले ऐन लागु भएर पहिलो पटक आव्हान गरिएको विज्ञापनमा आवेदन दिएर लोकसेवाको परिक्षा पास गर्नुपर्नेछ । त्यस्ता कर्मचारीले उमेर हद नलाग्ने बाहेकका कुनै पनि सुबिधा पाउने छैनन् । लोक सेवा आयोगले लिने परिक्षामा उतिर्ण हुन नसके उनीहरु स्वतः पदमुक्त हुनेछन् । बिधेयकमा प्रस्ताव गरिएको यस्तो व्यवस्थाले स्थानीय तहमा बर्षाैदेखि काम गरिररहेका अस्थायी तथा ज्यालादारी कर्मचारीलाई खाली हात घर फर्कन बाध्य पार्ने देखिन्छ । संघिय मामिला तथा स्थानीय विकास मन्त्रालयका प्रवक्ता रुद्र सिंह तामाङका अनुसार हाल स्थानीय तहमा ६ हजार भन्दा धेरै अस्थायी तथा करारका कर्मचारी कार्यरत रहेका छन् । यस्तै प्रकृतिका अस्थायी शिक्षकहरुले भने आन्दोलन गरेर शिक्षा आयोग आयोगको परिक्षामा प्रतिष्पर्धा गर्न पाउने र अनुतिर्ण भएमा अनिवार्य अवकास लिँदै सरकारबाट निश्चित उपदान पाउने व्यवस्था गराएका थिए ।
दुइ वाणिज्य बैंकले ६ जना डेपुटी सीईओ पाए, एउटा बैंकले कति जनासम्म राख्न पाउने ?
काठमाडौं । कुमारी बैंकले अनुजमणि तिमल्सिनालाई डेपुटी सीईओमा नियुक्त गरेको छ । तिमल्सिना सेन्चुरी बैंकमा सीईओ पद छाडेर कुमारी बैंकमा डेपुटी सीईओ बनेका हुन् । कुमारी बैंकमा तिमल्सिना तेस्रो डेपुटी सीईओ हुन् । यसअघि सो बैंकमा लामो समय कामु सीईओ भएर काम गरेको राजीव गिरी र कुमारीमा मर्जहुनु पूर्व काष्ठमाण्डप डेभलपमेन्ट बैंकमा सीईओ रहेका उमेशसिहं भण्डारी पनि कुमारी बैंकमा डेपुटी सीईओको भूमिकामा छन् । एउटा बैंकमा तीन जना डेपुटी सीईओ भएको यो पहिलो घट्ना होइन । जनता बैंकमा पनि तीन जना डेपुटी सीईओ छन् । पृथ्वी श्रेष्ठ सोही बैंकबाट प्रोमशन खाएर डेपुटी सीईओ बनेका हुन् भने सागर कुमार घिमिरे र अजय मिश्र पछि थपिएका डेपुटी सीईओ हुन् । उनीहरु मर्ज तथा एक्विशिन पूर्वको संस्थाहरु क्रमशः त्रिवेणी विकास र सिद्धार्थ डेभलपमेन्ट बैंकका सीईओ थिए । निजी क्षेत्रको सबैभन्दा ठूलो र राम्रोमा गनिने नविल बैंकमा सीईओ पछि विभागीय प्रमुखहरु मात्र छन् । स्ट्याण्डर्ड चार्टर्ड बैंक नेपालमा पनि सीईओ पछि विभागीय प्रमुख पदहरु मात्र छन् । नेपाल इन्भेष्टमेन्ट बैंकमा पनि प्रमुख कार्यकारी अधिकृत पछि विभागीय प्रमुखहरु रहेको छन् । यी तीन वटै बैंकमा डेपुटी सीईओ वा जीएम पद छैनन् । धेरै बैंकहरुले एक जना डेपुटी सीईओ राख्ने अभ्यास गरेका छन् । नेपाल बैंकमा दुर्गाराज रेग्मी डेपुटी सीईओ छन् । ग्लोवल आईएमई बैंकमा जनक शर्मा पौड्याल डेपुटी सीईओ छन् । प्रभु बैंकमा तारा मानन्धर डेपुटी सीईओ छन् । माछापुच्छ्रे बैंकमा डेपुटी सीईओ सुमन शर्मा छन् । ‘नियमावलीमा उल्लेख भन्दा बढी पद सिर्जना गरेर आफ्ना मान्छे नियुक्त गरेको गुनासो, उजुरी राष्ट्र बैंकमा आएको छैन, बरु कर्मचारी नियमावलीमा उल्लेख भएको पदपूर्ति नगरेकाले हामीले बेला बेलामा बैंकहरुलाई खाली पदपूर्ति किन नगरेको भनेर सोध्नु परेको छ ।’ -नारायाण प्रसाद पौडेल केही बैंकहरुले प्रमुख कार्यकारी अधिकृत पछि प्रमुख सञ्चालन अधिकृत पद सिर्जना गरेर सोही अनुसार नियुक्ती दिएका छन् । संस्थाको व्यवसायको आधार, शाखा सञ्जाल, सेवाको विभिधताका आधारमा डेपुटी सीईओ नियुक्त हुन थालेको बैंकर्सहरु बताउँछन् । तर कति जना डेपुटी सीईओहरु राख्नु उचित भन्नेमा एउटै मापदण्ड छैन । सम्बन्धित बैंक सञ्चालक समितिको निर्णय, राष्ट्र बैंकको समर्थन र साधारणसभाको अनुमोदनबाट बनेको कर्मचारी नियमावलीमा उल्लेख भएअनुसार पदमा कर्मचारी राख्न सबै बैंक स्वतन्त्र भएको नेपाल राष्ट्र बैंकमा प्रवक्ता नारायण प्रसाद पौडेल बताउँछन् । ‘नियमावलीमा उल्लेख भन्दा बढी पद सिर्जना गरेर आफ्ना मान्छे नियुक्त गरेको गुनासो, उजुरी राष्ट्र बैंकमा आएको छैन’ विकासन्युजसँग कुरा गर्दै पौडेलले भने–‘बरु कर्मचारी नियमावलीमा उल्लेख भएको पदपूर्ति नगरेकाले हामीले बेला बेलामा बैंकहरुलाई खाली पदपूर्ति किन नगरेको भनेर सोध्नु परेको छ ।’ कारोबारमा आएको वृद्धि, शाखा र सेवा विस्तार, भौगोलिक कमरेजमा भएको विस्तारका आधारमा संस्थाको संठगानिक ढाँचामा परिवर्तन स्वभाविक भएको उनले बताए ।
