मेलम्चीको सुरुङ फिनिसिङ गर्न १० वटा ट्रान्जिट मिक्स्चर ल्याइँदै, दैनिक २०० मिटर तयार हुने
काठमाडौं । बहुप्रतिक्षित मेलम्ची खानेपानी आयोजनाको सुरुङ फिनिसिङ गर्न १० वटा आधुनिक ट्रान्जिट मिक्स्चर मेसिन ल्याइने भएको छ । आयोजनाका इञ्जिनियर रमाकान्त दुवाडीका अनुसार आगामी एक हप्ताभित्रै १० वटा आधुनिक ट्रान्जिट मिक्स्चर नेपाल आइपुग्नेछन् । ती मेसिनहरुले दैनिक २०० मिटर सुरुङमा इन्भर्ट लाइनिङ गर्नेछन् । इञ्जिनियरिङ भाषामा सुरुङ फिनिसङको कामलाई इन्भर्ट लाइनिङ भनिन्छ । मेलम्चीको अझै १२०० मिटर सुरुङ खन्न बाँकी छ । यस अघि नै सुन्दरीजलदेखि सिन्धुसम्मको ९.५ किलोमिटर सुरुङ ब्रेक थ्रु भैसकेको छ भने अम्बाथानदेखि हेडवक्र्ससम्मको २ किलोमिटर पनि ब्रेक थ्रु भैसकेको छ । हालसम्म जम्मा २ किलोमिटर सुरुङमा मात्रै फिनिसिङको काम सकिएको छ । सुरुङ फिनिसिङको बाँकी कामलाई तिब्रगतिमा अघि बढाउन ट्राञ्जिट मिक्स्चर ल्याउन लागिएको हो । ‘सुरुङको काम धमाधम अघि बढिरहेको छ, सुरुङ ब्रेक थ्रु सकिए लगत्तै फिनिसिङको काम धमाधम अघि बढाउनुपर्छ, त्यसैका लागि मिक्स्चर ल्याएका हौं’, मेलम्ची खानेपानी विकास समितिका इञ्जिनियर दुवाडीले विकासन्युजसँग भने । मेलम्चीले दोश्रो चरणमा अघि बढाउन लागेको याङग्री र लार्के नदिको कामका लागि परामर्श दाता छनौट प्रक्रिाय पनि अघि बढाईसकेको छ । आयोजनाले ६ वटा कम्पनीलाई प्रारम्भिक छनौट गरेर प्राबिधिक तथा वित्तिय प्रस्ताव मागेको छ । सुन्दरीजलमा निर्माण भएको पानी प्रसोधन केन्द्रको गुणस्तर तथा प्राबिधिक परिक्षण पनि सम्पनन्न भैसकेको छ । त्यस्तै राजधानीका सडकमा बिछ्याइएका पाइपहरुको हाइड्रोलिक टेष्टको काम पनि सम्पन्न भैसकेको छ ।
मध्यभोटेकोशी जलविद्युतको ३ अर्बको आईपीओ आउँदै, निष्कासनका लागि साधारणसभामा प्रस्ताव जादै
काठमाडौं । मध्यभोटेकोशी जलविद्युत कम्पनी लिमिटेडले प्राथमिक सेयर (आईपीओ) निष्कासन गर्ने भएको छ । कम्पनीले कर्मचारी संचय कोषका संचयकर्ता, संस्थापक सेयरधनीका कर्मचारी, ऋणदाता संस्थाका कर्मचारी, आयोजना प्रभावित सिन्धुपाल्चोक, सर्वसारण र मध्यभोटेकोसीको कर्मचारीलाई २ अर्ब ९४ करोड रुपैयाँ बराबरको २ करोड ९४ लाख कित्ता आईपीओ निष्कासन गर्ने भएको हो । कम्पनीले आईपीओ निष्कासनका लागि आउँदो मंसिर १८ गते छैठौ वार्षिक साधारणसभा बोलाएको छ । सभामा सर्वसाधारणलाई छुट्टाईएको ४९ प्रतिशत बराबरको आईपीओ निष्कासन गर्न लागेको हो । साधारणसभाबाट पारित भएपछि आईपीओ निष्कासनको प्रक्रिया थाल्ने कम्पनीले जनाएको छ । प्रथम चरणमा कर्मचारी संचय कोषका संचयकर्ताहरुका लागि कुल जारी पूँजीको १९.५ प्रतिशतले हुन आउने १ अर्ब १७ करोड रुपैयाँ बराबरको १ करोड १७ लाख कित्ता, संस्थापक शेयरधनी संस्थाका कर्मचारीका लागि कुल जारी पूँजीको ३.५ प्रतिशतले हुन आउने २१ करोड बराबरको २१ लाख कित्ता र ऋणदाता संस्थाका कर्मचारीका लागि कुल जारी पूँजीको १ प्रतिशतले हुन आउने ६ करोड बराबरको ६ लाख कित्ता सेयर निष्कासन हुने छ । यस्तै दोस्रो चरणमा आयोजना प्रभावित सिन्धुपाल्चोक जिल्लाका स्थानिय बासिन्दाका लागि कुल जारी पूँजीको १० प्रतिशतले हुन आउने ६० करोड बराबरको ६० लाख कित्ता तेस्रो चरणमा सर्वसाधारण तथा कम्पनीका कर्मचारीका लागि कूल जारी पूँजीको १५ प्रतिशतले हुन आउने ९० करोड रुपैयाँ बराबरको ९० लाख कित्ता शेयर निष्काशन गर्ने कम्पनीले जनाएको छ । सेयर निष्कासन तथा बिक्री प्रबन्ध गर्न ग्लोबल आइएमई क्यापिटल लिमिटेड, प्रभु क्यापिटल लिमिटेड, सिभिल क्यापिटल मार्केट लिमिटेड., एस क्यापिटल लिमिटेड, सिबीआईएल क्यापिटल लिमिटेड, सानिमा क्यापिटल लिमिटेड र लक्ष्मी क्यापिटल मार्केट लिमिटेडले संयुक्त रुपमा निष्काशन तथा बिक्री प्रबन्धकको जिम्मेबार पाएका छन् । कम्पनीले सिन्धुपाल्चोकमा निर्माणाधीन १०२ मेगावाट क्षमताको आयोजना निर्माण गरिरहेको छ । आयोजना आउदो ३ वर्षमा सम्पन्न हुने छ । नेपाल विद्युत प्राधिकरण, चिलिमे हाइड्रोपावर लिमिटेड र सर्वसाधारणको लगानीमा निर्माण सुरु भएको आयोजना आउदो सन् २०१९ को जुन ३० मा सम्पन्न हुने गरी नयाँ कार्यतालिका तयार भएको हो । ठेकेदार चीनको क्वाँङ सी हाइड्रो इलेक्ट्रिक कन्ट्रक्सन व्युरोले गत मार्चबाट पुनः निर्माण सुरु गरेको हो ।सुरुङको कुल लम्बाई ७ किलोमिटर बढी छ । ९ अर्ब रुपैयाँ अनुमानित लागतमा सुरु भएको आयोजनाको काम जुरेपहिरो, भूकम्प र सीमा नाकावन्दीले गर्दा ढिलाइ भएपछि लागत बढेर १२ अर्ब ५० करोड रुपैयाँ पुगेको छ । ३४ मेगावाट क्षमताका ३ वटा युनिटबाट वार्षिक ५४ करोड २२ लाख युनिट बिजुली उत्पादन हुने कम्पनीले जनाएको छ । नदीको बहावमा आधारित (रन अफ दी रिभर) प्रकृतिको आयोजनाको कुल हेड २३५ मिटर छ ।
फागुनदेखि दैनिक ६ हजार टन सिमेन्ट उत्पादन थपिँदै, मूल्य घट्नुको साथै गुणस्तरमा प्रतिस्पर्धा हुँदै
काठमाडौं । नेपालमा आउदो फागुनदेखि दैनिक ६ हजार टन सिमेन्ट उत्पादन थप हुने भएको छ । नेपाल र चिनियाँ संयुक्त लगानीमा स्थापना भएको होङ्सी शिवम् सिमेन्ट उद्योगले आउदो फागुनको दोस्रो सातादेखि सिमेन्ट उत्पादन थाल्ने भएपछि यो उत्पादन थपिन लागेकाे हाे । नेपालमा सञ्चालनमा रहेका मध्ये सबैभन्दा ठूलो सिमेन्ट उद्योग होङसी हो । कम्पनीले गत मार्चदेखि कारखाना निर्माण सुरु गरेको हो । कारखाना बनाउन काम सुरु गरेको १ वर्ष नपुग्दै उद्योगले सिमेन्ट उत्पादन थाल्ने भएको छ । आउदो फागुनको दोस्रो सातादेखि सिमेन्ट उत्पादन गर्नेगरी कारखाना निर्माणको काम भइरहेको लगानी लगानी बोर्डका प्रवत्ता उत्तमभक्त वाग्लेले बताए । निर्धारित समयअगावै कारखानबाट सिमेन्ट उत्पादन हुने उनले जानकारी दिए । पहिलो चरणमा दैनिक ६ हजार टन र केही वर्षभित्र उत्पादन दोब्बर बढाएर १२ हजार टन पुर्याउने योजना रहेको उनले सुनाए । गत भदौ १८ गते लगानी बोर्ड र होङसीबीच परियोजना लगानी सम्झौता (पीएनए) भएको थियो । सम्झौताअनुसार कम्पनीले नवलपरासीमा सिमेन्ट कारखाना स्थापनाको लागि ३६ अर्ब ७५ करोड रुपैयाँ ( करिब ३५ करोड ९१ लाख अमेरिकी डलर ) लगानी गर्नेछ । कारखानाका लागि आवश्यक खानी पाल्पाको ज्यामिरेमा छ । चीनको होङसी सिमेन्ट ग्रुपको सहायक कम्पनी हङकङ रेडलायन सिमेन्ट ३ लिमिटेडको लगानी रहेको छ । कारखानामा नेपालको विभिन्न व्यवसायीक समुह शिवम् होल्डिङ्को ३० र होङसीको ७० प्रतिशत लगानी छ । बजारमा उच्चगुणस्तरको सिमेन्ट उपलव्ध गराउनुका साथै नेपालमा गुणस्तरीय सिमेन्टका लागि प्रतिस्पर्धा समेत सृजना गर्न सहयोग पुर्याउने उनको भनाई छ । कम्पनीकाे उत्पादन बजारमा अाएपछि सिमेन्टकाे मूल्य घट्ने र सिमेन्ट उत्पादक कम्पनीहरूबीच गुणास्तरमा प्रतिस्पर्धा हुने सरकारी अधिकारीहरूकाे विश्लेषण रहेकाे छ । होङसी शिभम्को गुनासोः सरकारले प्रतिवद्धता पुरा गरेन होङसिले सिमेन्ट उत्पादनका लागि कारखाना निर्माण गरिरहदा खानी र कारखानासम्म पुग्ने सडक निर्माण हुन सकेको छैन । यस्तै बिजुली आपूर्तिका लागि आवश्यक पुर्वाधारको काम अहिलेसम्म नभएको वाग्लेले जानकारी दिए । उद्योगलाई ३० मेगावाट बिजुलीसहितको डेडिकेटेड फिडर आवश्यक पर्ने उनले बताए । पीएनएमा भएको व्यवस्थाअनुसार कारखाना र खानीसम्म सडक र बिजुलीको पूर्वाधार विकास सरकारले गर्ने भनेपनि हालसम्म त्यसतर्फ काम नभएको वाग्लेले जानकारी दिए । कारखाना र खानीसम्म सरकारले सडक निर्माण नगरेकाले क्लिङकरका लागि खानीबाट चुनढुङा ल्याउन र उत्पादन हुने सिमेन्ट बजारसम्म पुर्याउन समस्या पर्ने उनको भनाई छ । सडक र बिजुलीका काम नहुदा चिनिया पक्षले गुनासो गरिरहेको उनले जानकारी दिए ।
