अटो

काठमाडौं । टेस्लाले अमेरिकामा आफ्नो मोडल एस र मोडल एक्स कारहरू अपग्रेड गरेको छ ।  कम्पनीले बिहीबार एक पोस्ट र आफ्नो वेबसाइटमार्फत कारहरू अपग्रेड गरेको जानकारी दिएको हो । अपडेटपश्चात टेस्लाले मूल्य ५ हजार डलरले बढाएको जनाएको छ । टेस्लाको वेबसाइटका अनुसार यी दुई मोडलका सबै भर्सनहरूको मूल्यमा ५ हजार डलर थपिएको हो । मोडल एक्सको अल-ह्वील ड्राइभ भर्सनको मूल्य अब ८९ हजार ९९० डलर पुगेको छ भने यसको प्लेड भर्सनको मूल्य १ लाख ४ हजार ९९० डलर छ । मोडल एसको अल-ह्वील ड्राइभ भर्सनको मूल्य ८४ हजार ९९० डलर र प्लेड भर्सनको मूल्य ९९ हजार ९९० डलर तोकिएको छ ।

काठमाडौं । पछिल्लो समय विद्युतीय सवारीसाधन (ईभी) को सेकेन्ड ह्याण्ड मूल्य घटेको भन्ने चर्चा बजारमा व्यापक छ । तर अटो व्यवसायीहरूले भने यो हल्ला मात्र भएको दाबी गर्दै ईभी र इन्धन गाडी (आईसीई) दुवैको रिसेल भ्यालु उस्तै रहेको बताउँछन् । फोर्ड गाडीका आधिकारिक बिक्रेता जीओ अटोमोबाइलका प्रबन्ध निर्देशक आकाश गोल्छाका अनुसार, कुनै पनि गाडी किनेपछि बेच्दा किनेको मूल्यभन्दा कम नै पाउने परम्परा छ । उनले भने, ‘रिसेल भ्यालु सबै गाडीमा उस्तै हो । जुन ईभीमा मात्रै मूल्य घट्छ भन्ने हल्ला छ, त्यसमा कुनै तथ्य छैन । एक महिनामै बेच्दा पनि २०/२५ प्रतिशतसम्म मूल्य घट्नु सामान्य हो । ईभी मात्र घट्छ भन्ने गलत हो ।’ हाल नेपाली बजारमा ईभीको उपस्थिति तीव्र गतिमा बढ्दै गएको छ । गोल्छाका अनुसार आईसीईभन्दा ईभीमा धेरै फिचर र सुविधाहरू हुन्छन् । ब्याट्री क्षमता, कम चार्जिङ खर्च, वातावरणमैत्री प्रविधि र आधुनिक डिजाइनका कारण उपभोक्ताको आकर्षण बढ्दै गएको उनले बताए । उनका अनुसार अहिले धेरै ग्राहकहरूले इन्धन र ईभी दुवै प्रकारका गाडी प्रयोग गरिरहेका छन् । बजारमा नयाँ प्रविधि आउँदा उपभोक्तामा स्वाभाविक रूपमा आकर्षण बढ्ने उनको तर्क छ । अहिले नेपालमा बिक्री हुने कुल सवारीसाधनमध्ये करिब ७० प्रतिशत विद्युतीय गाडी भएको गोल्छाले जानकारी दिए । बीवाईडीका लागि आधिकारिक बिक्रेता साइमेक्स इन्ककी महाप्रबन्धक यमुना श्रेष्ठले पनि रिसेल भ्यालुमा समस्या ब्याट्रीको मूल्य घटबढका कारण आउने बताइन् । उनका अनुसार इन्धन र ईभी दुवै गाडीको सेकेन्ड ह्याण्ड मूल्य कम नै पर्छ । उनले भनिन्, ‘ईभी नयाँ प्रविधि भएकाले सेकेन्ड ह्याण्ड कस्तो होला भन्ने बुझाउन नसक्दा मूल्य घटेको हो । जस्तो मोबाइल दुई महिनामै बेच्दा मूल्य झर्छ, गाडी पनि त्यस्तै हो ।’ श्रेष्ठले ४० मा किनेको गाडी एक वर्षपछि बेच्दा रिसेल भ्यालु ३५ लाख पाएपछि गाडी बेचेको सुनाइन् । उनले रिसेल भ्यालु राम्रो पाएको भन्दै खुसी भएको समेत बताइन् । अहिले बजारमा १०/१२ लाखदेखि ४/५ करोडसम्मका ईभी पाइने  उनको भनाइ छ । मर्मतसम्भारको आवश्यकता समेत ईभीमा कम हुने उनी बताउँछिन् ।  महाप्रबन्धक श्रेष्ठले भनिन्, ‘अन्य सवारीसाधनहरुमा इन्धन हालिराख्नुपर्छ । मर्मत गरिराख्नुपर्छ । इन्जिन फेरिराख्नुपर्छ । ईभीमा न त तेल फेर्नुपर्ने झन्झट छ, न त इन्जिन बिग्रने चिन्ता । डर केवल सहज र कुशल यात्राको हुन्छ ।’ ‘हाल संसार प्रविधिमैत्री बन्दै गइरहेको छ । ईभीमा आकर्षित हुनु राम्रो पक्ष हो । ईभी वातावरणमैत्री हुनुले पनि सबैको रोजाइमा परिरहेको हो,’उनले थपिन् । श्रेष्ठले हाल नेपालमा ५० भन्दा बढी ब्राण्डका ईभी चलिरहेका बताइन् । उनका अनुसार राजधानीमा सबैभन्दा धेरै ईभी गुडिरहेका छन् । २०१७ मा ५० हजार डलर पर्ने ईभी अहिले उस्तै प्रविधियुक्त २५ हजार डलरमै उपलब्ध रहेको पनि उनले जानकारी दिइन् । लक्ष्मी ई मोबिलिटीका प्रबन्धक दीपक थपलिया पनि ईभी र आईसीई दुवैको रिसेल भ्यालु उस्तै रहेको बताउँछन् । बजारमा फैलिएको हल्लामा विश्वास नगर्न उनले आग्रह गरे । ‘बजारमा आएका हल्लामात्र हुन् । दुवैको रिसेल भ्यालु उस्तै हो ।  एकै दिनमा पनि रिसेल भ्यालु फरक हुन्छ,’ उनले भने । यता एचबी मोटर्सका प्रबन्ध निर्देशक दीपेश हुमागाईं सेकेन्ड ह्याण्ड ईभी बिक्री गर्न समस्या भइरहेको बताउँछन्।  उनले भने, ‘सेकेन्ड ह्याण्डमा ईभी गाडी बेच्न गाह्रो छ । अधिकांश सेकेन्ड ह्याण्ड ईभी किन्न रुचाउँदैनन् । हामीले ५० लाखमा किनेको ईभीलाई छ महिनापछि बेच्दा ३०/३२ लाखसम्ममा बिक्री गर्नुपर्ने हुन्छ ।’ नेपालमा ईभी गाडीको आयात भर्खरै मात्र तीव्र रूपमा अघि बढेको हुनाले ईभी  रिकन्डिसन बजारमा एकदमै कम आउने गरेको उनी बताउँछन् । उनका अनुसार नेपालको सेकेन्ड ह्याण्ड बजारमा ५ प्रतिशत मात्र ईभी बिक्रीका लागि आउने गरेका छन् ।ईभी गाडीको प्रयोग र आयात बर्सेनि तीव्र गतिमा बढ्दै गएको छ । नेपालका सडकमा विभिन्न ब्राण्डका विद्युतीय सवारीसाधनहरूको उपस्थिति दिनदिनै विस्तार भैरहेको छ । सरकारले पनि कर छुट, अनुदान र प्रोत्साहन नीति मार्फत ईभीलाई प्रोत्साहन गरिरहेको छ । तर यसरी नयाँ ईभीको माग उच्च हुँदै जाँदा समेत त्यसअनुसार सेकेन्ड ह्याण्ड बजार भने अपेक्षित रूपमा विकास हुन सकेको छैन ।  उपभोक्ता नयाँ प्रविधि, ब्याट्रीको दीर्घकालीन क्षमता र मर्मतसम्भारमा अनिश्चितता जस्ता कारणले पुराना ईभी किन्न अझै हिच्किचाइरहेका छन् । यसले गर्दा ईभीको रिसेल भ्यालु अझै कमजोर देखिएको विज्ञहरूको भनाइ छ।  आगामी दिनमा प्रविधि अझ परिस्कृत हुँदै जाँदा र उपभोक्तामा विश्वास बढ्दै जाँदा मात्र सेकेन्ड ह्याण्ड बजार पनि क्रमशः सबल हुँदै जाने उनीहरूको अनुमान छ । 

काठमाडौं । टोयोटा मोटरका सेयरधनीहरूले बिहीबार अकियो टोयोडालाई पुनः अध्यक्षमा निर्वाचित गरेका छन् । जापानी अटोमेकरले आफ्नो समूह कम्पनीलाई ३३ अर्ब डलरमा किन्ने प्रस्ताव ल्याउँदा विदेशी सेयरधनीबाट आलोचना भए पनि साधारण लगानीकर्ताहरूको समर्थन उनलाई मिल्यो । विश्वकै सबैभन्दा बढी बिक्री हुने अटोमोबाइल कम्पनीका पूर्व प्रमुख कार्यकारी र संस्थापकका नाति टोयोडालाई बिहीबार भएको वार्षिक साधारण सभामा पुनः निर्वाचित हुने अपेक्षा गरिएको थियो ।  मतदानको विस्तृत परिणाम अझै सार्वजनिक भएको छैन, त्यसैले टोयोडाले गत वर्षको ७२ प्रतिशतभन्दा बढी मत पाए कि नपाए भन्ने प्रष्ट छैन । निक्केई पत्रिकाले स्रोत नखुलाई टोयोडाले कम्तीमा ९६ प्रतिशत मत पाएको अनुमान गरेको छ । मंगलबार समूह कम्पनी टोयोटा इन्डस्ट्रीजका सेयरधारकहरूले कम्पनीको ४.७ ट्रिलियन येन (३३ अर्ब डलर) को बाइआउट प्रस्तावबारे कार्यकारीहरूलाई प्रश्न सोधेका थिए । विदेशी लगानीकर्ताहरूले यसलाई सानातिना सेयरधारकहरूप्रति अनुचित भएको बताएका थिए । टोयोडा टोयोटा इन्डस्ट्रीजको बोर्डमा नभएकोले त्यो बैठकमा सहभागी भएका थिएनन् । 'टोयोटा इन्डस्ट्रीजका बारेमा प्रेसमा धेरै कुरा आइसकेको थियो, त्यसैले धेरै सेयरधारकहरूले आफूलाई पर्याप्त जानकारी भएको ठाने,' मध्य जापानमा दोस्रो पटक साधारणसभामा सहभागी भएका चालीस वर्षका टोयोटा मोटरका सेयरधारक आकिहिरो होरिउचीले भने । उनका अनुसार कम्पनीले आफ्नो ‘टोयो टाइम्स’ समाचार वेबसाइटमा सम्झौताबारे विस्तृत व्याख्या गरेको थियो । 'टोयोटा (मोटर) जापानकै उत्कृष्ट कम्पनी हो र मलाई लाग्छ यो अझै बढ्दै जानेछ,' होरिउचीले थपे । टोयोटा मोटरले फोर्कलिफ्ट निर्माता टोयोटा इन्डस्ट्रीजलाई निजी कम्पनी बनाउने योजना बनाएको छ । यो जटिल सम्झौतामा अध्यक्ष टोयोडाले आफ्नै १ अर्ब येन लगानी गर्नेछन् र जापानको सबैभन्दा शक्तिशाली कर्पोरेट समूहलाई पुनर्संरचना गर्नेछन् । प्रति सेयर १६ हजार ३०० येनको मूल्य निर्धारण गरिएको यस प्रस्तावबारे केही विदेशी सेयरधारकहरूले यो कम्पनीको वास्तविक मूल्यभन्दा कम मूल्यांकन भएको र संस्थापक परिवारको नियन्त्रण अझै बलियो हुने बताएका छन् । टोयोटा मोटरका अनुसार यस अधिग्रहणले समूह कम्पनीहरूसँगको सहकार्य अझै बलियो बनाउनेछ र छोटो अवधिको नाफा लक्ष्यको चापबाट मुक्त गराउनेछ । समूहले आफ्ना सेवा र पहिचानलाई फराकिलो मोबिलिटी क्षेत्रमा विस्तार गर्ने योजना बनाएको छ । यसपालि प्रोक्सी सल्लाहकार ग्लास लुइस र इन्स्टिट्युसनल सेयरहोल्डर सर्भिसेसले टोयोडालाई पुनः निर्वाचित गर्न सेयरधारकहरूलाई सिफारिस गरेका थिए । गत दुई वर्ष ग्लास लुइसले विरोध सिफारिस गरेको थियो र गत वर्ष आईएसएसले पनि आपत्ति जनाएको थियो । टोयोडाको पदमाथि व्यवस्थापन पारदर्शिताका कारण प्रश्न उठ्दै आएको थियो । तर यस पटक दुवै सल्लाहकारहरूले आफ्नो सिफारिस परिवर्तन गर्नुको स्पष्ट कारण भने दिएका छैनन् । अघिल्ला वर्षहरूमा सेयरधारकहरूको समर्थनमा गिरावट आएको थियो । गत वर्षको ७२ प्रतिशत अघिल्लो वर्षको ८५ प्रतिशत र त्यसअघिको ९६ प्रतिशतभन्दा तल थियो । टोयो टाइम्सलाई जुलाईमा दिएको अन्तर्वार्तामा टोयोडाले भनेका थिए, 'यदि सेयरधारकहरूको समर्थन अझै घट्दै गयो भने मेरो पद पनि जोखिममा पर्न सक्छ।' पहिले टोयोडा अटोमेटिक लुम वर्क्सका नामले चिनिने टोयोटा इन्डस्ट्रीज सन् १९२६ मा स्वचालित कपडा मेसिन बनाउनका लागि स्थापना गरिएको थियो । यसले पछि अटोमोबाइल डिभिजन सुरु गरी टोयोटा मोटरलाई अलग कम्पनीका रूपमा स्थापना गरेको ‍थियो । टोयोटामा हलचल ! ३३ अर्बको प्रश्न सामना गर्दै अध्यक्ष टोयोडा बीवाईडीविरुद्ध जीली र ग्रेट वाल एकजुट, मूल्य युद्धले तात्यो बजार