क्यान्सर उपचारमा आर्थिक सहयोगका लागि झापाकी बिमलाको अपिल
काठमाडौं । झापाको अर्जुनधारा ५ निवासी बिमला अधिकारी बस्नेतले क्यान्सर उपचारमा आर्थिक सहयोग गरिदिन अपील गरेकी छिन् । विगत अढाई वर्षदेखि वीपी कोइराला मेमोरियल क्यान्सर अस्पताल, भरतपुरमा डिम्बासयमा हुने क्यान्सरको उपचार गराइरहेकी ५० वर्षीय बस्नेतलाई पछिल्लो पटक कलेजोमा समेत क्यान्सरको संक्रमण देखिएको थियो । न्यून आर्थिक अवस्थाका कारण उपचार असहज बन्दै गएको भन्दै बस्नेतले आफ्नो जीवन बचाइदिन सबैसँग आग्रह गरेकी हुन् । उनले भनेकी छिन्, ‘डिम्बासयमा हुने क्यान्सरको उपचार गर्दै गर्दा कलेजोमा समेत क्यान्सर देखिएपछि उपचार खर्च जुटाउन गाह्रो भयो । मेरो आर्थिक अवस्था कमजोर भएकाले उपचारमा सहयोगका लागि आम नेपाली दाजुभाई तथा दिदी बहिनीमा हार्दिक अनुरोध गर्दछु ।’ महालक्ष्मी विकास बैंकमा रहेकोे आफ्नो बैंक खाता नम्बर ०५७१२१००७२११८७०००००१ मा आर्थिक सहयोग गरिदिन उनले अनुरोध गरेकी छिन् । सहयोग गर्न चाहनेहरूले आफ्ना श्रीमान् रुद्र बस्नेतसँग ९८०१९२८८०१ मा सम्पर्क गर्न सक्ने पनि उनले जनाएकी छन् । २०८० फागुन १० गते क्यान्सर पत्ता लागेपछि विभिन्न चरणमा किमोथेरापी पुरा गरेकी बस्नेतको कलेजोमा पनि क्यान्सर संक्रमण देखिएपछि उपचार झनै जटिल बनेको उनले बताएकी छिन् ।
नेपाली बिरामीका लागि ह्याम्सको अन्तर्राष्ट्रिय साझेदारी
काठमाडौं । ह्याम्स अस्पतालले भारतको प्रतिष्ठित व्यास सुपर स्पेसालिटी अस्पताल, साकेतसँग रणनीतिक सहकार्य गरेको छ । नेपाली बिरामीलाई अन्तर्राष्ट्रियस्तरको विशिष्टीकृत स्वास्थ्य सेवामा सहज पहुँच उपलब्ध गराउने उद्देश्यले ह्याम्सले सहकार्य गरेको हो । सहकार्यको औपचारिक घोषणा काठमाडौंमा आयोजित कार्डियाक तथा थोरासिक शल्यचिकित्सासम्बन्धी चिकित्सकहरूको निरन्तर चिकित्सा शिक्षा (सीएमई) कार्यक्रममा गरिएको हो । सहकार्यले जटिल रोगहरूको उपचार, विशेषज्ञ चिकित्सकीय परामर्श, उपचार व्यवस्थापन तथा उपचारपछिको फलो–अप सेवालाई अझ व्यवस्थित र प्रभावकारी बनाउनेछ। यसबाट नेपाली बिरामीले अन्तर्राष्ट्रियस्तरको विशेषज्ञ सेवा सहज रूपमा प्राप्त गर्ने अपेक्षा गरिएको अस्पतालले जनाएको छ । कार्यक्रममा नेपाल र भारतका वरिष्ठ कार्डियोथोरासिक तथा थोरासिक शल्यचिकित्सा विशेषज्ञहरूले न्यून चिरफार (मिनिमली इन्भेसिभ) शल्यक्रिया, जटिल बिरामी व्यवस्थापन तथा बहुविषयगत उपचार प्रणालीका नवीन अभ्यासबारे अनुभव र अनुसन्धान आदानप्रदान गरेका थिए । ह्याम्स अस्पतालका अध्यक्ष आरएस भण्डारीले उक्त सहकार्यले जटिल स्वास्थ्य समस्या भएका नेपाली बिरामीलाई विश्वस्तरीय विशेषज्ञ सेवासँग प्रभावकारी रूपमा जोड्ने विश्वास व्यक्त गरे । उनले यसबाट उपचारको गुणस्तर, समन्वय र उपचारपछिको निरन्तर निगरानी प्रणाली थप सुदृढ हुने बताए । उनका अनुसार सहकार्यअन्तर्गत नेपाली बिरामीले ह्याम्स अस्पतालमार्फत विशेषज्ञ चिकित्सकीय परामर्श, उपचार योजना, आवश्यक परे भारतस्थित व्यास सुपर स्पेसालिटी अस्पतालमा उपचारको समन्वय तथा उपचारपछिको फलो–अप सेवा एकीकृत रूपमा प्राप्त गर्नेछन् । ह्याम्स अस्पतालले यस सहकार्यलाई आफ्नो अन्तर्राष्ट्रिय साझेदारी विस्तार गर्ने महत्त्वपूर्ण उपलब्धिका रूपमा लिएको जनाएको छ । साथै अन्तर्राष्ट्रिय मापदण्डअनुसारको सुरक्षित, गुणस्तरीय र बिरामीकेन्द्रित स्वास्थ्य सेवा प्रदान गर्ने आफ्नो प्रतिबद्धतालाई यसले अझ सुदृढ बनाउने विश्वास अस्पतालले व्यक्त गरेको छ ।
दक्षिण एसियाका अग्रणी इन्टरनेट अभियन्ता सम्मानित
काठमाडौं । दक्षिण एसियाली नेटवर्क अपरेटर्स ग्रुप (सानोग)को ४४औं संस्करणमा दक्षिण एसियाका अग्रणी इन्टरनेट अभियन्ताहरू सम्मानित भएका छन् । काठमाडौंमा आइतबार सुरु भएको तीन दिने सम्मेलनमा अभियन्ताहरू सम्मानित भएका हुन् । सम्मेलनमा इन्टरनेट सेवालाई सार्वजनिक पहुँचमा विस्तार गर्न योगदान दिएका नेपाललगायत भारत, पाकिस्तान, बंगलादेश र भुटानका अभियन्ताहरु सम्मानित भएका हुन् । सम्मानित अभियन्ताहरुमा नेपालका दीलिप अग्रवाल, भारतका नीरज सोनकर र सूचित नन्दा, पाकिस्तानका तारिक मुस्तफा, बंगलादेशका सुमोन अहमद साबिर र भुटानका जिचेन थिन्ले छन् । इन्टरनेट इनेबलर्सद्वारा जारी विज्ञप्तिअनुसार यी अभियन्ताहरूले इन्टरनेट दैनिक जीवनको हिस्सा बन्नुअघिदेखि नै सर्वसाधारणमा इन्टरनेटको पहुँच पुर्याउन र इन्टरनेटको व्यावसायिक सेवा बिस्तारमा महत्त्वपूर्ण योगदान दिएका छन् । इन्टरनेट इनेबलर्सले यसअघि नै नेपालका गौरवराज उपाध्यायलाई एसिया प्रशान्त क्षेत्रका अभियन्ताका रूपमा सम्मानित गरिसकेको छ । उपाध्याय सानोगका संस्थापक हुन्। भारतका निरज सोनकरले सन् १९९५ मा भीएसएनएलमार्फत प्रथम व्यावसायिक इन्टरनेट सेवा जिआइएएस सुरु गर्न महत्त्वपूर्ण भूमिका निर्वाह गरेका थिए । भारतकै सूचित नन्दाले व्यावसायिक इन्टरनेट सेवा सुरु हुनुअघि नै बुलेटिन बोर्ड सिस्टममार्फत हजारौं प्रयोगकर्तालाई अनलाइन सञ्चार परिचित गराएका थिए । त्यसैगरी, बंगलादेशका सुमोन अहमद साबिरलाई बिडिकमको विकासलगायत तीन दशक लामो योगदानका कारण सम्मानित गरिएको हो । भुटानका थिन्लेलाई प्रारम्भिक इन्टरनेट तथा जिएसएम मोबाइल नेटवर्क बिस्तारमा गरेको दीर्घकालीन योगदानका निम्ति सम्मान दिइएको विज्ञप्तिमा जनाइएको छ । नेपालको पहिलो इन्टरनेट इनेबलर्स अवार्ड पाएका दीलिप अग्रवालले सन् १९९५ मा एउटा व्यक्तिगत कम्प्युटर र मोडेमबाट वर्ल्डलिंकको सुरुवात गरेका थिए । छोटो समयमै उनले कम्पनीलाई नेपालकै सबैभन्दा ठूलो इन्टरनेट सेवा प्रदायकका रूपमा स्थापित गरेका छन् । आज वर्ल्डलिंकको सेवा देशका अधिकांश जिल्लामा पुगेको छ र नेपालमा हुने करिब आधा इन्टरनेट ट्राफिक यसैको सञ्जालमार्फत प्रवाह हुने गरेको छ । उनको योगदानलाई नेपालमा दक्षिण एसियामै उच्च ब्रोडब्यान्ड पहुँच हासिल गर्न मद्दत पुर्याउने प्रमुख आधारहरूमध्ये एक मानिन्छ । इन्टरनेट इनेबलर्सको अवधारणा कोभिड महामारीपछि पहिलो क्षेत्रीय इन्टरनेट सम्मेलनमा जन्मिएको हो । इन्टरनेट इनेबलर्सले यसकै लागि एसिया प्यासिफिकमा इन्टरनेटको इतिहास संरक्षण गर्ने उद्देश्यसहित आफ्नो प्राविधिक नेतृत्व, दूरदृष्टि र समर्पणमार्फत डिजिटल पूर्वाधार निर्माण गर्ने व्यक्तित्वहरूलाई सम्मान गर्दै आएको छ ।
कांग्रेसको नीति प्रतिष्ठानमा केन्द्रीय पदाधिकारीलाई नयाँ जिम्मेवारी
काठमाडौं । नेपाली कांग्रेस केन्द्रीय नीति, अनुसन्धान तथा प्रशिक्षण प्रतिष्ठानले पार्टीका केन्द्रीय पदाधिकारी तथा सदस्यलाई विभिन्न उपसमितिको सहजीकरण गर्ने जिम्मेवारी बाँडफाँड गरेको छ । प्रतिष्ठानका प्रमुख तथा पार्टी उपसभापति विश्वप्रकाश शर्माको अध्यक्षतामा बसेको बैठकले प्रतिष्ठानअन्तर्गत सञ्चालित विभिन्न उपसमितिको कार्यलाई प्रभावकारी बनाउन केन्द्रीय समितिका पदाधिकारी र सदस्यलाई जिम्मेवारी तोक्ने निर्णय गरेको हो । बैठकमा पार्टी सभापति गगनकुमार थापाले जिम्मेवारी पाएका नेताहरूलाई उक्त कार्यलाई पार्टीको मुख्य दायित्वका रूपमा लिएर सक्रियतापूर्वक अघि बढाउन निर्देशन दिएका छन् । उनले हरेक उपसमितिले पार्टीको अवधारणा र अभियानसँग जोडिएर नागरिक सरोकारका विषयलाई प्राथमिकतामा राख्नुपर्नेमा जोड दिए । सभापति थापाले कांग्रेसले नागरिकको दैनिक जीवनसँग प्रत्यक्ष सम्बन्धित विषयलाई पार्टीको नीतिगत एजेन्डाका रूपमा विकास गर्ने उद्देश्य रहेको पनि उल्लेख गरे । बैठकमा मानसिक स्वास्थ्य सचेतना अभियान उपसमितिका संयोजक मोहना अन्सारी, आदिवासी जनजाति संवाद, समन्वय तथा सशक्तीकरण उपसमितिका संयोजक रेशम गुरुङ तथा दुव्र्यसनमुक्त समाजका लागि सचेतना र समन्वय उपसमितिका संयोजक डा. डीबी सुनारले आ–आफ्नो विषयगत अवधारणा र कार्ययोजना प्रस्तुत गरेका थिए । प्रतिष्ठानको आगामी बैठक साउन ११ गते बिहान ११ः३० बजे पुनः बस्ने जनाइएको छ ।
अर्घाखाँचीमा २६ जना बाँदर हेरालु छनोट
काठमाडौं । डिभिजन वन कार्यालय, अर्घाखाँचीले जिल्लामा बाँदरबाट हुने बाली क्षति न्यूनीकरण तथा किसानलाई राहत पु‍र्‍याउने उद्देश्यले २६ जना बाँदर हेरालु छनोट गरेको छ । कार्यालयका अनुसार बाँदर हेरालु पदका लागि कुल ६४ वटा आवेदन परेका थिए । ती आवेदनमध्ये सार्वजनिक सूचनामा उल्लेख गरिएका योग्यता, मापदण्ड र छनोट प्रक्रियाका आधारमा २६ जना उम्मेदवार अन्तिम रूपमा छनोट भएका हुन् । डिभिजन वन कार्यालयले छनोट भएका उम्मेदवारलाई दुई महिनाका लागि बाँदर हेरालुको जिम्मेवारी दिने जनाएको छ । उनीहरूलाई सम्बन्धित क्षेत्रमा खटाई बाँदरको गतिविधि नियन्त्रण, बाली जोगाउने तथा किसानलाई हुने क्षति कम गर्न परिचालन गरिनेछ । कार्यालयका अनुसार छनोट प्रक्रिया पूर्ण रूपमा सूचनामा तोकिएका मापदण्डअनुसार पारदर्शी ढंगले सम्पन्न गरिएको हो । बाँदरको बढ्दो आतंकका कारण जिल्लाका विभिन्न स्थानमा मकै, धान, तरकारी तथा अन्य कृषि बालीमा क्षति पुग्दै आएको गुनासो बढेपछि अस्थायी रूपमा बाँदर हेरालु परिचालन गर्ने कार्यक्रम सञ्चालन गरिएको कार्यालयले जनाएको छ ।
प्रश्नपत्र लिक गर्नेलाई कारवाही हुन्छ : मन्त्री पोखरेल
काठमाडौं । शिक्षा तथा खेलकुदमन्त्री सस्मित पोखरेलले त्रिभुवन विश्वविद्यालय व्यवस्थापन संकायअन्तर्गत एमबीएस प्रथम सत्रको परीक्षाको प्रश्नपत्र सार्वजनिक गर्ने घटनामा संलग्न दोषीलाई कानुनी कारबाही गरिने बताएका छन् । मन्त्रालयमा सञ्चारकर्मीहरूसँग कुरा गर्दै मन्त्री पोखरेलले सो घटनामा संलग्न दुई जनालाई नेपाल प्रहरीले नियन्त्रणमा लिएर अनुसन्धान अघि बढाएको जानकारी दिए । उनका अनुसार प्रश्नपत्र सार्वजनिक भएको जानकारी प्राप्त हुनासाथ गृहमन्त्रालय र नेपाल प्रहरीसँग समन्वय गरी तत्काल निगरानी बढाइएको थियो । मन्त्री पोखरेलले विगतमा पनि यस्ता घटना दोहोरिएका उल्लेख गर्दै यसपटक तत्कालै कारबाही प्रक्रिया अघि बढाइएको र सुशासन विरोधी गतिविधिमा संलग्न जोसुकैलाई कानुनबमोजिम कारबाही गरिने स्पष्ट पारे । घटनाको विस्तृत अनुसन्धानपछि सत्यतथ्य सार्वजनिक गरिने उनले बताए । प्रश्नपत्र सार्वजनिक गरेको आरोपमा नेपाल प्रहरीको केन्द्रीय अनुसन्धान ब्युरो (सीआईबी)ले दुई जनालाई नियन्त्रणमा लिएर थप अनुसन्धान गरिरहेको छ । यही साउन ८ गते सञ्चालन भएको एमबीएस प्रथम सत्रको ‘अर्गनाइजेशनल बिहेबियर’ विषयको परीक्षा सुरु भएको केही मिनेटमै प्रश्नपत्र सामाजिक सञ्जालमा सार्वजनिक भएको थियो ।
दुई हजार एम्बुलेन्स थन्किए
काठमाडौं । नविकरण हुन नसक्दा देशभरका दुई हजार एम्बुलेन्स थन्किएका छन् । स्वास्थ्य ऐन २०७५ ले स्वास्थ्य संस्था बाहेकलाई एम्बुलेन्स सञ्चालन गर्न रोक लगाएपछि नविकरण हुन नसकेर ती एम्बुलेन्स थन्किएका हुन् । संयुक्त एम्बुलेन्स चालक संघ नेपाल (ट्रेड युनियन संघ) का अध्यक्ष नवराज लामिछानेका अनुसार स्वास्थ्य संस्था बाहेकले सञ्चालन गरेका एम्बुलेन्स नविकरण भएका छैनन् । यो सङ्ख्या अरु थप एक हजार ५०० रहेको उनले जानकारी दिए । देशभरमा छ हजार हाराहारी एम्बुलेन्स रहेको तथ्याङ्क छ । ती मध्ये स्वास्थ्य संघ संस्थाले सञ्चालन गरेका एम्बुलेन्स नविकरण भएका छन् भने गैर सरकारी संस्था र नीजि क्षेत्रले सञ्चलान गरेका एम्बुलेन्स सञ्चालन हुन नसकेका हुन् । ऐन आएदेखिनै निरन्तर रुपमा संसोधनका लागि सरकारी तवरमा पहल गर्ने काम भइरहेको अध्यक्ष लामिछानेले जानकारी दिए । पूर्व स्वास्थ्य मन्त्री डा. सुधा शर्मालाई समेत उक्त समस्याबारे अवगत गराएको अध्यक्ष लामिछाने बताउँछन् । नयाँ सरकार गठन भएपछि स्वास्थ्य मन्त्रीसमक्ष आफ्ना समस्या राख्ने तयारीमा आफुहरु रहेको उनको भनाइ छ । ऐन संसोधन नभएमा धेरै एम्बुलेन्स थन्किने र आम नागरीकले सहज रुपमा सेवा पाउन कठिन हुने उनले बताए । अध्यक्ष लामिछानेले भने, ‘मानवतासँग प्रत्यक्ष जोडीएकाले यस विषयलाई नयाँ सरकारले गम्भिरताका साथ हेर्नुपर्छ ।’ यसबाट चालकको रोजगारी समेत गुमेको उनले बताए ।
अनिश्चितकालका लागि किन थपियो ६ करिअर राजदूतको कार्यकाल ?
काठमाडौं । सरकारले विभिन्न मुलुकमा कार्यरत छजना करिअर राजदूतको कार्यकाल अनिश्चितकालका लागि थप गरेको छ । भदौ महिनामा कार्यकाल पूरा गरी परराष्ट्र मन्त्रालय फर्किने तयारीमा रहेका उनीहरूलाई नयाँ राजदूत नियुक्ति नहुन्जेलसम्म सम्बन्धित मुलुकमै जिम्मेवारी सम्हाल्ने गरी निरन्तरता दिइएको हो । कार्यकाल थप गरिएका राजदूतहरूमा घनश्याम भण्डारी बंगलादेश, भरतराज रेग्मी अष्ट्रिया, निर्मलराज काफ्ले ब्राजिल, हरिशचन्द्र घिमिरे म्यानमार, तीर्थराज वाग्ले बहराइन र सुशील लम्साल इजिप्ट रहेका छन् । उनीहरू सबै नेपाल परराष्ट्र सेवाका सहसचिव तथा करिअर डिप्लोम्याट हुन् । उच्च सरकारी स्रोतका अनुसार यी राजदूतहरू स्वदेश फर्किएपछि उनीहरूको स्थानमा नयाँ सहसचिवलाई राजदूत बनाएर पठाउने तयारी थियो । त्यसका लागि परराष्ट्र मन्त्रालयभित्र आधा दर्जनभन्दा बढी सहसचिवले तीव्र लबिङसमेत गरिरहेका थिए । तर प्रधानमन्त्री वालेन्द्र साह र परराष्ट्रमन्त्री शिशिर खनालबीच नयाँ राजदूत छनोटको विषयमा सहमति जुट्न नसक्दा नियुक्ति प्रक्रिया नै रोकिएको छ । यसै कारण सरकारले तत्कालका लागि कार्यकाल सकिन लागेका राजदूतलाई फिर्ता नबोलाई उनीहरूको अवधि अनिश्चितकालका लागि थप्ने निर्णय गरेको हो । परराष्ट्र स्रोत भन्छ, ‘अर्को नियुक्ति नहुनेबेलासम्म बहाल रहेका राजदूतलाई नै काम गर्न समय थपिएको हो ।’ सरकारले केही महिनाअघि विभिन्न मुलुकका लागि राजदूत नियुक्त गर्न खुला आवेदनसमेत आह्वान गरेको थियो । योग्य र प्रतिस्पर्धात्मक प्रक्रियाबाट राजदूत छनोट गर्ने प्रतिबद्धता जनाइए पनि हालसम्म कुनै पनि नयाँ नियुक्ति टुंगो लागेको छैन । नेपालका ३१ आवासीय दूतावास, सबैमा छैनन् राजदूत परराष्ट्र मन्त्रालयका अनुसार नेपालका हाल ३१ वटा आवासीय दूतावास, ३ वटा स्थायी नियोग र १० वटा महावाणिज्यदूतावास सञ्चालनमा छन् । अर्थात् विदेशमा नेपालका कुल ४४ वटा आवासीय कूटनीतिक नियोग रहेका छन् । तर ती सबै दूतावासमा पूर्णकालीन राजदूत भने छैनन् । केही मुलुकमा कार्यवाहक प्रमुख चार्ज द’अफेयर्सले दूतावास सञ्चालन गरिरहेका छन् भने केही दूतावासमा राजदूत नियुक्तिको प्रक्रिया लामो समयदेखि रोकिएको छ। सरकारले नयाँ राजदूत नियुक्ति प्रक्रिया टुंग्याउन नसक्दा नेपालका १७ वटा आवासीय दूतावास अझै राजदूतविहीन रहेका छन् । सरकारले यसअघि राजनीतिक नियुक्तिबाट गएका राजदूतहरूलाई फिर्ता बोलाएपछि भारत, चीन, अमेरिका, बेलायत, क्यानडा, अष्ट्रेलिया, दक्षिण कोरिया, दक्षिण अफ्रिका, श्रीलंका, डेनमार्क, इजरायल, मलेसियालगायतका महत्त्वपूर्ण नियोगमा राजदूत पद रिक्त छ । प्रधानमन्त्री शाह र परराष्ट्रमन्त्री शिशिर खनालबीच नयाँ राजदूत नियुक्तिमा सहमति जुट्न नसक्दा नियुक्ति प्रक्रिया रोकिएको सरकारी स्रोतले जनाएको छ । यसका कारण महत्त्वपूर्ण कूटनीतिक नियोगहरू लामो समयदेखि कार्यवाहक प्रमुखको भरमा सञ्चालन भइरहेका छन् ।
