नेपाल-भारत सीमा विवाद समाधान गर्न ज्वोइन्ट बोर्डर म्यानेज्मेन्ट टिम गठन
काठमाडौं । परराष्ट्रमन्त्री शिशीर खनालले नेपाल–भारत सीमा व्यवस्थापन तथा सीमासम्बन्धी समस्या समाधानका लागि ‘ज्वोइन्ट बोर्डर म्यानेज्मेन्ट टिम’ गठन गरिएको बताएका छन् । बुधबार प्रतिनिधिसभा बैठकमा प्रधानमन्त्रीको भारत भ्रमणबारे जानकारी गराउँदै मन्त्री खनालले नेपाल-भारत सम्बन्धलाई थप सुदृढ बनाउन विभिन्न क्षेत्रमा सहमति भएको र त्यसअनुसार संयुक्त संयन्त्रहरू निर्माण गरिएको बताए । उनका अनुसार सीमा व्यवस्थापनका लागि गठन गरिएको ज्वोइन्ट बोर्डर म्यानेज्मेन्ट टिमको बैठक छिट्टै बस्ने तयारी भइरहेको छ । उक्त टोलीले हराएका सीमा स्तम्भको खोजी, सीमासम्बन्धी अभिलेख अद्यावधिक तथा नयाँ लगत तयार पार्ने लगायतका काम गर्नेछ । मन्त्री खनालले उक्त टोलीमा नेपाल र भारत दुवै देशका प्रतिनिधिहरू सहभागी रहेको जानकारी दिए । सीमा क्षेत्रमा देखिएका समस्या समाधान गर्न र सीमा व्यवस्थापनलाई व्यवस्थित बनाउन संयुक्त संयन्त्रमार्फत काम अघि बढाइएको उनको भनाइ थियो । उनले सीमा व्यवस्थापन मात्र नभई अन्य द्विपक्षीय विषयमा पनि सहकार्य विस्तार गर्न विभिन्न संयुक्त संयन्त्र गठन गरिएको उल्लेख गरे । यस्ता संयन्त्रमार्फत दुई देशबीचका साझा चासोका विषयमा नियमित संवाद र सहकार्यलाई प्रभावकारी बनाइने उनले बताए ।
जोहानेसबर्गमा भएको गोलाबारीमा कम्तीमा १२ जनाको मृत्यु
काठमाडौं । दक्षिण अफ्रिकाको जोहानेसबर्गमा सामूहिक गोलाबारी हुँदा कम्तीमा १२ जना वयस्कको मृत्यु भएको छ, जसमा तीन महिला सामेल छन् । यस गोलाबारीमा अन्य नौ जना घाइते भएका छन्, यी सबैलाई गोली लागेको हो । उनीहरूको उपचार विभिन्न अस्पतालहरूमा भइरहेको प्रहरीले जनाएको छ । यो घटना मंगलबार ढिलो राति क्लिभल्याण्डको एक सुकुम्बासी बस्ती (झुग्गी बस्ती) मा भएको हो । आक्रमणकारीहरूको खोजीकार्य जारी रहेको प्रहरीले जनाएको छ । प्रहरीले बयानमा भनेको छ, ‘एक पेट्रोल पम्प नजिकै एउटा सेतो टोयोटा क्वान्टमबाट १० जनाभन्दा बढी संदिग्धहरू ओर्लिए । यी संदिग्धहरू यस सुकुम्बासी बस्तीका दुवै बाटोबाट भित्र पसे र त्यसलाई चारैतिरबाट घेरेर गोलाबारी सुरु गरे । संदिग्धहरूले त्यहाँका स्थानीय मानिसहरूमाथि अन्धाधुन्ध गोलाबारी गरे र फेरि त्यही गाडीमा फरार भए ।’ दक्षिण अफ्रिका, विश्वकै सबैभन्दा बढी हत्या दर भएका देशहरूमध्ये एक हो । यहाँ हरेक दिन औसतमा ६० जनाको हत्या हुन्छ । यी सुकुम्बासी बस्तीहरूमा गोलाबारीका घटनाहरू सामान्य हुन् । कतिपय अवस्थामा यी घटनाहरू ग्याङ हिंसा वा व्यक्तिगत विवादसँग जोडिएका हुन्छन् । स्थानीय प्रहरीले बताएअनुसार उनीहरूलाई मङ्गलबार राति करिब ११ः१० बजे गोलाबारीको सूचना मिलेको थियो। त्यसपछि प्रहरी घटनास्थलमा पुगेको थियो। प्रहरीले आक्रमणको कारण भने अझै प्रष्ट भइनसकेको बताएको छ ।
प्रधानमन्त्रीको अभिव्यक्तिबारे परराष्ट्रमन्त्री : यो दशगजाको समस्या हो
काठमाडाैं । परराष्ट्रमन्त्री शिशीर खनालले दशगजा क्षेत्रमा देखिएका सीमा सम्बन्धी समस्याको समाधानका लागि नेपाल र भारतका सम्बन्धित संयन्त्रहरू सक्रिय रूपमा काम गरिरहेको बताएका छन् । बुधबार प्रतिनिधिसभा बैठकमा प्रधानमन्त्री वालेन्द्र शाहको हालैको सीमा विवादबारे दिएकाे अभिव्यक्तिबारे स्पष्ट पार्दै मन्त्री खनालले सीमा विवादका विषयमा प्रधानमन्त्रीले उठाएको अभिव्यक्ति तेस्रो पक्षको संलग्नता आवश्यक पर्ने विषय नभएको स्पष्ट पारे । उनले नेपालले यस विषयमा कूटनीतिक नोट पठाएको र भारतले पनि त्यसको जवाफमा नोट पठाइसकेको जानकारी दिए । नेपाल-भारतबीच खुला सीमा रहेको उल्लेख गर्दै उनले केही स्थानमा सीमांकन तथा नक्सांकनको काम अझै सम्पन्न हुन बाँकी रहेको बताए । मन्त्री खनालका अनुसार दशगजा क्षेत्रमा अतिक्रमण, एक देशका नागरिकले अर्को देशको भूभागमा बसोबास गर्ने तथा दुवै देशले एकअर्काको भूभाग प्रयोग गरिरहेको जस्ता समस्या देखिएका छन् । 'भारतले उपभोग गर्ने केही जग्गा नेपालतर्फ परेको छ भने नेपालले उपभोग गर्ने केही भूभाग भारततर्फ परेको अवस्था पनि छ,' उनले भने । यस्ता समस्यालाई व्यवस्थित गर्न दशगजा क्षेत्रको अतिक्रमण हटाउने, सीमा स्तम्भ निर्माण तथा सीमासम्बन्धी तथ्याङ्क संकलन र म्यापिङको काम दुवै देशका संयन्त्रमार्फत भइरहेको उनले बताए। कुन-कुन स्थानमा कस्ता समस्या छन् भन्नेबारे विस्तृत विवरण म्यापिङ सम्पन्न भएपछि उपलब्ध गराइने उनले जानकारी दिए ।
इजरायल पठाउने नाममा लिइने परीक्षामाथि सांसद राईको प्रश्न
काठमाडाैं । श्रम संस्कृति पार्टीका सांसद आर्यन राईले इजरायल रोजगारीका लागि लिइँदै आएको परीक्षाको प्रक्रियामाथि प्रश्न उठाएका छन् । बुधबार प्रतिनिधिसभा बैठकमा बोल्दै सांसद राईले सीआईआईएनले सञ्चालन गरेको भनिएको परीक्षामा सहभागी युवाहरूले विभिन्न समस्या भोग्नुपरेको गुनासो आएको बताए । उनले परीक्षाकाे फाराम भर्ने क्रममा सर्भर बारम्बार डाउन हुने, परीक्षा दिन नसकेका सहभागीले पुनः पाँच हजार रुपैयाँ तिरेर फाराम भर्नुपर्ने अवस्था रहेको तथा यसले युवामाथि अनावश्यक आर्थिक भार थपेको बताए । सांसद राईले परीक्षासम्बन्धी समस्याका कारण युवाहरू आन्दोलनमा उत्रिएको र आन्दोलनरत युवालाई प्रहरीले पक्राउ गरिरहेको विषयप्रति पनि सरकारको ध्यानाकर्षण गराए । 'पहिले अर्कै संस्थाले परीक्षा सञ्चालन गर्थ्यो, अहिले अर्कै संस्थालाई किन र कसरी जिम्मेवारी दिइयो ? विद्यार्थी तथा युवाहरूले सास्ती किन भोग्नुपरेको छ ?' उनले प्रश्न गरे । परीक्षा सञ्चालन हुने स्थानमा समेत विभिन्न व्यवस्थापकीय समस्या रहेको उल्लेख गर्दै उनले यसले सहभागीहरूलाई थप दुःख र खर्चको भार बोक्न बाध्य बनाएको बताए । सांसद राईले घटनाबारे निष्पक्ष छानबिन गरी परीक्षालाई पारदर्शी, व्यवस्थित र सहभागीमैत्री बनाउन सरकारसँग माग गरे ।
सेयर बजारमा ४ अर्बको कारोबार, ३ कम्पनीमा सकारात्मक सर्किट
काठमाडौं । बुधबार सेयर बजार सामान्य अंकले बढेको छ । नेपाल स्टक एक्सचेन्ज (नेप्से) परिसूचक २.५७ अंकले बढेर २७३६.१७ बिन्दुमा पुगेको हो । नेप्सेका अनुसार १२७ कम्पनीको सेयर मूल्य बढ्दा १३४ कम्पनीको सेयर मूल्य घटेको छ । १० कम्पनीको सेयर मूल्यमा भने कुनै परिवर्तन आएको छैन । बुधबार ३५६ कम्पनीको ९२ लाख कित्ता सेयर किनबेच हुँदा ४ अर्ब २९ करोड रुपैयाँ बराबरको कारोबार भएको छ । जसमध्ये सबैभन्दा धेरै कारोबार आँखु खोला जलविद्युतको भएको छ । आँखुको २८ करोड रुपैयाँ बराबरको कारोबार भएको छ । साथै सप्तकोशी डेभलपमेन्ट बैंकको २० करोड, सीटी होटलको १६ करोड, अप्पर हेवाखोलाको १४ करोड र सेन्ट्रल फाइनान्सको ११ करोड रुपैयाँ बराबरको कारोबार भएको छ । आज ३ कम्पनीको सेयर मूल्यमा सकारात्मक सर्किट लागेको छ । कालिन्चोक हाइड्रो, सोपन फर्मा र एपोलो हाइड्रोको सेयर मूल्य १४.९९ प्रतिशतले बढेका छन् ।
वैदेशिक रोजगारीमा नाममा ३० लाख बढी ठगी गर्ने ४ जना पक्राउ
काठमाडौं । वैदेशिक रोजगारीमा आकर्षक तलबको प्रलोभनमा पारी सर्वसाधारणसँग ३० लाखभन्दा बढी ठगी गरेको अभियोगमा चार जना पक्राउ परेका छन् । काठमाडौं उपत्यका अपराध अनुसन्धान कार्यालयको प्रहरी टोलीले सिन्धुपाल्चोकका २९ वर्षीय सुमन शाही, रामेछापका ४७ वर्षीय वेदबहादुर सुनुवार, झापाका ४५ वर्षीय अनिल अग्रवाल र तनहुँका ३७ वर्षीय विवेक अधिकारीलाई विभिन्न स्थानबाट पक्राउ गरेको हो । उनीहरुले क्रोएशिया, स्वीटजरल्याण्ड, अष्ट्रिया र फ्रान्स पठाइदिने भन्दै सर्वसाधारणसँग ठूलो रकम असुल गरेको अनुसन्धानबाट खुलेको छ । उनीहरूलाई आवश्यक अनुसन्धान तथा कारबाहीका लागि वैदेशिक रोजगार विभाग ताहाचल पठाइएको केन्द्रीय प्रहरी समाचार कक्षले जनाएको छ ।
प्रतिनिधिसभा बैठक सुरु
काठमाडौं । प्रतिनिधिसभा बैठक सुरु भएको छ । बुधबार बिहान ११ बजे बस्ने भनिएको बैठक दिउँसो २ बजेका लागि सरेको थियो । बैठक अपरान्ह सवा ३ बजेबाट सुरु भएको हो । प्रतिनिधिसभामा परराष्ट्रमन्त्री शिशिर खनाललाई बोल्न दिने र गत १७ गते प्रधानमन्त्री बालेन्द्र शाहले प्रतिनिधिसभामा बोलेको सीमासम्बन्धी विषयलाई रेकर्डबाट हटाउने सहमति भएसँगै बैठक सुरु भएको हो । जारी गतिरोध अन्त्य गर्ने उद्देश्यले सत्ता र विपक्षी दलबीचको संवादमा सहमति भएसँगै बैठक सुरु भएको हो । गत १७ जेठमा प्रधानमन्त्री बालेन शाहले नेपालले भारतको भूमि मिचेको विषयमा दिएको अभिव्यक्तिलाई लिएर संसद अवरुद्ध हुँदै आएको थियो ।
एमसीए नेपालद्वारा २९७ किमि प्रसारण लाइन निर्माण सुरु, दुई ठूला सबस्टेशन पनि बन्ने
काठमाडौं । मिलेनियम च्यालेञ्ज एकाउण्ट नेपाल विकास समिति (एमसीए नेपाल) ले बुधबार मिलेनियम च्यालेञ्ज कर्पोरेशन (एमसीसी) नेपाल कम्प्याक्टअन्तर्गत विद्युत् प्रसारण आयोजना सुरु गर्दै दुई नयाँ सबस्टेशन र २९७ किलोमिटर लामो प्रसारण लाइन निर्माण कार्य औपचारिक रूपमा शुभारम्भ गरेको छ । रातमाटे सबस्टेशन निर्माणस्थलमा आयोजित समारोहमार्फत रातमाटे सबस्टेशन, नयाँ दमौली सबस्टेशन तथा लप्सीफेदी–रातमाटे–न्यू हेटौँडा, रातमाटे–न्यू दमौली र न्यू दमौली–न्यू बुटवल प्रसारण लाइन खण्डहरूको निर्माण कार्य सुरु गरिएको हो । यो आयोजना संयुक्त राज्य अमेरिकाबाट प्राप्त ५५ करोड अमेरिकी डलर अनुदान र नेपाल सरकारको १९.७० करोड अमेरिकी डलर लगानीमा सञ्चालन भइरहेको हो । यसले नेपालको विद्युत् प्रसारण पूर्वाधारलाई अन्तर्राष्ट्रिय मापदण्डअनुसार विस्तार तथा सुदृढ बनाउने लक्ष्य लिएको छ । कार्यक्रममा सरकारी उच्च अधिकारी, एमसीसी तथा अमेरिकी दूतावासका प्रतिनिधि, विकास साझेदार, निर्माण कम्पनी, स्थानीय सरोकारवाला तथा सञ्चारकर्मीहरूको उपस्थिति रहेको थियो । एमसीए नेपालका अनुसार, यस कम्प्याक्टअन्तर्गत तीन वटा ४०० केभी क्षमताका सबस्टेशन तथा करिब ३१५ किलोमिटर प्रसारण लाइन निर्माण हुनेछ, जसले राष्ट्रिय विद्युत् ग्रीडलाई थप भरपर्दो बनाउनेछ । नेपाल विद्युत् प्राधिकरणका अनुसार, यो पूर्वाधारले प्रसारण अवरोध घटाउने, विद्युत् आपूर्तिको गुणस्तर सुधार गर्ने र दीर्घकालीन ऊर्जा माग व्यवस्थापनमा महत्वपूर्ण योगदान दिनेछ । समारोहमा बोल्दै अर्थ सचिव तथा एमसीए नेपाल सञ्चालक समितिका अध्यक्ष डा. घनश्याम उपाध्यायले यस आयोजनालाई देशको आर्थिक भविष्यसँग जोडिएको रणनीतिक लगानीका रूपमा व्याख्या गरे । त्यस्तै, नेपालका लागि अमेरिकी दूतावासका प्रतिनिधिले यो परियोजनाले नेपालको ऊर्जा भविष्यलाई मजबुत बनाउँदै घरायसी तथा औद्योगिक विद्युत् आपूर्तिमा उल्लेखनीय सुधार ल्याउने बताएका छन् । एमसीसी र एमसीए नेपालका अधिकारीहरूले यो आयोजना नेपाललाई क्षेत्रीय ऊर्जा बजारमा अझ प्रतिस्पर्धी र सक्षम बनाउने दिशामा महत्वपूर्ण कदम हुने बताएका छन् । निर्माण सम्पन्न भएपछि रातमाटे र नयाँ दमौली सबस्टेशन देशकै उच्च क्षमताका सबस्टेशनमध्ये पर्नेछन् । यसले नेपालको राष्ट्रिय प्रसारण सञ्जाललाई थप सुदृढ बनाउँदै दीर्घकालीन आर्थिक वृद्धि र औद्योगिक विस्तारमा महत्वपूर्ण योगदान पुर्याउने अपेक्षा गरिएको छ ।