भारतका पूर्वप्रधानमन्त्री मनमोहन सिंहको ९२ वर्षको उमेरमा निधन
काठमाडौं । भारतका पूर्वप्रधानमन्त्री मनमोहन सिंहको बिहीबार राति निधन भएको छ । उको ९२ वर्षको उमेरमा निधन भएको हो । सिंहआज घरमा अचानक बेहोस भएपछि उनलाई दिल्लीस्थित अखिल भारतीय आयुर्विज्ञान संस्थान (एम्स) लगिएको थियो। उमेरसँग सम्बन्धित स्वास्थ्य समस्याका कारण उनको लामौ समयदेखि उपचार भइरहेको थियो । बिहीबार घरमा अचानक बेहोस भएका उनलाई तुरुन्तै घरमा सामान्य उपचारपछि राति ८ः०६ बजे नयाँ दिल्लीस्थित एम्समा मेडिकल इमर्जेन्सीमा लगिएको थियो । ‘सबै प्रयासका बावजुद उहाँलाई बचाउन सकिएन र राति ९ः५१ बजे उनलाई मृत घोषित गरियो,’ एम्सले जारी गरेको विज्ञप्तिमा भनिएको छ। सिंहले ३३ वर्ष सेवा गरेपछि यसै वर्षको सुरुमा अवकाश विश्राम लिएका थिए । सन् १९३२ मा पञ्जाबमा जन्मिएका मनोमोहन सिंहले सन् २००४ देखि २०१४ सम्म दुई कार्यकाल भारतको प्रधानमन्त्रीको रूपमा काम गरे । सन् २००४ को लोकसभा चुनावमा अटल बिहारी बाजपेयी नेतृत्वको एनडीएविरुद्ध कंग्रेसले विजय हासिल गरेपछि उनले पहिलोपटक सन् २००४ मा प्रधानमन्त्री पदको शपथ लिएका थिए । उनले सन् २००९ देखि २०१४ सम्म दोस्रो कार्यकाल सम्हालेका थिए । उनले सन् २०१४ मा भारतीय प्रधानमन्त्री नरेन्द्र मोदीलाई जिम्मेवारी सुम्पिएका थिए । यसैबीच, भारतीय प्रधानमन्त्री मोदी,लगायतका सत्ताधारी दल र विपक्षी दलका नेताहरूले उनलाई एक असल एवं कर्तव्यनिष्ठ प्रधानमन्त्रीका रूपमा स्मरण गरेका छन् । प्रधानमन्त्री मोदीले सिंहको निधनको खबरले आफुलाई दुखी तुल्याएको बताएका छन् । उनका अनुसार भारतले आफ्ना एक सम्मानित नेता डा मनमोहन सिंहजीलाई गुमाएको छ। नम्र पृष्ठभूमिबाट उठेर उनले एक सम्मानित अर्थशास्त्रीको रूपमा आफ्नो पहिचान बनाएका थिए । उनले अर्थमन्त्रीलगायत सरकारका धेरै महत्वपूर्ण पदमा रहेर काम गरेका थिए ।
टोयोटाले नोभेम्बरमा बेच्यो ९ लाख २० हजार ५६९ गाडी, उत्पादन भने लगातार १० औं महिना घट्यो
काठमाडौं । अटो जायन्ट टोयोटा मोटरको विश्वव्यापी उत्पादन नोभेम्बरमा लगातार १० औं महिनामा घटेको अन्तर्राष्ट्रिय सञ्चारमाध्यमले जनाएका छन् । यद्यपि संयुक्त राज्य अमेरिका र चीनमा भने लगातार दोस्रो महिना बिक्री बढेको छ। विश्वको सबैभन्दा ठूलो अटोमेकरले नोभेम्बरमा ८ लाख ६९ हजार २३० सवारीसाधनहरू उत्पादन गरेको थियो, जुन गत वर्षको सोही महिनाको तुलनामा ६.२ प्रतिशतले कम हो । यो अक्टोबरको ०.८ प्रतिशत गिरावटभन्दा बढी हो । टोयोटाको अमेरिकी उत्पादन ११.८ प्रतिशतले घट्यो, यद्यपि अक्टोबरको अन्त्यतिर ग्रान्ड हाइल्याण्डर र लेक्सस टीएक्स एसयूभी मोडलहरूको उत्पादन फेरि सुरु भएको थियो । चीनमा उत्पादन १.६ प्रतिशतले घटेको छ, जुन अघिल्लो महिनाको ९ प्रतिशत गिरावटको तुलनामा राम्रो सुधार हो । बिक्रीका हिसाबले टोयोटाले नोभेम्बरमा ९ लाख २० हजार ५६९ सवारीसाधन बेचेको थियो, जसले नयाँ कीर्तिमान कायम गर्यो । जनवरीदेखि नोभेम्बरको अवधिमा टोयोटाको विश्वव्यापी उत्पादन अघिल्लो वर्षको सोही अवधिको तुलनामा ५.२ प्रतिशतले घटेर करिब ८ लाख ७५ हजार सवारीसाधनमा सीमित भयो, जबकि विश्वव्यापी बिक्री १.२ प्रतिशतले घटेको थियो । उत्पादन र बिक्रीको तथ्याङ्कमा टोयोटाको लेक्सस ब्रान्ड समावेश छ तर समूह कम्पनीहरूजस्तै हिनो र डाइहात्सु भने समावेश छैनन्। निक्की अखबारका अनुसार बीवाईडी र अन्य चिनियाँ ब्रान्डहरूको वृद्धिको बीचमा टोयोटाले सांघाईमा एक स्वतन्त्र प्लान्ट निर्माण गर्ने र लगभग २०२७ बाट आफ्नो लेक्सस लक्जरी ब्रान्डका लागि इलेक्ट्रिक कारहरू निर्माण गर्ने निर्णय गरेको छ ।
जापान एयरलाइन्समा साइबर आक्रमण, सेयर कारोबार २.५ प्रतिशतसम्म घट्यो
काठमाडौं । जापान एयरलाइन्सले बिहीबार साइबर आक्रमणको रिपोर्ट गरेको छ । एयरलाइन्सले यसबाट घरेलु र अन्तर्राष्ट्रिय उडानहरूमा ढिलाइ भएको तर पछि उक्त कारण पत्ता लगाएर समाधान गरेको बतायो । एयरलाइन्सको ब्यागेज चेक–इन प्रणालीमा समस्याहरूले धेरै जापानी विमानस्थलमा एक दर्जनभन्दा बढी उडानमा ढिलाइ भएको तर कुनै सामूहिक रद्द वा ठूलो अवरोध नभएको सार्वजनिक प्रसारक एनएचकेले बतायो । जापान एयरलाइन्स (जेएएल) अल निप्पन एयरवेज (एएनए) पछिको देशको दोस्रो ठूलो एयरलाइन्स हो । ‘हामीले समस्याको कारण पत्ता लगायौँ र सम्बोधन गर्यौँ । हामी प्रणाली पुनःस्थापना स्थितिको जाँच गरिरहेका छौँ’, जेएएलले सामाजिक सञ्जाल प्लेटफर्म एक्समा एक पोस्टमा भन्यो, ‘आज प्रस्थान गर्ने दुवै घरेलु र अन्तर्राष्ट्रिय उडानको बिक्री स्थगित गरिएको छ । कुनै पनि असुविधाका लागि हामी माफी चाहन्छौँ ।’ यसअघि बिहीबार जेएएलका प्रवक्ताले कम्पनीमाथि साइबर आक्रमण भएको बताएका थिए । स्थानीय समयानुसार बिहीबार बिहान ७ः२४ बजे नेटवर्क अवरोध सुरु भएको जेएएलले विज्ञप्तिमा जनायो । ‘त्यसपछि बिहान ८ः५६ बजे हामीले अवरोध सिर्जना गरिरहेको राउटर (नेटवर्कहरू बीच डाटा आदानप्रदान गर्ने उपकरण) लाई अस्थायी रूपमा अलग गर्यौँ’, विज्ञप्तिमा उल्लेख छ । यो खबर सार्वजनिक भएपछि जेएएलको सेयर बिहानको कारोबारमा २.५ प्रतिशतसम्म घट्यो । त्यसपछि केही सुधार भयो । एयरलाइन्स साइबर आक्रमणबाट प्रभावित हुने पछिल्लो जापानी कम्पनी मात्र हो । जापानको अन्तरिक्ष एजेन्सी जाक्साले सन् २०२३ मा अज्ञात संस्थाहरूले साइबर आक्रमण गरेर प्रवेश गरेको तर रकेट वा स्याटेलाइटबारे कुनै संवेदनशील जानकारी प्राप्त नभएको बताएको थियो । सोही वर्ष जापानको व्यस्त बन्दरगाहहरू मध्ये एक नागोया बन्दरगाह र्यान्समवेयर आक्रमणबाट प्रभावित भएको थियो । यसको दोष रुसमा आधारित साइबर अपराध सङ्गठन लकबिटलाई दिइएको थियो । जापानको साइबरट्याक्स विरुद्धको रक्षाका लागि जिम्मेवार एजेन्सी नेसनल सेन्टर अफ इन्सिडेन्ट रेडिनेस एन्ड स्ट्रेटेजी फर साइबरसिक्योरिटी (एनआइएससी) ले सन् २०२३ मा नै ह्याकरहरूले नौ महिनासम्म घुसपैठ गरेको बताएको छ । सन् २०२२ मा सरकारले टोयोटा आपूर्तिकर्तामा अवरोधको पछाडि साइबर आक्रमण भएको बताएको थियो । यसले शीर्ष बिक्री हुने अटो निर्मातालाई एक दिनका लागि घरेलु कारखानाहरूमा सञ्चालन रोक्न बाध्य तुल्याएको थियो । हालै लोकप्रिय जापानी भिडियो साझेदारी वेबसाइट निकोनिकोले ठूलो स्तरको साइबर आक्रमणको प्रभावमा परेको भन्दै जुन महिनामा आफ्ना सेवाहरू स्थगित गरेको थियो । रासस
