१९४ मै पाइन्छ वाणिज्य बैंकको सेयर, यी हुन् सस्तैमा पाइने बैंक
काठमाडौं । पछिल्लो समय पूँजी बजार निरन्तर ओरालो लाग्दै आइरहेको छ । नयाँ उचाईमा पुगेको नेपाल स्टक एक्सचेञ्ज (नेप्से) परिसूचक ओरालो लागेको हो । नेप्सेमा २५ वटा वाणिज्य बैंक सूचीकृत रहेका छन् । जसमा विभिन्न १० वटा वाणिज्य बैंकहरु मर्जरमा गएका छन् । मर्जरमा जानका लागि प्रारम्भिक सम्झौता पत्रमा हस्ताक्षर गरेका कारण नेपाल इन्भेष्टमेन्ट बैंक, बैंक अफ काठमाण्डू, कुमारी बैंक, एनसीसी बैंक, ग्लोबल आइएमई बैंक, सिभिल बैंक, मेगा बैंक र सेञ्चुरी कमर्सियल बैंकको सेयर कारोबार रोक्का रहेको छ । हाल १७ वटा वाणिज्य बैंकको मात्रै सेयर कारोबार भइरहेको छ । पछिल्लो तथ्याङ्क अनुसार सबैभन्दा धेरै महँगो सेयर मूल्य भएको बैंक नबिल बैंक रहेको छ । नबिल बैंकको सेयर मूल्य दोस्रो बजारमा प्रतिकित्ता ७८० रुपैयाँ रहेको छ । बैंकको सेयर मूल्य ५२ हप्तामा अधिकतम प्रतिकित्ता १ हजार ७४० रुपैयाँ र न्यूनतम ७२६ रुपैयाँ रहेको थियो । यस्तै, नबिल बैंकलाई एनआईसी एशिया बैंकले पच्छ्याइरहेको छ । एनआईसी एशिया बैंकको सेयर मूल्य प्रतिकित्ता ६१८.३० रुपैयाँ रहेको छ । बैंकको ५२ हप्तामा अधिकतम सेयर मूल्य ९३५.३० रुपैयाँ रहेको थियो भने न्यूनतम मूल्य प्रतिकित्ता ६०० रुपैयाँ रहेको थियो । यस्तै, स्ट्याण्डर्ड चार्टर्ड बैंकको सेयर मूल्य दोस्रो बजारमा प्रतिकित्ता ४०१.२० रुपैयाँ रहेको छ । बैंकको सेयर मूल्य ५२ हप्तामा अधिकतम मूल्य प्रतिकित्ता ५६१ रुपैयाँ र न्यूनतम मूल्य प्रतिकित्ता ३७५ रुपैयाँ रहेको थियो । यस्तै,एभरेष्ट बैंकको सेयर मूल्य प्रतिकित्ता ४७९.९० रुपैयाँ रहेको छ । बैंकको ५२ हप्तामा अधिकतम सेयर मूल्य ७४५ रुपैयाँ रहेको थियो भने न्यूनतम मूल्य प्रतिकित्ता ४११ रुपैयाँ रहेको थियो । यस्तै, हिमालयन बैंकको सेयर मूल्य पूँजी बजारमा प्रतिकित्ता ३२० रुपैयाँ रहेको छ । बैंकको सेयर मूल्य ५२ हप्तामा अधिकतम मूल्य ४८४ रुपैयाँ रहेको थियो भने न्यूनतम मूल्य प्रतिकित्ता २९० रुपैयाँ रहेको थियो । यस्तै, कृषि विकास बैंकको सेयर मूल्य प्रतिकित्ता ३१६ रुपैयाँ रहेको छ । बैंकको ५२ हप्तामा अधिकतम सेयर मूल्य ५६० रुपैयाँ रहेको थियो भने न्यूनतम मूल्य प्रतिकित्ता २९८ रुपैयाँ रहेको थियो । सबैन्दा सस्तो सेयर मूल्य भएको बैंकमा लक्ष्मी बैंक रहेको छ । लक्ष्मी बैंकको सेयर मूल्य प्रतिकित्ता १९४.७० रुपैयाँ रहेको छ । बैंकको ५२ हप्तामा अधिकतम सेयर मूल्य ३५८ रुपैयाँ रहेको थियो भने न्यूनतम मूल्य प्रतिकित्ता १८५ रुपैयाँ रहेको थियो । यस्तै, नेपाल एसबिआई बैंकको सेयर मूल्य प्रतिकित्ता २६३.५० रुपैयाँ रहेको छ । बैंकको ५२ हप्तामा अधिकतम सेयर मूल्य ४२२ रुपैयाँ रहेको थियो भने न्यूनतम मूल्य प्रतिकित्ता २५१ रुपैयाँ रहेको थियो । यस्तै, माछापुच्छ्रे बैंकको सेयर मूल्य प्रतिकित्ता २२४.१० रुपैयाँ रहेको छ । बैंकको ५२ हप्तामा अधिकतम सेयर मूल्य ४०२ रुपैयाँ रहेको थियो भने न्यूनतम मूल्य प्रतिकित्ता २१० रुपैयाँ रहेको थियो । यस्तै, सिद्धार्थ बैंकको सेयर मूल्य प्रतिकित्ता २९९ रुपैयाँ रहेको छ । बैंकको ५२ हप्तामा अधिकतम सेयर मूल्य ५३५.३० रुपैयाँ रहेको थियो भने न्यूनतम मूल्य प्रतिकित्ता २८६ रुपैयाँ रहेको थियो । यस्तै, सानिमा बैंकको सेयर मूल्य प्रतिकित्ता २५३ रुपैयाँ रहेको छ । बैंकको ५२ हप्तामा अधिकतम सेयर मूल्य ५२२ रुपैयाँ रहेको थियो भने न्यूनतम मूल्य प्रतिकित्ता २३३ रुपैयाँ रहेको थियो । यस्तै, एनएमबि बैंकको सेयर मूल्य प्रतिकित्ता २३२ रुपैयाँ रहेको छ । बैंकको ५२ हप्तामा अधिकतम सेयर मूल्य ४२७ रुपैयाँ रहेको थियो भने न्यूनतम मूल्य प्रतिकित्ता २२६ रुपैयाँ रहेको थियो । यस्तै, प्रभु बैंकको सेयर मूल्य प्रतिकित्ता २०१ रुपैयाँ रहेको छ । बैंकको ५२ हप्तामा अधिकतम सेयर मूल्य ४१०.८० रुपैयाँ रहेको थियो भने न्यूनतम मूल्य प्रतिकित्ता १९३ रुपैयाँ रहेको थियो । यस्तै, सिटिजन्स बैंकको सेयर मूल्य प्रतिकित्ता १९५.४० रुपैयाँ रहेको छ । बैंकको ५२ हप्तामा अधिकतम सेयर मूल्य ४०४.८० रुपैयाँ रहेको थियो भने न्यूनतम मूल्य प्रतिकित्ता १८० रुपैयाँ रहेको थियो । यस्तै, प्राइम कमर्सियल बैंकको सेयर मूल्य प्रतिकित्ता २२३ रुपैयाँ रहेको छ । बैंकको ५२ हप्तामा अधिकतम सेयर मूल्य ४९८ रुपैयाँ रहेको थियो भने न्यूनतम मूल्य प्रतिकित्ता २०९ रुपैयाँ रहेको थियो । यस्तै, सनराइज बैंकको सेयर मूल्य प्रतिकित्ता १९५.७० रुपैयाँ रहेको छ । बैंकको ५२ हप्तामा अधिकतम सेयर मूल्य ३३० रुपैयाँ रहेको थियो भने न्यूनतम मूल्य प्रतिकित्ता १८९.४० रुपैयाँ रहेको थियो । यस्तै, नेपाल बैंकको सेयर मूल्य प्रतिकित्ता २७५ रुपैयाँ रहेको छ । बैंकको ५२ हप्तामा अधिकतम सेयर मूल्य ५०६ रुपैयाँ रहेको थियो भने न्यूनतम मूल्य प्रतिकित्ता २६३ रुपैयाँ रहेको थियो ।
३ वटा बैंकको लाभांश घोषणा, कुन बैंकको कति ?
काठमाडौं । गत आर्थिक वर्षको नाफाबाट सेयरधनीहरलाई विभिन्न ३ वटा वाणिज्य बैंकले लाभांश वितरण गर्ने प्रस्ताव गरेका छन् । गत वर्षको भन्दा केही ढिला लाभांश वितरण गर्ने प्रस्ताव गरेपनि हालसम्म ३ वटा बैंकले मात्रै लाभांश वितरण गर्ने प्रस्ताव गरेका हुन् । कुमारी बैंक, सिटिजन्स बैंक र नेपाल इन्फ्रास्ट्रक्चर बैंक (निफ्रा) ले गत आर्थिक वर्षको नाफाबाट सेयरधनीहरुलाई लाभांश वितरण गर्ने प्रस्ताव गरेका हुन् । यी ३ वटै बैंकले बोनस सेयर वितरण नगर्ने भएका छन् । कुमारी बैंकले सेयरधनीलाई १२.५० प्रतिशत नगद लाभांश वितरण गर्ने प्रस्ताव गरेको छ । बैंकको असोज १४ गते बसेको बैंक सञ्चालक समितिको बैठकले उक्त लाभांश वितरण गर्ने प्रस्ताव गरेको हो । बैंकले आर्थिक वर्ष २०७८/०७९ को नाफाबाट चुक्ता पुँजीको १२.५० प्रतिशत नगद लाभांश (करसहित) वितरण गर्ने प्रस्ता गरेको हो । बैंकले बोनस सेयर वितरण नगर्ने भएको छ । हाल बैंकको चुक्ता पुँजी १४ अर्ब ७१ करोड रुपैयाँ छ । यस्तै, सिटिजन्स बैंकले गत आर्थिक वर्ष २०७८/०७९ को नाफाबाट चुक्ता पूँजीको सेयरधनीहरुलाई ९ प्रतिशत लाभांश वितरण गर्ने प्रस्ताव गरेको छ । बैंकको असोज ६ गते बसेको सञ्चालक समितिको बैठकले सेयरधनीलाई ९ प्रतिशत अर्थात् १ अर्ब २७ करोड ८० लाख ८७ हजार रुपैयाँ बराबरको नगद लाभांश वितरण गर्ने प्रस्ताव गरेको हो । बैंकको हालको चुक्ता पूँजी १४ अर्ब २० करोड ९ लाख ७४ हजार रुपैयाँ रहेको छ । बैंकले लाभांश वितरण गर्ने प्रस्ताव सहित आगामी कात्र्तिक ४ गते वार्षिक साधारण सभा बोलाएको छ । बैंकको सभाल बिहान ११ बजे काठमाडौंमा हुनेछ । यस्तै, नेपाल इन्फ्रास्ट्रक्चर बैंक (निफ्रा) ले सेयरधनीलाई नगद लाभांश वितरण गर्ने निर्णय गरेको छ । बैंकले आर्थिक वर्ष २०७८/०७९को नाफाबाट सेयरधनीलाई ४.२१०५ प्रतिशत नगद लाभांश वितरण गर्ने प्रस्ताव गरेको हो । बैंकको असोज ६ गते बसेको सञ्चालक समितिको बैठकले कर समेत गरी सो मात्राको नगद लाभांश वितरण गर्ने प्रस्ताव गरेको हो । हाल कम्पनीको चुक्ता पुँजी २१ अर्ब ६० करोड रुपैयाँ छ । यी तीन वटै बैंकको प्रस्तावित लाभांश नेपाल राष्ट्र बैंकबाट स्वीकृति भई बैंकको आगामी वार्षिक साधारण सभाले पारित गरेपछि सेयरधनीहरुलाई वितरण गरिनेछ ।
आधा दर्जन बढी ठूला बैंकको सेयर कारोबार रोक्का
काठमाडौं । पछिल्लो समय वाणिज्य बैंकहरु धमाधम मर्जरमा जान थालेका छन् । हालसम्म एक दर्जन वाणिज्य बैंकहरुले मर्जरमा प्रक्रियामा सामिल भइसकेका छन् । जसमध्ये दुई वटा वाणिज्य बैंकको एकीकृकत कारोबार समेत गरिसकेका छन भने १० वटा वाणिज्य बैंकहरु मर्जर प्रक्रियामा रहेका छन् । नेपाल इन्भेष्टमेन्ट (एनआईबिएल) र मेगा बैंक, ग्लोबल आइएमई र बैंक अफ काठमान्डू (बीओके), हिमालयन बैंक र सिभिल बैंक, प्रभु बैंक र सेञ्चुरी बैंक र कुमारी बैंक र एनसीसी बैंकबीच मर्जर सम्झौता भएको छ । नबिल बैंकले नेपाल बङ्गलादेश बैंकलाई प्राप्ति गरि एकीकृत कारोबार गरिसकेको छ । मर्जर प्रक्रियाका कारण अधिकांश बैंकहरुको नेपाल स्टक एक्सचेञ्ज (नेप्से) मा सेयर कारोबार रोक्का भएको छ । हाल नेपाल इन्भेष्टमेन्ट बैंक, मेगा बैंक, ग्लोबल आइएमई बैंक, बैंक अफ काठमाण्डू, सिभिल बैंक, सेञ्चुरी कमर्सियल बैंक, एनसीसी बैंक र कुमारी बैंकको सेयर कारोबार दोस्रो बजारमा रोक्का रहेको छ । नेपाल धितोपत्र बोर्डले मर्जर तथा एक्विजिशन सम्बन्धी सेयर कारोबार रोक्का निर्देशिकाको प्रारम्भिक मस्यौदा सार्वजनिक गरिसकेको छ । तर, कारोबार रोक्का सम्बन्धी निर्देशिकालाई अन्तिम रुप दिएको छैन । लगानीकर्ता तथा सर्वसाधारणको राय सुझाव लिनको लागि बोर्डले मस्यौदा सार्वजनिक गरेको थियो । मस्यौदाका अनुसार अब मर्जर तथा एक्विजिशनमा जाने कम्पनीहरुको सेयर कारोबार बढीमा १५ दिन मात्रै रोक्का हुनेछ । आधारभूत सेयरधनीहरुको सेयर कारोबार भने मर्जर सम्झौता लगत्तै रोक्का हुने मस्यौदामा उल्लेख छ । बोर्डले दशैं बिदापछि नै सो निर्देशिका लागू गर्ने गरी अन्तिम रुप दिइरहेको बताएको छ । नेपाल इन्भेष्टमेन्ट बैंक र मेगा बैंकबीच गत जेष्ठ २७ गते मर्जर सम्झौता भएको थियो । दुवै बैंकको सेयर कारोबार जेष्ठ ३० गतेदेखि नै रोक्का भएको थियो । नेपाल इन्भेष्टमेन्ट बैंक र मेगा बैंक एक आपसमा गाभ्ने सहमति भएसँगै सेयर कारोबार रोक्का भएको हो । दुवै बैंकले नेप्सेलाई पत्र लेख्दै २७ जेठ २०७९ मा दुवै बैंक एक आपसमा गाभ्ने÷गाभिनेबारे प्रारम्भिक समझदारी भएको जानकारी गराएका थिए । नेपाल इन्भेष्टमेन्ट बैंक र मेगा बैंक १००ः९० को अनुपातमा मर्ज हुने भएका हुन् । अर्थात नेपाल इन्भेष्टमेन्ट बैंकको १०० कित्ता बराबर मेगा बैंकले ९० कित्ता सेयर पाउने छ । मर्जरपछि बैंकको नाम नेपाल इन्भेष्टमेन्ट मेगा बैंक राख्ने प्रारम्भिक सहमति भएको छ । साथै मर्जरपश्चात् बैंकको अध्यक्षमा पृथ्वी बहादुर पाण्डे र प्रमुख कार्यकारी अधिकृत ज्योतिप्रकाश पाण्डे बन्ने सम्झौता भएको छ । यस्तै, ग्लोबल आइएमई बैंक र बैंक अफ काठमाण्डूबीच गत असार २ गते मर्जर सम्झौता भएको थियो । दुवै बैंक मर्जर प्रक्रियामा सामिल भएकाले नेप्सेले जेठ २ गतेदेखि दुबैं बैंकको सेयर कारोबार रोक्का गरेको थियो । मर्जर पश्चात् बन्ने बैंकको नाम ग्लोबल आइएमई बिओके राख्ने सहमति भएको छ । मर्जरपश्चात् बन्ने बैंकको प्रमुख कार्यकारी अधिकृत (सीईओ) को रत्नराज बज्राचार्य बन्ने छन् । ग्लोबल आइएमई बैंक र बैंक अफ काठमाण्डको हाललाई १ः१ को स्वाप रेसियो कायम गरी मर्जर गर्ने सम्झौता भएको छ । तर ग्लोबल आइएमई बैंक र बैंक अफ काठमाण्डूको सम्पत्ति तथा दायित्वको मूल्याङ्कनबाट शिफारिस भई आउने स्वाप रेसियोबाट अन्यथा कायम हुन आएमा सोही अनुसार समायोजन हुने जनाएको छ । यस्तै, गत असार २९ गते हिमालयन बैंकले सिभिल बैंकलाई प्राप्ति गर्न प्रारम्भिक सम्झौता पत्रमा हस्ताक्षर गरेको थियो । हिमालयन बैंकले सिभिल बैंकलाई प्राप्ति गर्ने भएपछि दोश्रो बजारमा सिभिल बैंकको सेयर कारोबार रोक्का भएको थियो । नेप्सेले असार ३० गतेदेखि सिभिलको सेयर कारोबार रोक्का गरेको थियो । सिभिल बैंकको १०० कित्ता सेयर हुने सेयरधनीले हिमालयन बैंकमा ८१ कित्ता सेयर हुनेछ । अर्थात् हिमालयन बैंकले १००ः८१ को स्वाप रेसियोमा सिभिल बैंकलाई गाभ्ने भएको हो । प्राप्तिपश्चात् बन्ने बैंकको नाम हिमालयन बैंक हुनेछ भने सीईओमा हिमालयन बैंकको अशोक राणा र बरिष्ठ डेपुटी सीईओमा सिभिल बैंकका सुनिल कुमार पोख्रेल बन्ने छन् । यस्तै, प्रभु बैंक र सेञ्चुरी कमर्सियल बैंकबीच गत साउन १५ गते मर्जर सम्झौता भएको थियो । मर्जर प्रक्रियामा सहभागी भएसँजै सेञ्चुरी कमर्सियल बैंकको सेयर कारोबार साउन १६ गतेदेखि रोक्का भएको थियो । दुबै बैंकबीच १ः१ अनुपातको रेसियोमा मर्ज हुने भनिएपनि यसमा परिवर्तन हुन सक्नेछ । मर्जर पश्चात् प्रभु बैंकको नामबाट एकीकृत कारोबार हुनेछ । मर्जरपछि बैंकको सीईओमा प्रभु बैंकका अशोक शेरचन र डेपुटी सीईओमा सेञ्चुरी बैंकका सीईओ मनोज न्यौपाने बन्नेछन् । यस्तै, एनसीसी बैंक र कुमारी बैंकबीच असोज १० गते मर्जर सम्झौता भएको थियो । मर्जरमा जाने सम्झौता भएसँगै असोज ११ गतेदेखि दुवै बैंंकको सेयर कारोबार रोक्का भएको हो । यी दुई बैंकबीच १ः१ स्वाप रेसियोमा मर्जर सम्झौता भएको हो । मर्जरपछि बैंकको प्रमुख कार्यकारी अधिकृत एनसीसी बैंकका रमेशराज अर्याल बन्नेछन् । कुमारी बैंकका रामचन्द्र खनाल बरिष्ठ प्रमुख कार्यकारी अधिकृत हुने छन् । मर्जरपछि बैंकको नाम कुमारी बैंक हुने बताइएको छ ।
