नयाँ पुस्तालाई समेत स्थान दिँदै महालक्ष्मी लाइफ इन्स्योरेन्स
काठमाडौं । नेपालकै कान्छो जीवन बीमा कम्पनी महालक्ष्मी लाइफ इन्स्योरेन्सले अनुभवीदेखि नयाँ पुस्ताका जनशक्तिलाई समेत कम्पनीमा स्थान दिँदै आएको छ । अनुभवी र नयाँ पुस्तालाई बीमा क्षेत्रमा समेट्ने अभियान स्वरुप पछिल्लो समय बीमा बजारमा रहेका कर्मचारीलाई दक्ष बनाउन कम्पनीले विभिन्न समयमा प्रशिक्षण कार्यक्रम संचालन गर्दै आएको हो । महालक्ष्मी लाइफ इन्स्योरेन्स कम्पनीका डेपुटी सीईओ रामेश्वर श्रेष्ठले बीमा बजारमा कामगर्ने जनशक्तिलाई दक्ष बनाउन प्रशिक्षणहरू दिँदै आएको बताए । ‘बीमा बजारमा काम गर्न चाहने कर्मचारीमा बीमाका बारेमा सैद्धान्तिक तथा प्रयोगात्मक ज्ञान हुन आवश्यक हुन्छ,’ उनले भने ‘हामी आफै तालिमको आयोजना गरेर कर्मचारीलाई यस्तो ज्ञान दिइरहेका छौं ।’ श्रेष्ठले बीमा बजारमा आफूहरूको कम्पनी नयाँ उत्साहका साथ उपस्थित भएको र यसले बजारलाई थप स्वस्थ बनाउन मद्दत मिलेको बताए । महालक्ष्मी लाइफ इन्स्योरेन्स कम्पनीले यसरी दिन्छ तालिम महालक्ष्मी लाइफ इन्स्योरेन्स कम्पनीले नयाँ कर्मचारीहरूलाई आफ्नो कार्यालयमै तालिम दिँदै आएको छ । यस्तै, बीमा क्षेत्रकै नियामक निकाय बीमा समितिले दिने तालिममा सो कम्पनीको सहभागिता रहेको पाइन्छ । साथै, भोलिका दिनमा अन्य तालिममा समेत आफूहरू सकेसम्म सहभागी हुने कम्पनीको उदेश्य रहेको छ । बीमा क्षेत्रमा दक्ष कर्मचारी मात्र दिगो हुने हुँदा कम्पनीले आफ्ना कर्मचारीलाई दक्ष बनाउने अभियान थालनी गरेको हो । दक्षतालाई बढ्वा गर्न नसकेको अवस्थामा कर्मचारीहरूले बीमा क्षेत्रबाट हात झिक्नु पर्ने अवस्था नआओस् भन्ने हाम्रो ध्येय हो, डेपुटी सीईओ श्रेष्ठले भने ‘ अहिले आफू दक्ष बन्नुभन्दा पनि कम्पनी फेर्नुलाई उत्तम उपायको रुपमा लिइदै आएको छ । महालक्ष्मी इन्स्योरेन्स कम्पनीले आफ्नो कम्पनीमा आवद्ध कर्मचारीहरूको हितलाई प्राथमिकतामा राख्दै नयाँ कर्मचारीहरुलाई विभिन्न विभागमा काम सिक्ने मौका दिँदै आएको छ । यसरी मौका दिएको अवस्थामा कर्मचारीहरुको सिकाइ अनुसार कम्पनीले पद बढुवा समेत गर्ने गरेको छ । प्रशिक्षणका लागि बजेट भन्दा समय दिँदै महालक्ष्मी महालक्ष्मी लाइफ इन्स्योरेन्स कम्पनीले कर्मचारीहरुको प्रशिक्षणका लागि भनेर कुनैपनि बजेट छुट्याएको छैन तर, इच्छुकहरूलाई भने प्रथमिकता दिँदै आएको छ । सोही इच्छुकहरूलाई प्राथमिकतामा राखेका कारण कम्पनीले राजधानी भित्रका आफ्ना सबै शाखाका इन्चार्जहरूमा नयाँ व्यक्तिलाई अवसर दिदै आएको छ । यस कारण राखिन्छ बीमा कम्पनीहरुमा नयाँ कर्मचारी महालक्ष्मी लाइफ इन्स्योरेन्स कम्पनीले नयाँ कर्मचारीहरूमा काम गर्ने उत्साह धेरै हुने भएकाले बीमा क्षेत्रमा त्यस्ताले स्थान पाउने बतायो । तर बीमा कम्पनीले पनि ६ महिना काम गरेको कर्मचारी र नयाँ कर्मचारीहरु छन् भने ६ महिनाको अनुभव हासिल गरेकालाई प्राथमिकता राख्दै आएको छ । साथै, कर्मचारीहरूले समेत केही नजानेको अवस्थामा कुनैपनि कम्पनीमा प्रवेश गर्न रुचाउने र सिकेपछि अर्को कम्पनीमा जान रुचाउने गरेको पाइन्छ । अवसर खोज्दै बाहिरिने कर्मचारी अहिले दिक्क मान्दै कम्पनी छाड्दै केही समय पहिला बीमा क्षेत्रमा कर्मचारीहरुले आफ्नो बढुवा (प्रमोशन) खोज्दै कम्पनी परिवर्तन गर्ने चलन रहेको थियो । तर, आजभोलि भने बीमा कम्पनीमा काम गर्दै आएका कर्मचारीहरूले आफ्नो कम्पनीबाट दिक्क लागेको अवस्थामा अर्को कम्पनीमा प्रवेश गर्न रुचाउने परिपाटी बढदै गएको पाइन्छ । यसमा भने विज्ञहरूले बीमा कम्पनीको संख्यामा वृद्धी भएको कुरालाई जोड दिएका छन् । चाँडै कम्पनी परिवर्तन गर्नु अव्यवसायिक महालक्ष्मी लाइफ इन्स्योरेन्स कम्पनीले दिएको जानकारी अनुसार चाँडै कम्पनी परिवर्तन गर्नु अव्यसायिक हो । उनले कर्मचारीले ६ महिना वर्ष दिनमा केही सीप हासिल गर्न तथा सिक्न कम्पनी परिवर्तन गर्नु व्यवसायिक नै मानिएपनि २ महिना ३ महिनामा नै कम्पनी परिवर्तन गर्नु अव्यसायिक नभएको बताए । साथै, छिट्टै कम्पनी परिवर्तन गर्नुले कर्मचारीमा दिगोपना रहेको छैन । वैदेशिक तालिममा महालक्ष्मीको सहभागिता न्यून महालक्ष्मी लाइफ इन्स्योरेन्स कम्पनीले वैदेशिक रोजगारीमा आफ्नो सहभागिता न्यून रहेको जनाएको छ । कम्पनी आफै उदाउने क्रममा रहेकोले वैदेशिक रोजगारीमा सहभागीता न्यून रहेको बताएको हो । कम्पनीले बीमा समिति, पूनर्बीमा तथा आफ्ना आन्तरिक तालिम नै कर्मचारीहरुलाई सिपालु बनाउने स्थान रहेको बताएको छ । विभाग प्रमुखमा अनुभवी, शाखाहरूमा नयाँ कर्मचारी कम्पनीको विभागमा प्रमुखमा अनुभवी कर्मचारीहरू राखेको छ । उनै कर्मचारीबाट शाखाहमा रहेका नयाँ कर्मचारीहरुले सिक्ने मौका पाउँछन् । शाखामा रहेका कर्मचारीहरूले भोलिका दिनमा बीमा क्षेत्र हाक्ने सिप ग्रहण गर्ने मौका पाएपनि विभाग प्रमुखहरूमा भने वर्तमान अवस्था सम्हाल्ने अनुभवीहरु चाहिने बताए । यस्ता छन् आगामी दिनमा कम्पनीको रणनीति कम्पनीले आगामी दिनमा क्षेत्रगत रुपमा सक्रिय भएर काम भएको छ । देशको विभिन्न स्थानमा आफूहरु सक्रिय रहँदै आएको र आगामी दिनमा समेत सो कुरालाई निरन्तरता दिने इन्स्योरेन्स कम्पनीको तर्क छ । कम्पनीले इलाम, बुटवल, नेपालगंजमा बीमा सम्बन्धी तालिम संचालन गरिसकेको छ । यस्तै, तिहार पछाडि नै कम्पनीले नारायणघाटका कर्मचारीहरुर्ला तालिम दिने योजना बनाएको छ । हाल बीमा सम्बन्धी राम्रो इन्स्टिच्युटको अभाव रहेकाले राम्रा जनशक्ती उत्पादनमा समस्या रहेको कम्पनीको बुझाइ रहेको छ । आगामी दिनमा भने बीमा क्षेत्रको कर्मचारीहरूलाई दक्ष बनाउन सो क्षेत्रमा नेपाल आफैले समेत आत्मनिर्भरताको बाटो अपनाउन आवश्यक रहेको देखिन्छ । हाल एक्चुरीदेखि अन्य कुरामा भारतमा भर पर्नु पर्ने अवस्था रहँदै आएपनि नेपालमा सम्भव हुने कुराहरूमा सुधार गर्न सकेमा बीमा क्षेत्रलाई थप विकास गर्न सकिने उनीहरूको भनाइ छ ।
बैंकलाई बीमा गर्न नदिँदा बीमा बजारमा ‘सन्नाटा’, जीवन बीमा कम्पनी बढी प्रभावित
काठमाडौं । बैंकलाई बीमाको संस्थागत अभिकर्ताको रुपमा काम गर्न नदिने नेपाल राष्ट्र बैंकको नीतिको असर बीमा बजारमा देखिन थालेको छ । मौद्रिक नीतिमार्फत् आएको राष्ट्र बैंकको यो नीति कार्यान्वयनको ३ महिना पुग्नै लाग्दा यसले बीमा बजारमा प्रत्यक्ष र अप्रत्यक्ष रुपमा असर देखिन थालेको हो । चालु आर्थिक वर्षको पहिलो त्रैमास सकिएसँगै त्रैमासिक रिपोर्ट बनाउने तयारीमा रहेका बीमा कम्पनीहरुले त्यसको संख्यात्मक तथा गुणात्मक समीक्षा गर्न थालेका छन् । बैंक र बीमा कम्पनीहरुबीच बैंकास्योरेन्सको नाममा सम्झौता भई कार्यान्वयन हुँदै आएको यस्तो कारोबारमा रोक लागेसँगै बीमकहरुलाई त्यसको असर कसरी घटाउने भन्ने चिन्ताले सताउन समेत थालेको छ । के थियो मौद्रिक नीतिमा ? मौद्रिक नीतिले बैंक तथा वित्तीय संस्थाहरुबाट कर्जा लिँदा राखिने सम्पत्तिको बीमा गर्न ऋणीले बीमा कम्पनी छनोट गर्न पाउने र ऋणसँग सम्बन्धित बीमाबाहेक अन्य बीमा पोलिसी बैंकले बेच्न नपाउने व्यवस्था गरिएको छ । ‘बैक तथा वित्तीय संस्थाले कर्जा प्रवाहका क्रममा ऋणी स्वयम्ले छनोट गरेको बीमा कम्पनीबाट मात्र कर्जाको सुरक्षण स्वरुप राखिएको सम्पत्तिको बीमा गराउनु पर्ने र कर्जासँग प्रत्यक्ष रुपले सम्बन्धित बीमा पोलिसी बाहेक अन्य कुनैपनि प्रकारको बीमा पोलिसी बिक्री गर्न नपाउने व्यवस्था गरिनेछ ।’ मौद्रिक नीतिमा भनिएको छ । मौद्रिक नीतिको यही व्यवस्थाबमोजिम राष्ट्र बैंकले बैंकहरुलाई आवश्यक सर्कुलर समेत पठाइसकेको छ । मौद्रिक नीतिमा उल्लेख गरिएको ‘ऋणसँग सम्बन्धित बीमा’ भन्ने वाक्यांशले निक्षेप तथा कर्जा सुरक्षण कोषमा गर्ने ऋणको अनिवार्य बीमालाई बुझाउँछ । त्यसैले त्यो व्यवस्थाले अन्य प्रकारको बीमामा रोक नै लगाएको छ । अर्कोतर्फ बैंकबाट ऋण लिने ऋणीले आफ्नो सम्पत्तिको बीमा गर्दा बीमा कम्पनी आफैंले छनोट गर्न पाउने भएपछि बैंक र बीमा कम्पनीबीच हुनसक्ने अप्रत्यक्ष सहमतिको सम्भावनालाई समेत यसले अन्त्य गरिदिएको छ । बीमा कम्पनीहरुलाई तीनथरी प्रभाव बैंकास्योरेन्समा रोक लगाएसँगै बीमा कम्पनीहरुलाई खासगरी तीनओटा असर परेको बीमकहरु बताउँछन् । यसले एकातर्फ बीमा क्षेत्रको व्यापारमा प्रत्यक्ष असर पारेको छ भने अर्कोतर्फ बैंकमार्फत् विस्तार भएको बीमाको पहुँचलाई रोकिदिएको छ । त्यस्तै, बैंक र अन्य संस्थागत अभिकर्ता तथा बैंक र अन्य व्यक्तिगत अभिकर्ताबीच देखिने प्रतिस्पर्धात्मक वातावरणलाई समेत यसले प्रभाव पारेको तर्क बीमकहरुको छ । यी तीनओटै प्रभावलाई कम आँक्न नमिल्ने समेत उनीहरु बताउँछन् । बैंकास्योरेन्स बन्द हुँदा बीमाको बजार कति घट्यो भन्ने सम्बन्धमा बीमकहरुको एकमत छैन । कसैले यसले खासै असर नगरेको बताउँदा कसैले बजार नै डामाडोल हुँदै गरेको प्रतिक्रिया समेत अप्रत्यक्ष रुपले दिन थालेका छन् । सूर्या लाइफ इन्स्योरेन्स कम्पनीका प्रमुख कार्यकारी अधिकृत शिवानाथ पाण्डेले बैंकलाई संस्थागत अभिकर्ता बन्न रोक लगाएपछि बीमा व्यवसाय घट्ने कुरामा शंकै नभएको बताए । त्यसलाई कसरी सामना गर्ने विषय अहिले महत्वपूर्ण भएको उनी बताउँछन् । ‘संस्थागत अभिकर्तामा रोक लगाएपछि व्यवसाय घट्नु स्वभाविक नै हो तर हामीले त्यसको वैकल्पिक व्यवस्था गरेर कसरी बजार बढाउने भन्ने तर्फ ध्यान दिनु आवश्यक छ’ उनले भने । अजोड इन्स्योरेन्स कम्पनीका प्रमुख कार्यकारी अधिकृत कुमार बहादुर खत्री भने निर्जीवन बीमा बजारमा यो व्यवस्थाले खासै ठूलो असर नगरेको बताउँछन् । जीवन बीमा कम्पनीहरुलाई भने यसले केही असर गरेको हुनसक्ने उनको अनुमान छ । राष्ट्र बैंकले त्यस्तो रोक लगाएपछि अहिले बीमा समिति पनि वैकल्पिक उपायहरुको खोजी गरिरहेको छ । समितिका कार्यकारी निर्देशक राजुरमण पौडेल त्यस्तो नीतिबाट पर्ने प्रत्यक्ष र अप्रत्यक्ष असरलाई हटाउँदै बीमा बजारलाई थप विस्तार गर्दै लैजानेतर्फ विभिन्न विकल्पबारे छलफल भइरहेको बताए । उनले स्थानीय सरकारहरुसँग स्थानीय तहसम्म बीमा पहुँच पुर्याउन के कसरी सहकार्य गर्न सकिन्छ भनेर छलफल गर्दै आएको समेत बताए । गत असार मसान्तसम्म संस्थागत अभिकर्ता मार्फत् हुने बीमाको कुल बजारहिस्सा ३ प्रतिशत मात्रै छ यद्यपि यो हिस्सा पछिल्लो एक वर्षभित्रै कायम भएको हो । एक वर्षकै दौरानमा यति ठूलो बजारहिस्सा कायम गर्न सफल भएको बजार बन्द भएकोले यो क्षेत्रमा एक प्रकारले सन्नाटा नै छाएको हो ।
नेपाल बैंकका सीइओ अधिकारीले लिए शपथ
काठमाडौँ । नेपाल बैंक लिमिटेडका नवनियुक्त प्रमुख कार्यकारी अधिकृत(सीईओ) कृष्णबहादुर अधिकारीलाई संचालक समितिका अध्यक्ष वासुदेव अधिकारीले पद तथा गोपनीयताको शपथ गराएका छन् । प्रधान कार्यालयमा असोज १५ गते आयोजित एक कार्यक्रममा सपथ ग्रहण गराइएको हो । सो अवसरमा संचालक समितिका अध्यक्ष वासुदेव अधिकारीले उच्चतम व्यवसायिक अभ्यास सहित उम्मेदवारहरु मध्ये योग्यतम व्यक्तिलाई बैंकको प्रमुख कार्यकारी अधिकृत चयन गरिएको वताउँदै यस कार्यमा नेपाल सरकार, बैंकभित्रका कर्मचारी युनियन र सम्वद्ध सरोकारवालाबाट प्राप्त सहयोगप्रति सराहना गरे । बैंकका संचालक दीपेन्द्रविक्रम थापाले नवनियुक्त प्रमुख कार्यकारी अधिकृत अत्यन्त व्यावसायिक व्यक्तित्व रहेको वताउँदै उनको कार्यकाल सबै सरोकारवालामा बैंक होस् त नेपाल बैकजस्तै अर्थात बैंक भनेकै नेपाल बैंक भन्ने मान्यता स्थापित गर्न सफल रहोस् भन्ने शुभेच्छा प्रकट गरे । सो अवसरमा नवनियुक्त सीईओ अधिकारीले नेपालकै अगुवा बैकमा प्रमुख कार्यकारी पदमा आफुलाई दिईएको विश्वासपूर्ण जिम्मेवारीप्रति हरदम इमान्दार रही नेपालको बैकिङ इतिहासको धरोहरको रुपमा रहेको नेपाल बैकको श्रीवृध्दिका लागि नैतिकतापूर्ण एवम् व्यवसायिक बैंकिङ अभ्याससहित मन, बचन र कर्मले समर्पित रहने प्रतिवद्धता प्रकट गरे । अधिकारीलाई असोज ११ गतेको बैठकले प्रमुख कार्यकारी अधिकृतमा छनोट गर्ने निर्णय गरेको थियो ।
