सम्पत्ति बीमा निर्देशन संसोधन: हाइड्रोपावरको बीमा गर्दा आतंकवाद अनिवार्य
काठमाडौं । नेपाल बीमा प्राधिकरणले सम्पत्ति बीमा निर्देशन, २०८० संसोधन गरेको छ । निर्देशन संसोधन गरेर प्राधिकरणले जलविद्युतको बीमामा आतंकवाद, हुलदंगा तथा द्वेषपूर्ण कार्यको जाखिमको व्यवस्था अनिवार्य गरेको छ । यसअघि आतंकवाद, हुलदंगा तथा द्वेषपूर्ण कार्यको जाखिमको व्यवस्था बीमितका लागि ऐच्छिक थियो । जसको बीमाशुल्क ६ महिनासम्म ०.३० प्रति हजार र ६ महिनादेखि १ वर्षसम्म ०.५० प्रति हजार रुपैयाँ थियो । अब भने जलविद्युतको बीमा गर्दा आतंकवाद, हुलदंगा तथा द्वेषपूर्ण कार्यको जाखिमको व्यवस्था बीमा कम्पनीले स्वत: गर्नुपर्ने छ । त्यसका लागि जलविद्युतको सम्पत्ति बीमा अन्तर्गतको बीमाशुल्कमा नै समेटिएको हुन्छ । विगतमा आतंकवादलाई ऐच्छिक रूपमा राखिएको थियो र जलविद्युतका प्रवर्द्धकहरूले बीमा गर्दा सो आतंकवादको बीमा नगर्न पाउँथे । त्यसका लागि सोबापत उनीहरूले ०.५ प्रतिहजार रुपैयाँसम्म बीमाशुल्क कम तिर्नुपर्ने हुन्थ्यो ।
ओली भन्छन्- सर्वोच्चको फैसलाले जनताको स्थायी बसोवास नै मासिन्छ
प्रधानमन्त्री केपी शर्मा ओली । काठमाडौं । प्रधानमन्त्री केपी शर्मा ओलीले काठमाडौं उपत्यकाका नदी किनारमा थप २० मिटर छोड्नुपर्ने सर्वोच्च अदालतको फैसलालाई कार्यान्वयन गर्न नसकिने बताएका छन् । सोमबार उपत्यकाव्यापी सडक बिस्तार पीडित संघर्ष समिति तथा खोला मापदण्ड सरोकार समूहसँगको भेटका क्रममा प्रधानमन्त्री ओलीले यस्तो बताएका हुन् । उनले सर्वोच्च अदालतको सो फैसलाबाट आफूलाई ठूलो देखाउन खोज्ने र जनताको वास्ता नगर्ने केही मानिसहरू मात्रै खुशी भएको बताए । प्रधानमन्त्री ओलीले सर्वोच्चको उक्त फैसलाले जनताको स्थायी बसोवास नै मासिने बताए । फेरि नयाँ बिस्तार गर्दा २०/२० मिटर छोड्दा चौथाईं काठमाडौं सकिने उनकाे भनाइ छ । उनले सर्वोच्चको उक्त फैसला पर्याप्त अध्ययन बिना आएको जिकिर गरे । सरकारले निर्णय उपयुक्त नभएको विचार गरी भ्याकेटमा जाने निर्णय लिएको पनि प्रधानमन्त्री ओलीले बताए । उनले सर्वाेच्च अदालले जनताका समस्या, जनताका पीरमर्कालाई बुझ्ने बताए । उनले भ्याकेटमा जाँदा सो निर्णयलाई बदर गरेर पहिलाकै मापदण्डलाई कायम राख्ने विश्वास पनि व्यक्त गरे । प्रधानमन्त्री ओलीले सर्वोच्च अदालतकाे फैसलाले केही मानिस खुसी भएपनि यसले जनताकाे उठिबास लगाउने बताए । उनले सर्वोच्च अदालतको निर्णयले जनतामात्रै नभइ भगवान पनि पीडित हुने बताए । उनले पशुपतिनाथ कहाँ लैजाने ? भन्दै प्रश्न गरे । पशुपतिनाथ सार्ने हो भने गुह्वेश्वरी कहाँ लैजाने भन्दै प्रश्न पनि गरे । उनले अस्तित्व मेटिने गरी सांस्कृतिक सम्पदाहरू सार्न नसकिने पनि बताए ।
५ महिनामा म्यानमारले गर्यो ७ लाख १० हजार टन चामल निर्यात
म्यानमार राइस फेडेरेसन (एमआरएफ) को तथ्यांकअनुसार म्यानमारले अप्रिल २०२४–०२५ को पहिलो पाँच महिनामा ७ लाख १८ हजार २८१ टन चामल र टुक्रा चामल निर्यात गरेको छ । म्यानमारले निर्यातबाट ३५३ मिलियन अमेरिकी डलर कमाएको एमआरएफले जनाएको छ । अगस्टमा कुल २ लाख ७ हजार ३६९ टन चामल र टुक्रा चामल निकासीबाट ९७ मिलियन डलर राजश्व आर्जन भएको महासंघले जनाएको छ । पाँच महिनाको अवधिमा म्यानमारले इण्डोनेसिया, चीन, फिलिपिन्स, नेदरल्याण्ड्स र बेल्जियमलगायत ३० भन्दा बढी देशमा समुन्द्री र जमिन दुवै मार्गबाट चामल र टुक्रा चामल निकासी गरेको छ । आर्थिक वर्ष २०२३–२४ मा म्यानमारले १६ लाख टन चामल र टुक्रा चामल निर्यात गरी ८४ करोड ५० लाख डलरभन्दा बढी आम्दानी गरेको महासंघले जनाएको छ ।
अर्थ समितिबाट संशोधनसहित पारित भयाे बैंकिङ कसुर विधेयक
काठमाडौं । बैंकिङ कसुर तथा सजाय ऐन, २०६४ लाई संशोधन गर्न बनेको विधेयक, २०८० अर्थ समितिबाट संशोधनसहित पारित भएको छ । समितिको साेमबारको बैठकले उक्त विधेयकमाथि परेका संशोधन प्रस्ताव र दफावार छलफलका क्रममा उठेका विषयहरू संशोधनसहित पारित गरिएको समितिका सभापति सन्तोष चालिसेले जानकारी दिए । अर्थ समितिको आजको बैठकले चेक अनादर (चेक बाउन्स)सम्बन्धी मुद्दामा रु १० करोडभन्दा माथिको बिगो भएमा दुई वर्षदेखि चार वर्षसम्म कैद सजाय हुने व्यवस्था राख्ने सहमति जुटाएको सभापति चालिसेले बताए । समितिको आइतबार बसेको बैठकले चेक बाउन्सका मुद्दामा रु १५ लाखसम्मको बिगो भए एक महिना कैद, रु १५ लाखदेखि रु ५० लाखसम्मको बिगो भए एक महिनादेखि तीन महिनासम्म कैद, रु ५० लाखदेखि रु एक करोडसम्म बिगो भएमा तीन महिनादेखि एक वर्षसम्म कैद र रु एक करोडभन्दा माथिको बिगो भए दुई वर्षसम्म कैदको सजाय गर्ने व्यवस्था विधेयकमा राख्ने सहमति जुटाएको थियो । तर आजको बैठकमा समितिका केही सदस्यहरुले रु १० करोडभन्दा माथिको बिगोमा कैद सजाय बढाइनुपर्ने धारणा राखेपछि सोभन्दा माथिको चेक बाउन्ससम्बन्धी मुद्दामा दुई वर्षदेखि चार वर्षसम्म कैद सजाय हुने व्यवस्था विधेयकमा राखिएको छ । गतवर्ष साउन २३ गतेको मन्त्रिपरिषद् बैठकले बैंकिङ कसुर तथा सजाय ऐन, २०६४ लाई संशोधन गर्न बनेको विधेयक, २०८० को मस्यौदा स्वीकृत गरेको थियो भने तत्कालीन अर्थमन्त्री डा. प्रकाशशरण महतले २०८० असोज १६ गते उक्त विधेयक संसदमा दर्ता गरेका थिए । चेक अनादरसम्बन्धी मुद्दामा फरक–फरक खालको कानुनी उपचारको अवस्था देखिएकाले यसलाई एकरुप बनाउनुपर्ने व्यहोराको सर्वोच्च अदालतको आदेश र महान्यायाधिवक्ताको कार्यालयको अध्ययनबाटसमेत बैंकिङ कसुर तथा सजाय ऐनलाई संशोधन गर्नुपर्ने सुझावका आधारमा सरकारले सो विधेयक तयार पारेको थियो । विधेयकमाथि २० वटा संशोधन प्रस्ताव परेका थिए । कुनै व्यक्तिले आफ्नो खातामा रकम मौज्दात नभइ चेक जारी गर्न नहुने व्यवस्था विधेयकमा राखिएको छ । ‘कसैले पनि आफ्नो बैंक खातामा रकम मौज्दात नभएको वा मौज्दात भए पनि भुक्तानीका लागि पर्याप्त छैन भन्ने जानाजान कसैलाई चेक जारी गरी दिन वा बैंकसँग त्यस्तो चेकको भुक्तानी माग गर्नुहुँदैन,’ विधेयकमा भनिएको छ । चेकको भुक्तानी गर्न आवश्यक पर्ने रकम खातामा मौज्दात नदेखिएमा त्यस्तो चेक बैंक तथा वित्तीय संस्थाले धारकलाई नै फिर्ता दिनुपर्नेछ । यही चेक साट्न चाहने व्यक्तिले त्यस्तो चेक अनादर भएको प्रमाणित गराउन चाहेमा बैंकले बढीमा तीस दिनको म्याद दिई आफ्नो खातामा आवश्यक रकम जम्मा गर्न सम्बन्धित खातावालालाई सूचना दिई सोको अभिलेख राख्नुपर्ने व्यवस्था विधेयकमा राखिएको छ । त्यसरी सूचना दिएको जानकारी खुलाई बैंकले चेक फिर्ता गर्नुपर्नेछ । तीस दिनसम्ममा पनि खातामा पैसा उपलब्ध नभएमा चेक अनादर भएको प्रमाणित गर्नेसम्बन्धी प्रक्रिया अघि बढ्नेछ । ‘तीस दिनको म्याद समाप्त भएपछि चेक बोक्ने व्यक्तिले रकम भुक्तानी माग्दा पनि खातामा आवश्यक रकम नदेखिएमा बैंकले तीन दिनभित्र सम्बन्धित खातावालाले चेक अनादर गरेको प्रमाणति गरी चेक फिर्ता दिनुपर्नेछ,’ सो विधेयकमा उल्लेख छ । याे पनि पढ्नूहाेस्: चेक बाउन्समा दोषी ठहर भए ५ प्रतिशत जरिवाना र २ वर्षसम्म जेल
सहकारीको रकम ठगी गरेको भन्दै कांग्रेस उपसभापति धनराजविरुद्ध उजुरी
नेपाली कांग्रेसका उपसभापति धनराज गुरुङ । फाइल तस्बिर । काठमाडौं । नेपाली कांग्रेसका उपसभापति धनराज गुरुङलाई सहकारी रकम ठगी गरेकाे आराेप लागेकाे छ । नेपाल प्रहरीको केन्द्रीय अनुसन्धान ब्यूरो (सीआईबी) मा पूर्वकानुनमन्त्रीसमेत रहेका गुरुङविरुद्ध उजुरी परेको हो । उपसभापति गुरुङविरुद्ध सहकारी ठगीमा अनुसन्धान गर्न माग गर्दै मितेरी बचत तथा ऋण सहकारी संस्थाका अध्यक्ष कुम्भराज गुरुङले उजुरी दिएकाे सीआईबी स्राेतले जनाएकाे छ । सीआईबीका अनुसार धनराज र उनकी पूर्व श्रीमती (हाल सम्बन्धविच्छेद) ज्योति गुरुङले १४ करोड ८१ लाख रुपैयाँ नतिरेको भन्दै उजुरी परेकाे हाे । मितेरी बचत तथा ऋण सहकारी संस्थाको पूर्व सञ्चालकसमेत रहेकी ज्योति भने हाल फरार छिन् । यता साेमबार बसेकाे प्रतिनिधिसभाकाे बैठकमा राष्ट्रिय स्वतन्त्र पार्टी (रास्वपा)का सांसद गणेश पराजुलीले कांग्रेस उपसभापति गुरुङको सहकारी ठगी र नक्कली डिभोर्सबारे छानविन गर्न माग गरेका छन् । उनले उपसभापति गुरुङमाथि सहकारीकाे रकम अपचलनकाे विषयमा छानबिन हुन्छ कि हुँदैन ? भन्दै कांग्रेस सांसदहरूलाई प्रश्नसमेत गरेका छन् । सहकारी संस्था बचत रकम दुरुपयोग सम्बन्धमा संसदीय छानबिन विशेष समिति गठन भएकाे छ । उक्त समितिकाे नेतृत्व नेकपा एमालेका सांसद सूर्यबहादुर थापाले गरेका छन् ।
पुँजी बजारमा ५५.८६ अंकको गिरावट, साढे ९ अर्बको कारोबार
काठमाडौं । पुँजी बजारमा दोहोरो अंकले गिरावट आएको छ । सोमबार नेपाल स्टक एक्सचेञ्ज (नेप्से) परिसूचक ५५.८६ अंकले घटेर २ हजार ६४६.०३ अंकमा बन्द भएको छ । आज नेप्सेमा राताम्य छाएको हो । आज दिनभरिमा ३२७ कम्पनीको २ करोड १० लाख ४८ हजार कित्ता सेयर १ लाख ११ हजार पटक खरिद-बिक्री हुँदा ९ अर्ब ४३ करोड ९१ लाख ६ हजार रुपैयाँ बराबरको कारोबार भएको छ । आज कारोबारमा आएका कम्पनीहरूमध्ये २२२ कम्पनीको सेयर मूल्य घटेको छ भने २२ कम्पनीको मात्रै बढेको नेप्सेले जनाएको छ । आज हाथवे इन्भेष्टमेन्टको सेयर मूल्य ८.९८ प्रतिशत अर्थात् १२९ रुपैयाँ बढेर १ हजार ५६५ रुपैयाँ पुगेको छ । यस्तै, नेपाल वेयरहाउजिङको ७.५९ प्रतिशत, इमर्जीङ नेपालको ६.३८ प्रतिशत, सीईडीबी हाइड्रोको ६.२१ प्रतिशत र स्वरोजगार लघुवित्तको ५.८७ प्रतिशत बढेको नेप्सेले जनाएको छ । यस्तै, आज उन्नति सहकार्य लघुवित्तको ७.७८ प्रतिशत, सिर्जनशील लघुवित्तको ७.०२ प्रतिशत, सपोर्ट लघुवित्तको ६.९७ प्रतिशतले सेयर मूल्य घटेको छ । नेप्सेका अनुसार आजसीईडीसी हाइड्रोपावर कम्पनीको सर्वाधिक सेयर काराेबार भएको छ । यस कम्पनीको ३७ करोड ५७ हजार रुपैयाँ बराबरको कारोबार भएको हाे। यस्तै, हिमालयन रिइन्स्योरेन्सको २७ करोड ९४ लाख रुपैयाँ, हाथवेको २३ करोड ९२ लाख रुपैयाँ बराबरको सेयर कारोबार भएको छ । बैंकिङ समूहको २.२८ प्रतिशत, विकास बैंक समूहको १.८७ प्रतिशत, फाइनान्स समूहको २.२७ प्रतिशत, होटल तथा पर्यटन समूहको २.६७ प्रतिशत, जलविद्युत समूहको २.४४ प्रतिशत, लगानी समूहको ०.३४ प्रतिशत, जीवन बीमा समूहको २.४९ प्रतिशत, म्यानुफ्याक्चरिङ एण्ड प्रोसेसिङ समूहको १.२५ प्रतिशत, लघुवित्त समूहको २.३३ प्रतिशत, म्युचुअल फण्ड समूहको ०.९४ प्रतिशत, निर्जीवन बीमा समूहको २.४५ प्रतिशत, अन्य समूहको १.८३ प्रतिशत र व्यापार समूहको ०.४३ प्रतिशत घटेको छ ।
अध्यक्ष ढकाल भन्छन्- आर्थिक सुधारको आधार तयार हुँदैछ
काठमाडौं । नेपाल उद्योग वाणिज्य महासंघका अध्यक्ष चन्द्रप्रसाद ढकालले देशमा आर्थिक सुधारको आधार तयार हुँदै गरेको बताएका छन् । ढकालले सो कुरा सोमबार महासंघको सचिवालयमा अन्तर्राष्ट्रिय वित्त निगमका दक्षिण एशियाका क्षेत्रीय निर्देशक इमाद फाखौरीसँगको भेटघाटका क्रममा भनेका हुन् । भेटमा ढकालले सरकारले नेपाल उद्योग वाणिज्य महासंघले दिएको सुझावहरूलाई लिएको र नयाँ पुस्ताका सुधारहरू अघि बढाएको जानकारी गराए । उनले सरकार, निजि छेत्र र अन्तर्राष्ट्रिय विकास साझेदारहरूले हातेमालो गरेर आर्थिक वृद्धिलाई प्रवर्द्धन गर्न सकिनेमा जाेड दिए । उनले दुई संस्थाले स्थानीय र अन्तर्राष्ट्रिय बजारमा व्यवसायहरूको प्रतिस्पर्धात्मकता सुधार्न मिलेर काम गर्न सक्ने पनि उल्लेख गरे । अध्यक्ष ढकालले उनले महासंघ र अन्तर्राष्ट्रिय वित्त निगमले संयुक्त रूपमा प्रकाशित गरेको ‘नेपालमा निजी क्षेत्रको अवस्था’ शीर्षकको प्रतिवेदनको सहकार्यबारे पनि जानकारी गराए । उनले उक्त प्रतिवेदन व्यवसायिक समुदाय र नीतिनिर्माताहरूका लागि महत्त्वपूर्ण सावित भएको जानकारी दिए । भेटको क्रममा फाखौरीले सार्वजनिक–निजी साझेदारीहरूमा थप जोड दिन आवश्यक रहेको बताए । उनले यसै समयमा नेपालले केही आर्थिक चुनौतीहरूको सामना गरिरहेको भए पनि देशका लागि धेरै अवसरहरू पनि रहेको बताए ।
संसारकै उत्कृष्ट एडास प्रविधिसहितको एक्सपेङ जी ६ नेपालमा उपलब्ध, मूल्य ८५ लाख रुपैयाँ
काठमाडौं । सिजी मोटर्सले चिनियाँ अटोमोबाइल ब्रान्ड एक्सपेङ लञ्च गरेको छ। एक्सपेङले नेपाली बजारमा पहिलो पटक आफ्नो जी ६ भेरियन्ट सार्वजनिक गरेको हाे । कम्पनीका अनुसार यसकाे मूल्य ८४ लाख ९९ हजार तोकिएको छ । चीनमा टेस्लाको प्रतिस्पर्धी मानिने एक्सपेङले नेपालमा पनि स्मार्ट ड्राइभिङ प्रविधि जस्तै स्वचालित ड्राइभिङ र एसइपिए २.० प्रविधि ल्याएको हाे । एक्सपेङ जी ६ मा ४४० एनएम टर्क, १९० केडब्ल्यू पावर र ४३५ किमी रेन्जजस्ता विशेषता छन् । साथै यसको ब्याट्री क्षमता ६६ केडब्ल्यूएच छ । संसारकै उत्कृष्ट एडभान्स्ड ड्राइभर असिस्टेन्स सिस्टम (एडिएएस) र ९-डायमेन्सन ब्याट्री सेफ्टी पनि रहेकाे सिजीले जनाएकाे छ । जी ६ को आकर्षक डिजाइनलाई लिएर पनि सकारात्मक प्रतिक्रिया आइरहेकाे छ । जेनेसिस, ल्याम्बाेर्घिनी, फरारी, अडीजस्ता गाडीमा काम गरेका डिजाइनर अहिले एक्सपेङमा आवद्ध छन् । बुकिङ र टेस्ट राइडको लागि थापाथलीस्थित शोरुममा सम्पर्क गर्न सकिने कम्पनीले जनाएकाे छ ।