४५ लाखमै नेपालमा पाइलट कोर्ष पढ्न पाइने, कसले पढ्न पाउँछन् ?
काठमाडौं । संस्कृति, पर्यटन तथा नागरिक उड्डयन मन्त्रालयले हवाई उडान प्रशिक्षण (फ्लाइङ स्कुल) सञ्चालनका लागि दुई संस्थालाई इजाजत दिएको छ । मन्त्रालयबाट इजाजत पाउनेमा शुभम् एभिएसन प्रालि र चन्द्रसूर्य एभिएसन प्रालि रहेका छन् । मन्त्रालयले कार्यविधि संशोधन गरेर यी दुई संस्थालाई इजाजतपत्र दिएको हो । शुभम् एभिएसन पाइलट जनक अधिकारीको संस्था हो भने चन्द्रसूर्यका सञ्चालक मनबहादुर थापा हुन् । मन्त्रालयबाट फ्लाइङ स्कुल सञ्चालनको अनुमति पाएसँगै आवश्यक प्रक्रिया सुरु भइसकेको शुभम् एभिएसन प्रालिका सिईओ क्यापटेन जनक अधिकारी बताउँछन् । ‘२०७८ सालमा हामीले अनुमतिका लागि आवेदन दिएका थियौँ, तर कार्यविधि नहुँदा रोकिएको थियो, अहिले मन्त्रालयले फास्ट ट्रयाकबाट अनुमति दिने निर्णय गरिसक्यो, निर्णय भैसक्यो तर हामीले लाइसेन्स पाइसकेका छैनाैं’, उनले भने । विगत एक दशकदेखि नै गीता एभियसन कम्पनी मार्फत् आन्तरिक उडान गर्ने वायुसेवा कम्पनीहरुका पाइलटहरुलाई तालिम सञ्चालन हुँदै गएकाे थियाे । कम्पनीले हाल आन्तरिक रुपमा उडान गर्दै आएका बुद्ध, यति, सौर्य लगायतका वायुसेवा कम्पनीका कर्मचारीलाई तालिम दिँदै आएको छ । शुभम् एभिएसनबाट स्कुल दर्ता भएपनि स्कुल सञ्चालन भने गिता एभिएसनबाट हुने अधिकारीले बताए । ‘हामी यो क्षेत्रमा नयाँ होइनौं, गीता एभियसनबाट हामीले विगत एक दशकभन्दा बढी समयदेखि आन्तरिक उडान गर्ने वायुसेवा कम्पनीका पाइटलहरुको तालिम तथा नेपालमा नै एयरहोस्टेस उत्पादन लगायतका कामहरु गर्दै आएका छाैं’, उनले भने, ‘अब नेपालमा नै पहिलो पटक अप्रुभ ट्रेनिङ अर्गनाइजेशन (एटीओ) सञ्चालनको तयारी थालेका हौँ ।’ मुलुकभित्रै फ्लाइङ स्कुल नहुँदा नेपालीहरू तालिमका लागि दक्षिण अफ्रिका, फिलिपिन्स र संयुक्त राज्य अमेरिका जाने गरेका छन् । तालिममा करिब १ करोड रुपैयाँ र एकदेखि डेढ वर्ष समय खर्च हुने गरेको छ । नेपालमा नै स्कुल सञ्चालन भएपछि ४० देखि ४५ लाख रुपैयाँमा पाइलटको कोर्स पूरा हुने उनको भनाई छ । अहिले नेपालबाट डेढ अर्ब रुपैयाँ पाइलट अध्ययनका लागि नै बाहिरिरहेको छ । नेपालमा नै पाइटलको अध्ययन गराउन सकेको अवस्थामा विदेशमा गएर अध्ययन गर्न लाग्ने शुल्कमा ३५ देखि ४० प्रतिशत कम हुने उनले बताए । ५० करोड लगानी सुरुवाती चरणमा फ्लाइङ स्कुल सञ्चालनका लागि ५० करोड रुपैयाँ लगानी थप्न लागिएको उनले बताए । ‘अहिले हामीले ५० करोड रुपैयाँ थप लगानी गरेर आवश्यक सम्पूर्ण पूर्वाधार बनाउने तयारीमा छौँ’, उनले भने, ‘नागरिक उडड्यन प्राधिकरणबाट सबै काम सकिएको तीन महिनाभित्र हामीले स्कुल सञ्चालन गरिसक्छौँ ।’ पाइटल तालिमका लागि १७ वर्षदेखि ६५ वर्षसम्मको उमेर भएका, विज्ञान विषय (गणीत र फिजिक्स) लिई १२ कक्षा उत्तीर्ण गरेका नेपाली नागरिकले पाइलट तालिम लिन सक्नेछन् । हाल पाइटल अध्ययनका लागि वर्षिक रुपमा १५० जनाभन्दा बढी नेपालीहरु विभिन्न देश जाने गरेको क्यानको तथ्यांकले देखाउँछ् । उक्त मानिसहरु विदेशीदा वार्षिक रुपमा डेढ अर्बभन्दा बढी नेपाली रुपैयाँ बाहिरिएको छ । देश अनुसार पाइटल कोर्स पूरा गर्न ६५ लाख रुपैयाँदेखि एक करोड रुपैयाँसम्म खर्च हुने गरेको छ भने पाइलट कोर्स एक वर्षदेखि डेढ वर्षको हुने गरेको छ । तालिमका लागि नयाँ जहाज ल्याइने पाइलटलाई तालिम दिन बेल्जीयमबाट चार थान जहाज खरिदको लगभग अन्तिम चरणमा पुगेको सीईओ अधिकारीले बताए । ‘हामीले अनुमति पाउनभन्दा अगाडी नै बेल्जीएमको एउटा कम्पनीसँग सम्झौता गरिसकेका थियौँ, सोही अनुसार चार थान नयाँ जहाज खरिद गरेर ल्याउँछौँ’, उनले भने, ‘नेपाल ल्याउने जहाजज हामीले जर्मनीमा गएर टेस्र्ट फाइट समेत पूरा गरिसकेका छौँ, सोनिकाको जहाज ल्याउछौँ ।’ उनले आफू पनि पाइटल भएको भन्दै युरोप स्टान्डर्ड तालिम दिने भन्दै कुनै कम्पर्माइज नहुने बताए । यस्तै, बेसिक अध्ययनका लागि विद्यार्थीका लागि सिम्युलेटर समेत ल्याउने उनले बताए । विदेशी विद्यार्थी पनि टार्गेटमा नेपालमा नै पाइटलको अध्ययनका लागि विदेशी विद्यार्थी ल्याउने मुख्य टार्गेट भएको उनको भनाई छ । ‘वार्षिक रुपमा पाइटल अध्ययनका लागि विदेशीनने १५० जनामध्ये ५० जनालाई हामीले यही अध्ययन गराउने हाम्रो योजना छ, नेपालीसँगै विदेशी विद्यार्थी ल्याउने हाम्रो मुख्य योजना हो’, उनले भने । उनका अनुसार पाइटल कोर्सका लागि नेपालको भैगोलिक बनाबट उचित रहेको बताए । ‘नेपालमो जस्तो राम्रो मौसम अन्य देशमा कतै छैन्, पर्यटकिय गन्तव्य नेपाल हो, इयुले सटिफाइट गरेको जहाजबाट अध्ययन गराउने भएपछि विदेशी विद्यार्थीलाई आकर्षणा गर्न सकिन्छ’, उनले भने । नेपालमा नै सिमुलेटर तालिम यस्तै, गीता एभियसनले नेपालमा नै सिमुलेटर तालिम दिने तयारी समेत थालेको छ । हाल नेपालमा रहेका पाइटलहरु सिमुलेटर तालिमका लागि विभिन्न देश जाने गरेका छन् । कम्पनीले फेन्च कम्पनीसँगको सहकार्य नेपालममै सिसुलेटर तालिम दिने तयारी थालेको हो । जसका लागि फ्रान्सबाट त्यहाँका विज्ञ आएर नेपालमा पहिलो चरणको अध्ययन गरेको सीईओ अधिकारीले बताए । कम्पनीले फेन्च कम्पनीसँगको सहकार्य नेपालममै गर्ने गरी एटीओ (एयरक्राफ्ट अप्रभु ट्रेनिङ अर्गनाइजेसन) को अनुमतिसमेत लिनका लागि मन्त्रालयमा आवेदन दिसकेको छ । फ्लाइङ स्कुलको अनुमति पाउनभन्दा अगाडी नै कम्पनीले अप्रुभ ट्रेनिङ अर्गनाइजेशन (एटीओ) का लागि समेत अनुमति माग गरेको उनले बताए । ‘फ्लाइङ स्कुलको अनुमति हामीले पाइसक्यौ, अब एटीओको लागि मन्त्रालयले इजाजत दिएपछि नेपाल नागरिक उडड्यन प्राधिकरण (क्यान) ले अनुमति दिएपछि आवश्यक काम सुरु गछौँ’, उनले भने । पाइलटले प्रत्येक ६/६ महिनामा सिमुलेटर तालिमका लागि विदेश जानुपर्ने बाध्यता छ । हाल बैंकक, मलेसियालगाय ठाउँमा नेपालबाट पाइलट लाखौं रुपैयाँ तिरेर सिमुलेटर गर्न जाने गरेका छन् । पाइलट तालिमका लागि भरतपुर आधार मागे पनि प्राधिकरणले यो विषयमा कुनै निर्णय नगरेको उनले बताए । अधिकारी हाल सौर्य एयरलाइन्सका पाइलट हुन् । १६ वर्षअघि पर्यटन मन्त्रालयले भरतपुर विमानस्थलमा बेस बनाउने गरी सिवानी एयर प्रालिलाई हवाई उडान प्रशिक्षणका लागि इजाजत दिएको थियो ।व्यवस्थापकीय समस्याका कारण उक्त कम्पनी बन्द भइसकेको छ ।
वैशाख १८ बाट तातोपानीबाट निर्यात खोल्ने सहमति
सिन्धुपाल्चोक । तातोपानी नाका खुलाउन तथा सीमा सुरक्षाका विषयमा चीन र नेपालतर्फको सम्बन्धित सुरक्षा निकायबीच द्विपक्षीय बैठक सम्पन्न भएको छ । जिल्ला प्रहरी कार्यालय सिन्धुपाल्चोकका सूचना अधिकारी प्रहरी नायब उपरीक्षक रामकुमार यादवले सोमबार नेपालतर्फका सुरक्षा निकायका प्रतिनिधि र चीनतर्फका सुरक्षा निकायका प्रतिनिधिबीच सीमानाका व्यवस्थापन, अपराध नियन्त्रण तथा अन्य समसामयिक विषयमा बैठक सम्पन्न भएको जानकारी दिए । सो बैठकमा यही १८ वैशाखबाट तातोपानी नाका नियमित सञ्चालन गर्ने, सीमा सुरक्षा तथा कोरोना स¬ङ्क्रमण एवं सुरक्षाको विषयलाई प्राथामिकता दिएको उनले बताए । दुवै देशबीच कोभिड सङ्क्रमणसम्बन्धी सावधानी अपनाउने तथा सूचना सम्प्रेषण गर्ने, अन्तरदेशीय सिमाना सुरक्षा व्यवस्था अझ बलियो बनाउने, अपराध नियन्त्रण र न्यूनीकरणमा संवेदशील रही आवश्यकतानुसार संयुक्त तालिम, गस्ती गर्ने, थप चेक प्वाइन्ट राख्ने व्यवस्था मिलाउने, सीमा सुरक्षासम्बन्धी सम्पूर्ण सूचना तत्कालै आदान–प्रदान गर्ने, विगतमा भएजस्तै आगामी दिनमा समेत आपसी सुरक्षासम्बन्धी काम कारबाहीमा सहयोग र समन्वयात्मक कार्यमा अझ बढी संवेदशील रही सुरक्षा व्यवस्थालाई बलियो बनाउनेलगायत बैठकमा छलफल भएको जनाइएको छ । नेपालबाट सिन्धुपाल्चोकका जिल्ला प्रशासन, अध्यागमन, सुरक्षा निकाय, भन्सार प्रमुख तथा चीनका न्यालम काउन्टी प्रशासन, सुरक्षा निकाय, अध्यागमन, सुरक्षा निकायलगायतका अधिकारीबीच बैठक भएको हो । लामो समयदेखि नाका नियमित हुनसकेको छैन । रासस
तीन जहाज खरिद गर्दै नेपाल एयरलाइन्स
काठमाडौं । राष्ट्रिय ध्वजाबाहक नेपाल वायुसेवा निगम (नेपाल एयरलाइन्स) ले आन्तरिक उडानका लागि थप तीन थान जहाज खरिद गर्ने भएको छ । आन्तरिक उडानमा बजार हिस्सा ओगट्न नसकेको भनी आलोचना खेपिरहेको निगमले जहाज थपेर सेवा विस्तार गर्ने लक्ष्यसहित तीन जहाज खरिद गर्ने निर्णय गरेको हो । निगमका प्रवक्ता रमेश पौडेलका अनुसार दुर्गम क्षेत्र ‘स्टल रुट’ मा उडान भर्न सक्ने तीन साना जहाज खरिद गर्ने कार्ययोजना अघि बढाइएको छ । निगमले आन्तरिक स्रोतबाट जहाज निर्माता कम्पनीसँग खरिद गर्न लागेको हो । निगमसँग आन्तरिक उडानका लागि हाल दुई थान ट्वीनअटर जहाज छन् । ती जहाजमार्फत विभिन्न पन्ध्र गन्तव्यमा साताको २५ उडान हुँदै आएको छ । यसबाट दुर्गम क्षेत्रका जनताको माग सम्बोधन गर्न र हवाई कनेक्टिभिटी बढाउन सहयोग पुग्ने उहाँको विश्वास छ । तीन साना जहाज खरिद गर्ने कार्ययोजना अघि बढाउन निगम व्यवस्थापनको उपसमितिले आफ्नो प्रतिवेदन पेश गरिसकेकाले यसका लागि विशेष पहल गरी यथासक्य छिटो जहाज खरिद गरिने निगमले जनाएको छ । उक्त प्रयोजनका निम्ति निगम सञ्चालक समितिद्वारा सञ्चालक समितिका सदस्य वरिष्ठ क्याप्टेन सुधिर समशेर राईको संयोजकत्वमा सात सदस्यीय उपसमिति गठन गरिएको र उक्त उपसमितिले कार्य सुरु गरिसकेको निगमले विज्ञप्तिमार्फत जनाएको छ । निगमले नयाँ तीन वटा जहाज खरिद गरेपश्चात नेपालका दुर्गम क्षेत्रमा अझै धेरै यात्रुलाई सेवा प्रदान गर्न सकिने प्रवक्ता पौडेलले बताउनुभयो । पर्यटन प्रवद्र्धन र सन्तुलित हवाइ बजारका लागि पनि निगमको उपस्थिति प्रभावकारी हुने जनाइएको छ ।
