पर्यटनमन्त्रीद्वारा धार्मिक पर्यटन प्रवर्द्धनका लागि अन्तरदेशीय सहकार्य आह्वान
काठमाडौं । संस्कृति, पर्यटन तथा नागरिक उड्डयनमन्त्री बद्रीप्रसाद पाण्डेले धार्मिक पर्यटन प्रवर्द्धनका लागि अन्तरदेशीय पूर्वाधार निर्माण र आवागमन सुदृढीकरणमा जोड दिएका छन् । भारतको गुजरातमा आयोजित आठौँ धर्म–धम्म सम्मेलनलाई शुक्रबार साँझ सम्बोधन गर्दै मन्त्री पाण्डेले संस्कृति, पर्यटन र उड्डयनको चक्र निर्माण गरी अन्तरदेशीय पर्यटकीय पूर्वाधार निर्माण तथा पर्यटक आवागमन सहजिकरणको आवश्यकता औँल्याए । आध्यात्मिक सम्पदाको संरक्षण प्रवर्द्धन गर्ने निर्णय गरेको उल्लेख गर्दै उनले भने, ‘हाम्रो संस्कृति, पर्यटन र उड्डयनको चक्र निर्माण गर्न अन्तरदेशीय पूर्वाधार निर्माण र आवागमनको सुदृढीकरण, धार्मिक पर्यटनको प्रवर्द्धनका साथै विश्वभरका आगन्तुकलाई हाम्रा धार्मिकस्थलको पवित्रताको सहज अनुभूति गराउने वातावरण निर्माण गर्नका लागि सहकार्य गर्न आह्वान गर्दछु ।’ मन्त्री पाण्डेले धार्मिक पर्यटनको प्रवर्द्धनका साथै विश्वभरका आगन्तुकलाई नेपालका धार्मिकस्थलको पवित्रताको सहज अनुभूति गराउने वातावरण निर्माणका लागि सहकार्य गर्न आह्वान गरेको पर्यटन मन्त्रीको निजी सचिवालयले जनाएको छ । नेपालको पशुपतिनाथ, हलेसी र मुक्तिनाथ तथा भारतको काशीस्थित शान्तिस्तुपा दुई देशबीचका साझा सम्पदा रहेको उल्लेख गर्दै उनले नेपालमा यस सम्मेलनको भावना प्रतिविम्बित हुने खालको आध्यामिक अनुभुति गर्न सकिने धारणा राखे । साथै, मन्त्री पाण्डेले सम्मेलनका सहभागीलाई नेपाल भ्रमणको निम्तो दिए । मन्त्री पाण्डेले एकता र विविधता नै हाम्रो परम्पराको आधारभूत मान्यता भएको उल्लेख गर्दै शान्ति र करुणाको प्रतिकको रुपमा नेपालमा धर्म र धम्बका सिद्धान्त सदियौंदेखि व्यवहारमा रहेको कुरामा जोड दिए । ‘हाम्रा मनमोहक हिमाल, पवित्र तीर्थस्थल तथा सांस्कृतिक सम्पदाले ब्रम्हाण्डीय शक्ति र दैवीय उपस्थितिको झल्को दिइरहेका छन् । तसर्थ नेपाल प्रकृति र दैवीय शक्तिको जीवित उदाहरण हो,’ उनले भने । ‘इण्डिया फाउण्डेशन’को पहलमा भारतको गुजरातमा आयोजित उक्त सम्मेलनमा मन्त्री पाण्डेले धर्म–धम्म हिन्दू र बौद्ध सभ्यक्रताबीच सदियौँदेखि निरन्तर रूपमा निकट रहेका विचार भएको र जुन आज पनि उत्तिक्कै सान्दर्भिक भएको उल्लेख गरे । अहिलेको बदलिदो विषयमा यी दुई विचार बीचको सम्बन्धको पहिचानमा ध्यान केन्द्रित गर्ने उद्देश्यले उक्त सम्मेलन आयोजना गरिएको हो ।
टर्कीमा अर्थतन्त्र सुस्तताको प्रभाव पर्यटनमा, अर्बौं लगानीका होटल सुनसान, घुमघाम ठप्प
काठमाडौं । प्रत्येक वर्ष गर्मीमा टर्कीको समुद्र तटमा यति धेरै भीड हुन्छ कि तौलिया राख्ने ठाउँ हुँदैन । तर, यो वर्ष परिदृष्य अर्कै बनेको छ । सरकारी तथ्यांकअनुसार चालु आर्थिक वर्षको दोस्रो त्रैमासमा पर्यटनबाट नाफा बढेको छ । अघिल्लो वर्षको तुलनामा नाफा १२ प्रतिशतले बढेको छ भने पर्यटकको संख्या १५ प्रतिशतले बढेको छ । तर, टर्कीको पर्यटन क्षेत्रको अवस्था यस सरकारी तथ्यांकबाट पूर्णतया फरक छ । त्यहाँको पर्यटन क्षेत्रको गति सुस्त भएको छ । ‘जुलाई महिनामा होटलका कोठाहरू खाली भएको यो वर्षहरूमा पहिलो पटक हो,’ टुकोनफेड, पर्यटन संगठनका मेहमेट जेम भन्छन् । कति घटे पर्यटक ? यसपटक होटलका कुल कोठामध्ये ६० प्रतिशत मात्रै बुकिङ भएको उनले बताएका छन्। टर्कीमा सिजनको समयमा कुल होटल कोठाहरूको ९५ प्रतिशत बुक गरिन्छ । कोरोनापछि विश्वका विभिन्न देशमा पर्यटकको संख्यामा कमी आएको छ । तर, कोरोनासँग सम्बन्धित प्रतिबन्ध फुकुवा भएपछि हरेक वर्ष विदेशी पर्यटकको संख्या बढ्दै गएको छ । तर, टर्कीको पर्यटककाे संख्या घटेकाे छ । भूमध्यसागरीय तटमा रहेका अन्य पर्यटकीय स्थलहरूको तुलनामा टर्की भ्रमण गर्ने पर्यटकको संख्या निकै कम छ । विदेशी पर्यटकले अन्य सस्तो गन्तव्य रोज्ने गरेको देखिन्छ । होटलहरूलाई घाटा हुनुको एउटा कारण टर्कीमा मुद्रास्फीति नियन्त्रण बाहिर गएको छ । जसका कारण स्थानीय बासिन्दाहरू देशभित्र समेत घुम्न जान पाएका छैनन् । खेल पर्यटनको प्रभाव टर्कीको पश्चिममा सेजमे नामक ठाउँ छ । नूर दामन यहाँ होटलकी मालिक हुन् । उनी भन्छिन्, ‘हाम्रो होटल समुन्द्रको किनारमा भएकोले मात्रै होटेलका कोठा भर्न सकेको छु, सहरको बिचमा रहेका अन्य होटेल संघर्षरत छन्, हामी सबैले आफ्नो कोठाको भाडा घटाउनुपर्छ, विद्युत महसुल र अन्य खर्च ह्वात्तै बढेको छ ।’ आधिकारिक तथ्यांकअनुसार टर्कीमा मुद्रास्फीति दर ६१.८ प्रतिशत छ । युरोपमा बसोबास गर्ने टर्कीका बासिन्दा पनि यसपटक बिदा मनाउन स्वदेश नआएको नूरको विश्वास छ । टर्कीका सरकारी अधिकारीहरूले खेलकुदसँग सम्बन्धित धेरै ठूला घटना वा प्रतियोगिताहरू युरोपमा भएको विश्वास गर्छन् । जसका कारण पनि टर्की आउनेको संख्या घटेको छ । जर्मनीले युरो २०२४, युइएफए युरोपियन फुटबल च्याम्पियनसिपको आयोजना गर्ने भएको छ । जसका कारण थप ६ लाख विदेशी पर्यटक आउने अपेक्षा गरिएको थियो । पेरिस ओलम्पिक तीन हप्तासम्म चलेको थियो र यसका कारण ११ लाखभन्दा बढी पर्यटकले पेरिस भ्रमण गरेका थिए । टर्कीका संस्कृति तथा पर्यटनमन्त्री नुरी एरसोयले सेप्टेम्बरसम्म यही अवस्था रहने र पर्यटकको संख्या बिस्तारै बढ्दै जाने बताएका छन् । उनी भन्छन्, ‘अबटर्की आउने मानिसहरूको संख्या बढ्दै जानेछ, हालको तथ्यांकले यो वर्षको अन्त्यसम्ममा ६ करोड पर्यटक आगमनको लक्ष्य पार गर्ने देखाएको छ ।’ ग्रीसप्रति आकर्षण ग्रीसले टर्कीका नागरिकका लागि भिसा प्रतिबन्धमा छुट दिँदा होटलहरूले पनि घाटा बेहोर्नु परेको दाबी गरिएको छ । यस वर्षको सुरुमा ग्रीस सरकारले भिसा एक्सप्रेस योजना सुरु गरेको थियो । यस योजनामार्फत टर्कीका नागरिकहरूलाई ग्रीसका १० वटा टापुमा पुग्नेबित्तिकै भिसा अन अराइभल अर्थात् भिसा दिने सुविधा दिइएको थियो । जसका कारण स्थानीय जनतामा यी स्थानप्रति आकर्षण बढेको छ । सामाजिक सञ्जालमा धेरै प्रयोगकर्ताहरूले यो पनि भनेका छन्– ‘ग्रीसका टापुहरू टर्किएका टापुहरूभन्दा सस्तो छन् ।’ टर्कीको एर्दोगान सरकारले मुद्रास्फीति नियन्त्रण गर्न प्रयास गरिरहेको त्यहाँका रिपोर्टहरूले बताएका छन् । टर्की पर्यटन संघ टुर्साबका प्रमुख फिरोज बगालिकायाले भने, ‘लागतमा खर्च भइरहेकोभन्दा विनिमय दर छिटो बढेको छ, जसका कारण यात्रा महँगो भएको छ, विशेषगरी होटलको कोठा ।’ बीबीसी
पोखराबाट काठमाडौं उडेको बुद्ध एयरको जहाज भैरहवा पुग्यो
काठमाडौं । मौसम खराबीका कारण पोखरा विमानस्थलबाट काठमाडौंका लागि उडेको बुद्ध एयरको एउटा जहाज भैरहवा डाइभर्ट भएको छ । काठमाडौंस्थित त्रिभुवन विमानस्थलको मौसम खराबीका कारण अवतरण गर्न नसकी यो जहाज भैरहवास्थित गौतमबुद्ध विमानस्थल अवतरण भएको हो । पोखरा विमानस्थलकी सूचना अधिकारी जसोदा रेग्मीका अनुसार भिजिबिलिटी कम हुँदा सुरक्षामा ख्याल गर्दै जहाजलाई भैरहवा डाइभर्ट गर्नुपर्ने अवस्था आएको हो । भिजिबिलिटी कम भएकाले पोखरा विमानस्थल पनि अहिले बन्द गरिएको छ ।