कस्तो बनाउने घर ? कति गर्ने लगानी ?
निर्माण क्षेत्रमा ‘स्किल सेवा’ अर्थात् ‘तपाईंको घरको डाक्टर’को पृथक पहिचान छ । प्रसंगको सुरुवात नामबाट गरौं । धेरैले हाम्रो कम्पनीको नाम घरको डाक्टरको विषयमा चासो राख्नुहुन्छ । सुरुवातमा हामीले नाम राख्नेभन्दा पनि सामाजिक प्रयोगकर्ताले नै हामीलाई घरको डाक्टरका रूपमा चिन्न थाले । त्यही शब्द भन्न थाले । यो कम्पनीको सुरुवात सन् २०१९ मा भएको हो । हामीले सुरुवातमा घरमा प्लम्बर, इलेक्ट्रिसिएन र टायल लगाउने मान्छे पठाएर मर्मतका काम गर्याैं । घरमा धेरै समस्या देखिने रहेछ भन्ने हामीले महसुस गर्यौं । अब एकै पटक सबै समस्या समधान गर्दै जानुपर्छ भन्ने उद्देश्यले हामीले अहिले घर निर्माणको काम पनि गर्छौं । स्किल सेवाले अहिले घरको मर्मत तथा मेन्टेनेन्स नवीकरण, तला थप्ने, घरका कोठाहरू घटाउने तथा बढाउने काम गर्दै आएको छ । आवास सबैका लागि अतिआवश्यक नै हो । मध्यम वर्गका मानिस सबैले आफ्नो घर होस् भन्ने चाहन्छन् । कतिपयले काठमाडौंमै घर बनाउन सकियोस् भन्ने इच्छा हुन्छ । काठमाडौंमै नसकेपनि सदरमुकाममा घर बनाउने रहर अधिकांशको हुन्छ । अर्को महत्त्वपूर्ण कुरा घर हाम्रो समाजमा पहिचानको विषय बन्यो । घर कहाँ बनाउने ? कस्तो बनाउने ? कसरी बनाउने र बनाइसकेपछि त्यसको प्रतिफल के भन्ने विषयमा धेरैलाई जानकारी नै हुँदैन । बस् यत्ति थाहा हुन्छ कि घर चाहिं जसरी पनि बनाउनु पर्यो । घर बनाउनुअघि तपाईंसँग बजेट कति छ ? पहिला त्यसलाई विचार गरेर मात्रै अघि बढ्न सुझाव दिन्छौं । सामान्यतया आजको दिनमा काठमाडौंमा घर बनाउँदा बुढानीलकण्ठमा बनाउनु र गोदाबरीमा बनाउनुमा फरक छ । त्यहाँ लगानी, वातावरणलगायत धेरै कुरामा फरक छ । घरमा कति जनाका परिवार छ ? परिवारको लागि मात्रै हो कि ? भाडामा पनि दिनु हुन्छ कि वा वा अन्य प्रयोजनका लागि भन्ने विषयमा ध्यान दिनुपर्छ । आजको दिनमा दरबारमार्ग, बानेश्वर, बागबजार र कोटेश्वरलगायत प्राइम लोकेसनमा घर बनाउँछु भनेर रहर पालेर मात्रै हुँदैन । पैसा हुनेले मात्रै त्यो सम्भव छ, अर्को कुरा आफूसँग आम्दानी आ कुनै आयको स्रोत नभई लगानी गर्नु पनि राम्रो होइन । जसको कुनै प्रतिफल नै छैन । समाजमा छिमेकीभन्दा ठूलो घर बनाउने प्रतिस्पर्धा हुन्छ । घरलाई आफ्नो पहिचान र प्रतिष्ठाको रूपमा हेरिन्छ, जुन गलत मनसाय हो । हाम्रो सुझाव छिमेकीभन्दा ठूलो घर बनाउनु हुँदैन भन्ने रहन्छ । आफ्नो क्षमता र हैसियतअनुसार घर बनाउनुपर्छ । अर्को भाडामा लगाउने गरी पनि घर बनाउनु हुँदैन । करोडौं लगानी गरेर घर बनाइएको हुन्छ तर त्यसको प्रतिफल भाडाबाट असुल्न सकिँदैन । सबै ठाउँमा भाडामा जान्छ भन्ने पनि हुँदैन । एउटा घरको फ्ल्याटको तयारी गर्न न्यूनतम ३० लाख रुपैयाँ लाग्छ । त्यो फ्ल्याटको मासिक भाडा २० हजार रुपैयाँ पनि आउँदैन भने लगानी किन गर्नु ? काठमाडौंमा जग्गाको मूल्य धेरै महँगो छ तर उपत्यका बाहिर यति धेरै महँगो छैन । यति धेरै महँगो भएपनि मान्छेहरू काठमाडौंमै घर बनाउन लालायित हुन्छन् । घर आफूलाई पायक पर्ने ठाउँमा लगाउने हो । तर, घरमा लगाइने लगानीको विषयमा भने ध्यान दिनुपर्छ । ३ करोड रुपैयाँ लगानी गरेर घर बनाइँदैछ भने त्यसको प्रतिफल के हो ? भन्ने विषयमा ध्यान दिनुपर्छ । काठमाडौं देखाउनकै लागि भएपनि भनेर करोडौं लगानी गरेर घर बनाउनु राम्रो होइन । पछिल्लो समय नेपालमा भविष्य नदेखेर एउटा राम्रो घरघडेरी जोड्नैका लागि भएपनि युवाहरू विदेश गइरहेका छन् । उसो त नेपालमा पनि व्यापार व्यवसाय गर्न सहज छैन । हामीलाई पनि यो व्यवसायमा लागेकाो सात वर्ष भइसकेको छ । सात वर्षको अवधिमा हामी स्वरोजगार मात्रै भएका छैनौं, हामीजस्ता अरू चार सय जनालाई पनि रोजगारी दिएका छौं । अझै यसलाई बढाएर लैजाने तयारी छ । विदेश मात्रै सबथोक होइन, नेपालमा पनि धेरै सम्भावनाहरू छन् । लाखौं लगानी गरेर विदेशिनुभन्दा सानो पुँजीबाट स्वदेशमै व्यवसाय गर्नु राम्रो हो । विदेश जानुभन्दा स्वदेशै सीप सिकेर काम गर्न सकिन्छ । हामीले पनि दक्ष जनशक्ति नपाइरहेको अवस्था छ । नेपालमा अहिले पनि दक्ष जनशक्ति विदेशबाट ल्याउनुपर्ने अवस्था छ । आफूसँग व्यवसायका लागि पैसा भएपनि जनशक्ति विदेशबाट ल्याउनु पर्ने बाध्यता हामीले हटाउनुपर्छ । स्वदेशमै सीप सिकेको छ भने विदेश जानै पर्दैन । नेपाली व्यवसायीले पनि दक्ष जनशक्ति पाइरहेका छैनन् । हामीले घर बनाउनुअघि अध्ययन गर्दा धेरै घरधनीहरू ठगिएको पायौं । तयसपछि नै हामी आफैले घर निर्माण गर्ने योजनामा पुगेका हौं । अर्को नयाँ काम भनेको उपभोक्ताहरूलाई जग्गा खोजीदिने र घर बनाउने जनशक्ति जुटाइदिने काम पनि हामीले गर्छौं । उनीहरूको डिजाइनअनुसार घर बनाइदिने काम सुरु गरेका छौं, जसले गर्दा न उपभोक्ताहरु ठगिन्छन् न त कमसल सामान नै प्रयोग हुन्छ । यसैलाई मध्यनजर गरेर आगामी फागुन १५ गतेदेखि १७ गतेसम्म घरनिर्माणसम्बन्धि एउटा कार्यक्रम गर्दैछौं । त्यसबाट के कस्ता घरनिर्माण गर्ने भन्ने सम्बन्धी धेरै कुरा सिक्न सकिन्छ । (प्रधान तपाईंकाे घरको डाक्टर अर्थात् स्किल सेवाका सञ्चालक तथा व्यवस्थापक हुन् । उनीसँग गरिएको कुराकानीको सम्पादित अंश)
कुमारी क्यापिटलले सञ्चालनमा ल्यायो मोबाइल एप
काठमाडौं । कुमारी क्यापिटल लिमिटेडले आफ्नो मोबाइल एप सार्वजनिक गरेको छ । कुमारीले ‘कुमारी क्यापिटल’ नाम गरेको एप सार्वजनिक गरेको हो । यसले विशिष्टिकृत लगानी योजना (एसआईपी) सहित अन्य लगानीका सेवाहरू सहज र पहुँचयोग्य बनाउने विश्वास कुमारीले गरेकाे छ । अब लगानीकर्ताहरूले आफ्नो मोबाइलबाटै सरल, छिटो र सुरक्षित तरिकाले लगानी गर्न सक्नेछन् । मोबाइल एपबाट एसआईपी व्यवस्थापन, लगानी योजना निर्माण र अनुगमन अब केही क्लिकमै सम्भव हुने क्यापिटलले जनाएको छ । यो एपले नयाँ र अनुभवी दुवै प्रकारका लगानीकर्ताहरूलाई सहज एवं व्यवस्थित रूपमा लगानी गर्न मद्दत गर्नेछ । एपका प्रमुख विशेषताहरू कुनै पनि समय अथवा जहाँ भएपनि एसआईपी व्यवस्थापनकाे व्यवस्थापन गर्न सकिने कुमारीले जनाएकाे छ । यसैगरी, डिम्याट खाता व्यवस्थापन र हेर्न सहज हुने जनाइएकाे छ । यसैगरी, आईपीओ, एफपीओ र हकप्रद सेयर आवेदन दिन सकिनेछ । कुमारी क्यापिटलका प्रमुख कार्यकारी अधिकृत (सीईओ) पुष्प शर्माले लगानीकर्ताहरूलाई सजिलो होस् भन्ने हेतुले एप ल्याएको जानकारी दिए । कुमारी क्यापिटल मोबाइल एप एन्ड्रोइड युजर्सका लागि गुगल प्ले स्टोर र एप्पल युजर्सका लागि एप स्टोरमा उपलब्ध छ ।
सेयर बजार परिसूचक ११ अंक बढेर २७५५ विन्दुमा, ११ अर्बको कारोबार
काठमाडौं । साताको पहिलो कारोबारको दिन अर्थात आइतबार सेयर बजारमा सामान्य अंकले बढेको छ । नेपाल स्टक एक्सचेन्ज (नेप्से) परिसूचक ११ अंकले बढेर २७५५.४० बिन्दुमा पुगेको छ । आज ९२ कम्पनीको मूल्य बढ्दा १४७ कम्पनीको मूल्य घटेको छ । ४ कम्पनीको सेयर मूल्यमा कुनै परिवर्तन आएको छैन । आइतबार ३२८ कम्पनीको २ करोड १२ लाख कित्ता सेयर किनबेच हुँदा ११ अर्ब ५४ करोड रुपैयाँको कारोबार भएको छ । जसमध्ये सबैभन्दा धेरै कारोबार हिमालयन रिइन्स्योरेन्सको भएको छ । हिमालयनको ९५ करोड रुपैयाँको कारोबार भएको छ । साथै, सिटिजन लाइफको ६१ करोड, नेपाल रिइन्स्योरेन्सको ६० करोड, एनआरएन इन्फ्राइस्ट्रक्चरको ४० करोड र सिइडीबी होल्डीङको ३६ करोड रुपैयाँको कारोबार भएको छ । आजको कारोबारमा बैंकिङ ०.०३, लगानी १.३३, जीवन बिमा ०.८६, उत्पादन तथा प्रशोधन २.७८, म्युचुअल फण्ड ०.०२, निर्जीवन बिमा ०.१३ र अन्य समूह ३.७२ प्रतिशतले बढेको छ । अरु सबै समूहको उपसूचक घटेको छ । विकास बैंक ०.४८, वित्त ०.४५, होटल तथा पर्यटन ०.५०, जलविद्युत् ०.५६, लघुवित्त ०.६६ र व्यापार समूह १.३२ प्रतिशतले घटेको हो । गार्डियन माइक्रो लाइफइस्योरेन्स लिमिटेडको सेयर मूल्यमा सकारात्मक सर्किट लागेको छ । सबैभन्दा धेरै घट्नेमा भने रिलायन्स फाइनान्स लिमिटेडको सेयर मूल्य ७.२४ प्रतिशतले घटेको छ ।
३२ करोड रुपैयाँको अंगुर आयात
काठमाडौं । चालु आर्थिक वर्ष २०८१/८२ को ७ महिनामा ३२ करोड रुपैयाँको अंगुर आयात भएको छ । चालु आवको माघ महिनासम्म ३२ करोड ८४ लाख ३२ हजार अंगुर आयात भएको भन्सार विभागले जनाएको छ । ३६ लाख किलो अंगुर आयात हुँदा नेपाल सरकारले ५ करोड ३१ लाख रुपैयाँ राजस्व उठाएको छ । विभागका अनुसार गत वर्षको तुलनामा अंगुर आयात घटेको छ । गत आवको माघ महिनासम्म ३६ करोड २१ लाख ९४ हजार रुपैयाँको अंगुर आयात भएको छ । सो अवधिमा ४१ लाख किलो अंगुर आयात हुँदा ३ करोड राजस्व संकलन भएको विभागले जनाएको छ । गत वर्षको तुलनामा यो वर्ष अंगुर आयात ९.३२ प्रतिशतले घटेको छ । चालु आवमा नेपालमा भारत र चीनबाट अंगुर आयात भएको विभागको तथ्यांकमा उल्लेख छ । भारतबाट २५ करोड र चीनबाट ७ लाख रुपैयाँ बढीको आयात भएको छ ।
बास्किन रोबिन्सले गर्यो वसन्तपुरमा ३४औं शाखाको उद्घाटन
काठमाडौं । आइसक्रिम ब्राण्ड बास्किन रोबिन्सले नेपालमा आफ्नो ३४औं शाखा काठमाडौंको वसन्तपुरमा औपचारिक रूपमा सञ्चालनमा ल्याएको छ । नेपालमा बास्किन रोबिन्सको आधिकारिक आयातकर्ता तथा वितरक सन इन्टरनेशनल इन्कर्पोरेटेडद्वारा सञ्चालित यो शाखा प्रतिष्ठित पद्म ज्योति ग्रुप नेपालको एक हिस्सा हो । कम्पनीका अनुसार वसन्तपुर शाखाले बास्किन रोबिन्सका प्रसिद्ध ३१ फ्लेबर र प्रिमियम आइसक्रिम केकहरू ल्याएको छ ।उद्घाटन समारोहमा नेपालको समृद्ध नेवारी संस्कृतिलाई सुन्दर सांगीतिक प्रस्तुतिसँग जोडि परम्परा र बास्किन रोबिन्सको आधुनिकतालाई एकसाथ प्रस्तुत गरिएको थियो । उक्त उद्घाटन कार्यक्रममा अमेरिकी राजदूत डीन आर.थम्पसन लगायत धेरै प्रतिष्ठित व्यक्तिहरूको उपस्थिति रहेको थियो । ‘बास्किन रोबिन्स ग्राहकहरूलाई गुणस्तरीय सामग्रीबाट तयार गरिएको विभिन्न फ्लेबरहरुको साथ खुशी दिन समर्पित छ । यस ब्राण्ड नेपालमा विस्तार हुँदै गर्दा, आइसक्रिम प्रेमीहरूलाई विश्वभर मन पराइएका फ्लेबरहरू र गुणस्तरीय आइसक्रिमहरूको स्वाद दिँदै अघि बढिरहेको छ,’ कम्पनीले जारी गरेको विज्ञप्तिमा उल्लेख छ ।
पूर्वराजाको अभिव्यक्तिलाई लिएर वर्तमान व्यवस्था ठिक छैन भन्दै डंका पिटियोः कांग्रेस सांसद न्यौपाने
फाइल तस्बिर । काठमाडौं । नेपाली कांग्रेसकी सांसद ईश्वरीदेवी न्यौपानेले प्रजातन्त्र दिवसको पूर्वसन्ध्यामा पूर्वराजाले सार्वजनिक गरेको अभिव्यक्तिलाई लिएर समाजमा अराजकता फैलाइएको भन्दै आपत्ति जनाएकी छन् । आइतबारको प्रतिनिधि सभा बैठकमा बोल्दै उनले सांसद न्यौपानेले वर्तमान व्यवस्था ल्याउन कुनै योगदान नदिएकाहरू नै समाजमा अराजकता फैलाइरहेको बताएकी हुन् । उनले पूर्वराजाको अभिव्यक्तिलाई लिएर समाजमा वर्तमान व्यवस्था नै ठिक छैन भनेर डंका पिटिएको टिप्पणी गरिन् । उनले लोकतन्त्रमा बोल्न पाइने भएपनि समाजलाई अराजकतातिर धकेल्ने छुट कसैलाई पनि नभएको बताइन् । सांसद न्याैपानेले लोकतन्त्रमा लोकतन्त्र कसैको कृपाले नभई नेपाली जनताको शक्ति हासिल गरेको बताइन् । व्यक्तिले गरेको गल्तिलाई सुधार गर्दै लैजान सकिने भएपनि व्यवस्थामाथिको प्रहार कुनैपनि बहानामा स्वीकार्न नसकिने उनकाे भनाइ छ ।
एनसेल फाउन्डेसन ‘नेपाल लिटरेचर फेस्टिभल २०२५’ फागुन १५ देखि १८ सम्म
काठमाडौं र नेपाल लिटरेचर फेस्टिभलको १२ औंं संस्करण फागुन १५ देखि १८ गतेसम्म पोखरामा हुने भएको छ । बुकवर्म फाउन्डेसनको आयोजनामा हुन लागेको फेस्टिभलको यो संस्करणको मुख्य प्रस्तुतकर्ता एनसेल फाउन्डेसन हो। यसैगरी, आयोजकमा बुकवर्म फाउन्डेसन रहेको छ । अघिल्ला संस्करणहरूमा जस्तै यसपटक पनि फेस्टिभल बाराहीघाट, लेकसाइडमा हुनेछ, जहाँ देश–विदेशका साहित्यानुरागीको जमघट हुनेछ । सूचना सञ्चार तथा प्रविधिमन्त्री पृथ्वीसुब्बा गुरुङले फेस्टिभलको उद्घाटन गर्नेछन् । फेस्टिभललाई बुध्द एयरले सम्वर्द्धन गरेको छ । पोखरा महानगरपालिका प्रवद्र्धक रहेको फेस्टिभलमा गण्डकी प्रदेश सरकार सहप्रवद्र्धक छ । त्यस्तै उप-प्रवर्द्धकका रूपमा नेपाल पर्यटन बोर्ड, कृषि विकास बैंक, ग्लोबल आइएमई बैंक र प्रभु बैंकले आयोजकलाई साथ दिनेछन् । यस पटक फेस्टिभलमा देश-विदेशका दुई सयभन्दा बढी साहित्यकार, राजनीतिज्ञ, लेखक, कलाकार, पत्रकार, सम्पादक एवम् विशिष्ट व्यक्तित्वहरूको उपस्थिति रहनेछ । त्यस्तै, ५० भन्दा बढी छलफल सत्र, अन्तक्र्रियात्मक कार्यक्रम, साङ्गीतिक प्रस्तुति र अन्य रचनात्मक कार्यक्रम पनि समावेश छन् । यस पटक प्राध्यापक तथा अर्थशास्त्री महेन्द्र पी लामाको विद्वत प्रचनसँगै फेस्टिभल सुरु हुनेछ । उनी इन्दिरा गान्धी ओपेन यूनिभर्सिटी (आईजीएाओयू) को प्रो-उपकुलपति र भारतको सिक्किम विश्वविद्यालयका संस्थापक उपकुलपति समेत हुन् । उनी भारतको राष्ट्रिय केन्द्रीय विश्वविद्यालयको सबैभन्दा कान्छा उपकुलपति समेत बनेका थिए । विद्वत् प्रवचनलगत्तै अध्यात्म र सङ्घर्षमाथि मनीषा कोइराला र विजय कुमारको विशेष संवाद आकर्षणको केन्द्र बन्ने बुकवर्म फाउन्डेसनको विश्वास छ । यसैगरी नेपाली सिनेमाका महानायक राजेश हमालको पुस्तक ‘युगदेखि युगसम्म’को आवरण तथा पुस्ताकांश लोकार्पण पनि विविध विशेष सत्रमध्ये एक हो । हमालको पुस्तक प्रकाशोन्मुख छ । उद्यमी एव लेखक जीवा लामिछानेको बहुप्रतीक्षित पुस्तक ‘अक्षत अन्टार्कटिका’को लोकार्पण पनि फेस्टिभलको आकर्षण रहनेछ । नेपाली क्रिकेटका ढुकढुकी पारस खड्का हुन् या साहित्यानुरागीबीच चर्चित भूषिता वशिष्ठ, समाजसेवालाई आफ्नो कर्म बनाएका डा. भगवान कोइरालादेखि म्यागी डोएनसम्मका व्यक्तित्वहरूका प्रेरणादायी संवाद फेस्टिभलमा रहनेछन् । म्यागी अमेरिकन समाजसेवी हुन् । सुर्खेतस्थित एक बालगृहको सहसंस्थापक उनी सन् २०१५ को सीएनएन हिरो घोषित भएकी थिइन् । नेपाली अमेरिकी लेखक रञ्जन अडिगाको सहभागिता फेस्टिभलका दुई सत्रमा रहनेछ। उनको छोटो कथा संग्रह, ‘लिच एण्ड अदर स्टोरीज’माथि उनी र भूषिता वशिष्ठबीच संवाद हुनेछ । उनका कथा र लेखहरू स्टोरी क्वार्टरली, द न्यू योर्क टाइम्स, हफी पोस्ट, द साल्ट लेक ट्रिब्यून, लगायतमा प्रकाशित छन् । उनी वेस्टमिन्स्टर विश्वविद्यालय, साल्ट लेक सिटी र युटामा रचनात्मक लेखनविधि पढाउँछन्। फेस्टिभलमा साहित्यसँग जोडिएका सामाजिक, राजनीति, आर्थिक, नवीन प्रविधि, सिनेमालगायत विविध क्षेत्रका विषयमाथि गम्भीर मन्थन हुनेछ, जहाँ दैनिक हजारौँ साहित्यानुरागीको सहभागिता रहने एनसेलले अपेक्षा गरेको छ । सिर्जनाको अर्को विधा चित्रकला सधैं फेस्टिभलको आकर्षण बन्दै आएको छ । यस संस्करणमा परम्परागत पौभा चित्रका विश्व प्रसिद्ध कलाकार लोक चित्रकारका चित्र प्रदर्शनीमा राखिनेछन् । फेस्टिभलमा वरिष्ठ वामपन्थी नेता एवम् नेकपा मसालका महामन्त्री मोहनविक्रम सिंहद्वारा लिखित उपन्यास ‘कामरेड जलजला’माथि विमर्श हुने जनाइएकाे छ । उमेरले ८९ टेकेका सिंहको यो उपन्यास नेपालमा प्रकाशित सबैभन्दा ठूलो पुस्तक भएको बताइन्छ । सन् २०११ देखि नेपाल लिटरेचर फेस्टिभल आयोजना हुन थालेपछि नेपालमा वार्षिक रूपमा दर्जनौं साहित्यिक महोत्सव हुन थालेको शुक्रबार पोखरामा आयोजना गरिएको प्रेस सम्मेलनमा फेस्टिभलका निर्देशक अजित बरालले बताए । ‘यस्ता महोत्सवले अहिले व्यापकता पाएका छन् । स्कुलदेखि कलेज र वडादेखि गाउँपालिकामा समेत यस्ता साहित्यिक महोत्सव हुन थालेका छन्,’ उनले भने, ‘यही फागुनमा मात्र नेपालमा सात ओटा साहित्यिक महोत्सव हुँदै छन् । सुर्खेत, काठमाडौं, पोखरा, धादिङ, काँकरभिट्टा, विराटनगर र टीकापुरमा साहित्य र विचारका महोत्सव गरिँदै छ ।’ यस्ता फेस्टिभलले हाम्रो ‘पब्लिक डिस्कोर्स’लाई बलियो बनाएको बरालको भनाइ छ । ‘पब्लिक स्पेस’ फराकिलो तथा जीवन्त बन्दै गएको छ । यसको श्रेय नेपाल लिटरेचर फेस्टिभललाई जान्छ,’ उनले भने । एनसेलकी इन्टेरिम मार्केटिङ, कम्युनिकेसन एन्ड सस्टेनेबिलिटी डाइसेक्टर विशाखा लक्ष्मी खड्काले सञ्चार र प्रविधिबाहेक कला र साहित्यका माध्यमबाट सबैलाई जोड्न कम्पनीको व्यावसायिक सामाजिक जिम्मेवारीअन्तर्गत एनसेल फाउन्डेसनमार्फत यस उत्सवसँग आबद्ध हुन पाएकोमा खुसी व्यक्त गरिन् । ‘कला, साहित्य र संस्कृति हाम्रा पहिचान हुन् । यिनको जगेर्ना गर्नु सबैको जिम्मेवारी हो । नेपाल लिटरेचर फेस्टिभलका सुरुका वर्षहरुमा हाम्रो सहयात्रा एकदमै राम्रो रह्यो । एक दशकपछि पुनः सहकार्य गर्न पाएकोमा हामी अत्यन्तै हर्षित छौं ।’ पोखराका पत्रकार एवम् कार्यक्रम सञ्चालक केशवशरण लामिछानेले साहित्य र नेपाल लिटरेचर फेस्टिभलको महत्त्वबारे चर्चा गरे । साहित्यले समाजमा पु¥याएका योगदानहरूका उदाहरण दिँदै उनले भने, ‘साहित्यले सामाजिक न्यायको क्षेत्रमा, मूल्य र मान्यता भत्काउने र निर्माण गर्ने काममा सघन भूमिका खेलेको हुन्छ । सँगै यसले अल्पसङ्ख्यक, पिछडिएका वर्गलगायतको भाषा, बोली, पिँधको आवाज र रोदनलाई मूलधारको मुद्दा बनाउने काम पनि गर्छ । नेपाली समाज पनि अझ बढी सहिष्णु, सहानुभूतिपूर्ण, स्वतन्त्रतावादी र सभ्य बनोस् भन्ने हाम्रो चाहना छ । त्यही कार्यलाई टेवा पुर्याउन नै नेपाल लिटरेचर फेस्टिभल आयोजना गरिएको हो।’
बैंकमा पैसा थुप्रियो, ३० अर्ब तरलता तान्दै राष्ट्र बैंक
काठमाडौं । बैंकिङ प्रणालीमा अधिक तरलता भएपछि नेपाल राष्ट्र बैंकले तरलता खिच्ने क्रम जारी राखेको छ । निक्षेप संकलन उपकरण बोलकबोल मार्फत आइतबार ३० अर्ब रुपैयाँ बराबर तरलता खिच्न लागेको हो । राष्ट्र बैंकले २१ दिनका लागि निक्षेप संकलन उपकरण बोलकबोल मार्फत तरलता खिच्न लागेको हो । बैंकिङ प्रणालीमा अधिक तरलता भएपछि चालु आर्थिक वर्ष २०८१/८२ सुरुवातबाट नै राष्ट्र बैंकले निरन्तर तरलता खिच्दै आएको छ । निक्षेप संकलन दरमा स्थायी निक्षेप सुविधा दिएको राष्ट्र बैंकले निक्षेप संकलन उपकरण बोलकबोल मार्फत पनि तरलता खिचिरहेको छ । आइतबार बोलकबोल हुने निक्षेप संकलन उपकरणको सावाँ–ब्याज आगामी ३ चैतमा भुक्तानी हुनेछ । निक्षेप संकलन उपकरणको ब्याजदर बोलकबोलबाट तय हुनेछ । बोल गर्न सकिने रकम न्यूनतम १० करोड र बढीमा ५ करोड रुपैयाँले भाग गर्दा निःशेष भाग जाने गरी कुल आह्वान रकमसम्म हुनेछ । बोलकबोलमा राष्ट्र बैंकबाट इजाजतप्राप्त ‘क’, ‘ख’ र ‘ग’ वर्गका बैंक तथा वित्तीय संस्थामात्र सहभागी हुन पाउनेछन् ।