काठमाडौं । संयुक्त राष्ट्रसंघको महासभामा इजरायली प्रधानमन्त्री बेन्जामिन नेतन्याहूले सम्बोधन सुरु गर्नासाथ दर्जनौं देशका प्रतिनिधिहरू सभाहलबाट बाहिरिएका छन् ।
संयुक्त राष्ट्रसंघको ८१औं महासभा बैठकअन्तर्गत बिहीबार न्युयोर्कमा भएको नेतन्याहूको सम्बोधनका क्रममा विभिन्न देशका प्रतिनिधिहरूले सामूहिक रूपमा सभाहल छाडेका हुन् ।
नेतन्याहू मञ्चतर्फ अघि बढेर सम्बोधन सुरु गर्ने क्रममा प्रतिनिधिहरू उठेर बाहिरिएका हुन् ।
अरब तथा मुस्लिम बहुल मुलुकसहित कोलम्बिया, दक्षिण अफ्रिकालगायत देशका प्रतिनिधिहरू सभाहलबाट बाहिरिएको अन्तर्राष्ट्रिय सञ्चारमाध्यमले जनाएका छन् ।
केही प्रतिनिधि भने सभामै बसेर नेतन्याहूको समर्थनमा ताली बजाउँदै ‘अम यिस्रायल चाइ’ अर्थात् ‘इजरायली जनता जीवित छन्’ भन्ने नारा लगाएका थिए ।
प्रतिनिधिहरू बाहिरिएपछि नेतन्याहूले त्यसको प्रत्यक्ष प्रतिक्रिया जनाउँदै विरोधमा सभाहल छाड्नेहरूलाई ‘नैतिक रूपमा कायर’ को संज्ञा दिए ।
उनले भने, ‘यदि कुनै अन्य नैतिक रूपमा कायर व्यक्ति अझै पनि यो सभाहलमा बसिरहेको छ भने कृपया अब बाहिर जानूहोस् ।’
नेतन्याहूले इजरायललाई निजी रूपमा समर्थन गर्ने कतिपय देशका प्रतिनिधिहरू समेत संयुक्त राष्ट्रसंघको सभाहलबाट बाहिरिएको भन्दै त्यसलाई ‘पाखण्ड’ का रूपमा चित्रित गरे ।
उनले अन्तर्राष्ट्रिय समुदायबाट इजरायलमाथि भइरहेको आलोचनालाई अस्वीकार गर्दै आफ्नो सरकारको सैन्य कारबाहीको बचाउ गरे ।
उनको सम्बोधनको मुख्य विषय इजरायलको सुरक्षा, गाजा युद्ध, इरानसँगको द्वन्द्व र इजरायलमाथि बढ्दो अन्तर्राष्ट्रिय दबाब थियो । नेतन्याहूले इजरायलले गाजामा नरसंहार गरेको भन्ने आरोपलाई अस्वीकार गर्दै त्यसलाई ‘शताब्दीकै सबैभन्दा ठूलो झूट’ भएको दाबी गरे ।
उनले इरानमाथि इजरायलले गरेको आक्रमणको समेत बचाउ गरे । नेतन्याहूले इरानमाथि आक्रमण गर्ने निर्णय आफूले गरेको सबैभन्दा सजिलो निर्णयमध्ये एक भएको बताए । उनले इरानबाट उत्पन्न सुरक्षा खतरालाई इजरायलका लागि गम्भीर चुनौतीका रूपमा प्रस्तुत गर्दै आफ्नो सैन्य नीतिको बचाउ गरेका थिए ।
गाजामा जारी युद्धका कारण इजरायलमाथि अन्तर्राष्ट्रिय दबाब बढिरहेको बेला नेतन्याहूले सम्बोधन गरेका हुन् । सन् २०२३ अक्टोबर ७ मा हमासले इजरायलमाथि गरेको आक्रमणपछि सुरु भएको युद्ध लामो समयदेखि जारी छ ।
हमासको आक्रमणमा करिब १ हजार २०० इजरायलीको मृत्यु भएको र २५१ जनालाई बन्धक बनाइएको थियो । त्यसपछि इजरायलले गाजामा व्यापक हवाई तथा स्थल सैन्य अभियान सञ्चालन गर्दै आएको छ ।
गाजाका स्वास्थ्य अधिकारीका अनुसार युद्धमा ७३ हजारभन्दा बढी प्यालेस्टिनीको मृत्यु भइसकेको छ । इजरायलले भने आफूले हमासका लडाकुलाई लक्षित गर्दै सैन्य कारबाही गरिरहेको र नरसंहारको आरोप अस्वीकार गर्दै आएको छ ।
नेतन्याहूको यसपटकको संयुक्त राष्ट्रसंघीय सम्बोधनलाई इजरायलको अन्तर्राष्ट्रिय छवि र उनको घरेलु राजनीतिक अवस्थासँग समेत जोडेर हेरिएको छ ।
इजरायलमा आगामी अक्टोबर २७ मा आमनिर्वाचन हुँदैछ । निर्वाचन नजिकिँदै गर्दा नेतन्याहूले विदेशमा बढिरहेको आलोचनाको सामना गर्दै देशभित्र आफ्नो राजनीतिक आधार बलियो बनाउने प्रयास गरिरहेका छन् ।
न्युयोर्कमै पनि नेतन्याहूको भ्रमण र सम्बोधनलाई लिएर विरोध प्रदर्शन भएका थिए । नेतन्याहूको सरकारको समर्थनमा म्यानह्याटनका विभिन्न स्थानमा ५०० वटा प्रो–इजरायल तथा इरानविरोधी बिलबोर्ड राखिएको र सन्देश बोकेका दर्जनौं ट्रक सञ्चालन गरिएको इजरायली प्रधानमन्त्रीको कार्यालयले जनाएको थियो ।
अर्कोतर्फ, नेतन्याहूको सरकार र गाजामा इजरायली सैन्य कारबाहीको विरोधमा प्रदर्शनसमेत भएका थिए ।
नेतन्याहूले संयुक्त राष्ट्रसंघको मञ्च प्रयोग गर्दै न्युयोर्कका मेयर जोहरान ममदानीमाथि समेत आक्रामक टिप्पणी गरे ।
ममदानीले नेतन्याहूलाई ‘युद्ध अपराधी’ भन्दै गाजामा प्यालेस्टिनीविरुद्ध भयावह नरसंहार गरेको आरोप लगाएका थिए । उनले आफूलाई सम्भव भए नेतन्याहूलाई पक्राउ गर्ने बताएका थिए ।
नेतन्याहूले त्यसको जवाफमा ममदानीमाथि हमासलाई समर्थन गरेको आरोप लगाउँदै सार्वजनिक रूपमा आलोचना गरेका थिए ।
संयुक्त राष्ट्रसंघको महासभामा भएको यो घटनाले इजरायल र अन्तर्राष्ट्रिय समुदायबीचको बढ्दो राजनीतिक दूरीलाई समेत उजागर गरेको छ ।
नेतन्याहूले आफ्नो सरकारको नीति र सैन्य कारबाहीको दृढतापूर्वक बचाउ गरिरहँदा ठूलो संख्यामा प्रतिनिधिहरूको सभाहलबाट बाहिरिनुले गाजाको युद्धप्रति विश्वका विभिन्न मुलुकको असन्तुष्टि र विरोधलाई सार्वजनिक रूपमा देखाएको छ ।
यद्यपि, नेतन्याहूले भने यस्तो विरोधका बीच पनि आफ्नो धारणा प्रस्तुत गर्न रोकिएनन् । उनले इजरायलमाथि लगाइएका आरोपहरू अस्वीकार गर्दै आफ्नो देशको सुरक्षा र अस्तित्वको रक्षाका लागि सैन्य कारबाही आवश्यक रहेको दाबी गरे ।
उनको सम्बोधनका क्रममा सभाहलमा उपस्थित प्रतिनिधिहरूको प्रतिक्रिया भने मिश्रित थियो । केहीले समर्थन जनाए भने ठूलो संख्यामा प्रतिनिधिहरूले विरोधस्वरूप बाहिरिने बाटो रोजे ।